๓. ตติยวคฺโค

๑. มาตุคามสุตฺตํ

๑๗๐. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘ทารุโณ, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… น ตสฺส, ภิกฺขเว, มาตุคาโม เอโก เอกสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยสฺส ลาภสกฺการสิโลโก จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ. เอวํ ทารุโณ โข, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก …เป… เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. ปฐมํ.

๒. กลฺยาณีสุตฺตํ

๑๗๑. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘ทารุโณ, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… น ตสฺส, ภิกฺขเว, ชนปทกลฺยาณี เอกา เอกสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยสฺส ลาภสกฺการสิโลโก จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ. เอวํ ทารุโณ โข, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. ทุติยํ.

๓. เอกปุตฺตกสุตฺตํ

๑๗๒. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘ทารุโณ, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… สทฺธา, ภิกฺขเว, อุปาสิกา เอกปุตฺตกํ ปิยํ มนาปํ เอวํ สมฺมา อายาจมานา อายาเจยฺย – ‘ตาทิโส, ตาต, ภวาหิ ยาทิโส จิตฺโต จ คหปติ หตฺถโก จ อาฬวโก’ติ. เอสา, ภิกฺขเว, ตุลา เอตํ ปมาณํ มม สาวกานํ อุปาสกานํ, ยทิทํ จิตฺโต จ คหปติ หตฺถโก จ อาฬวโก. สเจ โข ตฺวํ, ตาต, อคารสฺมา อนคาริยํ ปพฺพชสิ; ตาทิโส, ตาต, ภวาหิ ยาทิสา สาริปุตฺตโมคฺคลฺลานาติ. เอสา, ภิกฺขเว, ตุลา เอตํ ปมาณํ มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ, ยทิทํ สาริปุตฺตโมคฺคลานา. มา จ โข ตฺวํ, ตาต, เสขํ อปฺปตฺตมานสํ ลาภสกฺการสิโลโก อนุปาปุณาตูติ. ตญฺเจ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุํ เสขํ อปฺปตฺตมานสํ ลาภสกฺการสิโลโก อนุปาปุณาติ, โส ตสฺส โหติ อนฺตรายาย. เอวํ ทารุโณ โข, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. ตติยํ.

๔. เอกธีตุสุตฺตํ

๑๗๓. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘ทารุโณ, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… สทฺธา ภิกฺขเว อุปาสิกา เอกํ ธีตรํ ปิยํ มนาปํ เอวํ สมฺมา อายาจมานา อายาเจยฺย – ‘ตาทิสา, อยฺเย, ภวาหิ ยาทิสา ขุชฺชุตฺตรา จ อุปาสิกา เวฬุกณฺฑกิยา [เวฬุกณฺฑกี (สี. ฉกฺกงฺคุตฺตเรปิ)] จ นนฺทมาตา’ติ. เอสา, ภิกฺขเว, ตุลา เอตํ ปมาณํ มม สาวิกานํ อุปาสิกานํ, ยทิทํ ขุชฺชุตฺตรา จ อุปาสิกา เวฬุกณฺฑกิยา จ นนฺทมาตา. สเจ โข ตฺวํ, อยฺเย, อคารสฺมา อนคาริยํ ปพฺพชสิ; ตาทิสา, อยฺเย, ภวาหิ ยาทิสา เขมา จ ภิกฺขุนี อุปฺปลวณฺณา จาติ. เอสา, ภิกฺขเว, ตุลา เอตํ ปมาณํ มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ, ยทิทํ เขมา จ ภิกฺขุนี อุปฺปลวณฺณา จ. มา จ โข ตฺวํ, อยฺเย, เสขํ อปฺปตฺตมานสํ ลาภสกฺการสิโลโก อนุปาปุณาตูติ. ตํ เจ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนึ เสขํ อปฺปตฺตมานสํ ลาภสกฺการสิโลโก อนุปาปุณาติ, โส ตสฺสา โหติ อนฺตรายาย. เอวํ ทารุโณ โข, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. จตุตฺถํ.

