๘. กลิงฺครสุตฺตวณฺณนา
๒๓๐. กลิงฺครํ วุจฺจติ ขุทฺทกทารุขณฺฑํ, ตํ อุปธานํ เอเตสนฺติ กลิงฺครูปธานา. ลิจฺฉวี ปน ขทิรทณฺฑํ อุปธานํ กตฺวา ตทา วิหรึสุ. ตสฺมา วุตฺตํ ‘‘ขทิรฆฏิกาสู’’ติอาทิ. ปกติวิชฺชุสญฺญิโต นตฺถิ เอเตสํ ขโณ วิชฺฌเนติ อกฺขณเวธิโน ตโต สีฆตรํ วิชฺฌนโต. ‘‘อกฺขณ’’นฺติ วิชฺชุ วุจฺจติ อิตฺตรขณตฺตา. อกฺขโณภาเสน ลกฺขณเวธกา อกฺขณเวธิโน. อเนกธา ภินฺนสฺส วาลสฺส วิชฺฌเนน วาลเวธิโน. วาเลกเทโส หิ อิธ ‘‘วาโล’’ติ คหิโต.
พหุเทว ทิวสภาคํ ปธานานุโยคโต อุปฺปนฺนทรถปริสฺสมวิโนทนตฺถํ นฺหายิตฺวา. เต สนฺธายาติ เต ตถารูเป ปธานกมฺมิกภิกฺขู สนฺธาย. อิทํ อิทานิ วุจฺจมานํ อตฺถชาตํ วุตฺตํ โปราณฏฺฐกถายํ. อยมฺปิ ทีโปติ ตมฺพปณฺณิทีปมาห. ปธานานุยุญฺชนเวลาย นิเวทนวเสน ตตฺถ ตตฺถ เอกชฺฌํ ปหตฆณฺฑินิคฺโฆเสเนว เอกฆณฺฑินิคฺโฆโส, ตตฺถ ตตฺถ ปณฺณสาลาทีสุ วสนฺตานํ ภิกฺขูนํ วเสน เอกปธานภูโต. นานามุโขติ อนุราธปุรสฺส ปจฺฉิมทิสายํ เอโก วิหาโร, ปิลิจฺฉิโกฬินครสฺส ปุรตฺถิมทิสายํ. อุภยตฺถ ปวตฺตฆณฺฑิสทฺทา อนฺตราปวตฺตฆณฺฑิสทฺเทหิ มิสฺเสตฺวา โอสรนฺติ. กลฺยาณิยํ ปวตฺตฆณฺฑิสทฺโท ตถา นาคทีเป.
กลิงฺครสุตฺตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.