๕. นิสีทนสนฺถตสิกฺขาปทวณฺณนา

๕๖๕. ปญฺจเม ตตฺถ สนฺทิสฺสิสฺสตีติ สกาย กติกาย อยุตฺตการิตาวเสน วิญฺญูหิ สนฺทิสฺสิสฺสตีติ อตฺโถ. อรญฺญกงฺคาทีนิ ตีณิ ปาฬิยํ เสนาสนาทิปจฺจยตฺตยสฺส อาทิองฺควเสน วุตฺตานิ, เสสานิปิ เต สมาทิยึสุ เอวาติ เวทิตพฺพํ.

๕๖๖. ปิหยนฺตาติ ปตฺถยนฺตา. สนฺถตสฺส อวายิมตฺตา, เสนาสนปริกฺขารตฺตา จ จีวรตา, อธิฏฺฐาตพฺพตา จ นตฺถีติ อาห ‘‘จตุตฺถจีวรสญฺญิตายา’’ติ, วิปลฺลาสสญฺญายาติ อตฺโถ. เกจิ ปน ‘‘อิทํ นิสีทนสนฺถตํ นาม นวสุ จีวเรสุ นิสีทนจีวรเมว, นาญฺญํ. นิสีทนสิกฺขาปเทปิ (ปาจิ. ๕๓๑ อาทโย) อิมสฺมึ สิกฺขาปเท วิย ‘นิสีทนํ นาม สทสํ วุจฺจตี’ติ จ อฏฺฐกถายญฺจสฺส ‘สนฺถตสทิสํ สนฺถริตฺวา เอกสฺมึ อนฺเต สุคตวิทตฺถิยา วิทตฺถิมตฺเต ปเทเส ทฺวีสุ ฐาเนสุ ผาเลตฺวา ติสฺโส ทสา กรียนฺติ, ตาหิ ทสาหิ สทสํ นาม วุจฺจตี’ติ (ปาจิ. อฏฺฐ. ๕๓๑) จ วุตฺตตฺตา’’ติ วทนฺติ, ตํ น ยุตฺตํ อิธ ปมาณนิยมสฺส อวุตฺตตฺตา, สนฺถตสฺส จ อวายิมจีวรตฺตา, อธิฏฺฐานุปคตฺตาภาวา อฏฺฐกถายํ อวุตฺตตฺตา จ. นิสีทนจีวรํ ปน ฉนฺนํ จีวรานํ ขณฺฑปิโลติกานิ ปมาณยุตฺตเมว สนฺถริตฺวา สนฺถตํ วิย กโรนฺติ. เตเนว ‘‘สนฺถตสทิส’’นฺติ สทิสคฺคหณํ กตํ, ตสฺมา ตเทว จีวรํ อธิฏฺฐานุปคญฺจ, น อิทนฺติ คเหตพฺพํ.

๕๖๗. สุคตวิทตฺถิกํ อนาทาย อาทิยนฺติสญฺญาย, สุคตวิทตฺถิอูเน อนูนนฺติสญฺญาย จ วเสเนตฺถ อจิตฺตกตา เวทิตพฺพา. วิตานาทีนญฺเญว อตฺถาย กรเณ อนาปตฺติวจนโต นิปชฺชนตฺถาย กโรโตปิ อาปตฺติ เอว. ปริภุญฺชิตุํ น วฏฺฏตีติ โกสิเยสุ สุทฺธกาฬกานญฺจ วตฺถูนํ อกปฺปิยตฺตา วุตฺตํ. เตเนว ปาฬิยํ ‘‘อญฺเญน กตํ ปฏิลภิตฺวา ปริภุญฺชติ, อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสา’’ติ (ปารา. ๕๔๕, ๕๕๐) ตตฺถ ตตฺถ วุตฺตํ, อิตเรสุ ปน ทฺวีสุ ‘‘อนาปตฺตี’’ติ วุตฺตํ. ตตฺถ จตุตฺเถ อญฺญสฺสตฺถาย กรเณปิ อนาปตฺติ, ปญฺจเม ตตฺถ ทุกฺกฏนฺติ ทฏฺฐพฺพํ. นิสฺสฏฺฐทานวจนโต ปน คหเณ โทโส นตฺถิ, ปริภุญฺชเน จ วิชเฏตฺวา กปฺปิยวเสน กเต น โทโส.

นิสีทนสนฺถตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.