๑๐. โกกาลิกสุตฺตวณฺณนา

๑๘๑. เทฺว โกกาลิกนามกา ภิกฺขู, ตโต อิธ อธิปฺเปตํ นิทฺธาเรตฺวา ทสฺเสตุํ – ‘‘โก อยํ โกกาลิโก’’ติ? ปุจฺฉา. สุตฺตสฺส อฏฺฐุปฺปตฺตึ ทสฺเสตุํ – ‘‘กสฺมา จ อุปสงฺกมี’’ติ? ปุจฺฉา. อยํ กิราติอาทิ ยถากฺกมํ ตาสํ วิสฺสชฺชนํ. วิเวกวาสํ วสิตุกามตฺตา อปฺปิจฺฉตาย จ มา กสฺสจิ…เป… วสึสุ.

ปกฺกมิสฺสนฺตีติ อาฆาตํ อุปฺปาเทสิ อตฺตโน อิจฺฉาวิฆาตนโต. เถรา ภิกฺขุสงฺฆสฺส นิยฺยาทยึสุ ปยุตฺตวาจาย อกตตฺตา เถเรหิ จ อทีปิตตฺตา. ปุพฺเพปิ…เป… มญฺเญติ อิมินา เถรานํ โกหญฺเญ ฐิตภาวํ อาสงฺกติ อวเณ วณํ ปสฺสนฺโต วิย, สุทฺเธ อาทาสตเล เลขํ อุฏฺฐาเปนฺโต วิย จ.

อปรชฺฌิตฺวาติ ภควโต สมฺมุขา ‘‘ปาปภิกฺขู ชาตา’’ติ วตฺวา. อาห ‘‘สทฺธาย อากโร ปสาทาวโห’’ติ. ปวตฺตสทฺธายิโก วาติ อตฺโถติ อาห ‘‘สทฺธาตพฺพวจโน’’ติ.

ปีฬกา นาม พาหิรโต ปฏฺฐาย อฏฺฐึ ภินฺทติ, อิมา ปน ปฐมํเยว อฏฺฐึ ภินฺทิตฺวา อุคฺคตา. ตรุณเพลุวมตฺติโยติ ตรุณพิลฺลผลมตฺติโย. วิสคิลิโตติ ขิตฺตปหรโณ. ตญฺจ พฬิสํ วิสสมญฺญา โลเก. ‘‘อารกฺขเทวตานํ สุตฺวา’’ติ ปทํ อาเนตฺวา สมฺพนฺโธ.

มคธรฏฺเฐ สํโวหารโต มาคธโก ปตฺโต, เตน. ติลสกฏํ ติลวาหาเอติ วุตฺโต. ปจฺจิตพฺพฏฺฐานสฺสาติ นิรยทุกฺเขน ปจฺจิตพฺพปเทสสฺส. เอตํ ‘‘อพฺพุโท’’ติ นามํ.

วสฺสคณนาติ เอกโต ปฏฺฐาย ทสคุณิตํ อพฺพุทอายุมฺหิ, ตโต ปรํ วีสติคุณํ นิรพฺพุทาทีสุ วสฺสคณนา เวทิตพฺพา. สพฺพตฺถาติ อพพาทีสุ ปทุมปริโยสาเนสุ สพฺเพสุ นิรเยสุ. เอเสว นโยติ เหฏฺฐิมโต อุปริมสฺส อุปริมสฺส วีสติคุณตํ อติทิสติ.

โกกาลิกสุตฺตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

ปฐมวคฺควณฺณนา นิฏฺฐิตา.