๕. สมณพฺราหฺมณสุตฺตํ

๑๗๔. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘เย หิ เกจิ, ภิกฺขเว, สมณา วา พฺราหฺมณา วา ลาภสกฺการสิโลกสฺส อสฺสาทญฺจ อาทีนวญฺจ นิสฺสรณญฺจ ยถาภูตํ นปฺปชานนฺติ, น เม เต, ภิกฺขเว, สมณา วา พฺราหฺมณา วา สมเณสุ วา สมณสมฺมตา พฺราหฺมเณสุ วา พฺราหฺมณสมฺมตา, น จ ปน เต อายสฺมนฺตา สามญฺญตฺถํ วา พฺรหฺมญฺญตฺถํ วา ทิฏฺเฐว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรนฺติ. เย จ โข เกจิ, ภิกฺขเว, สมณา วา พฺราหฺมณา วา ลาภสกฺการสิโลกสฺส อสฺสาทญฺจ อาทีนวญฺจ นิสฺสรณญฺจ ยถาภูตํ ปชานนฺติ, เต จ โข เม, ภิกฺขเว, สมณา วา พฺราหฺมณา วา สมเณสุ เจว สมณสมฺมตา พฺราหฺมเณสุ จ พฺราหฺมณสมฺมตา, เต จ ปนายสฺมนฺโต สามญฺญตฺถญฺจ พฺรหฺมญฺญตฺถญฺจ ทิฏฺเฐว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรนฺตี’’ติ. ปญฺจมํ.

๖. ทุติยสมณพฺราหฺมณสุตฺตํ

๑๗๕. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘เย หิ เกจิ, ภิกฺขเว, สมณา วา พฺราหฺมณา วา ลาภสกฺการสิโลกสฺส สมุทยญฺจ อตฺถงฺคมญฺจ อสฺสาทญฺจ อาทีนวญฺจ นิสฺสรณญฺจ ยถาภูตํ นปฺปชานนฺติ…เป… ปชานนฺติ…เป… สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรนฺตี’’ติ. ฉฏฺฐํ.

๗. ตติยสมณพฺราหฺมณสุตฺตํ

๑๗๖. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘เย หิ เกจิ, ภิกฺขเว, สมณา วา พฺราหฺมณา วา ลาภสกฺการสิโลกํ ยถาภูตํ นปฺปชานนฺติ, ลาภสกฺการสิโลกสมุทยํ นปฺปชานนฺติ, ลาภสกฺการสิโลกนิโรธํ นปฺปชานนฺติ, ลาภสกฺการสิโลกนิโรธคามินึ ปฏิปทํ นปฺปชานนฺติ …เป… ปชานนฺติ…เป… สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรนฺตี’’ติ. สตฺตมํ.

๘. ฉวิสุตฺตํ

๑๗๗. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘ทารุโณ, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก. ลาภสกฺการสิโลโก, ภิกฺขเว, ฉวึ ฉินฺทติ, ฉวึ เฉตฺวา จมฺมํ ฉินฺทติ, จมฺมํ เฉตฺวา มํสํ ฉินฺทติ, มํสํ เฉตฺวา นฺหารุํ ฉินฺทติ, นฺหารุํ เฉตฺวา อฏฺฐึ ฉินฺทติ, อฏฺฐึ เฉตฺวา อฏฺฐิมิญฺชํ อาหจฺจ ติฏฺฐติ. เอวํ ทารุโณ โข, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… เอวญฺหิ โว ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. อฏฺฐมํ.

๙. รชฺชุสุตฺตํ

๑๗๘. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘ทารุโณ, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก. ลาภสกฺการสิโลโก, ภิกฺขเว, ฉวึ ฉินฺทติ, ฉวึ เฉตฺวา จมฺมํ ฉินฺทติ, จมฺมํ เฉตฺวา มํสํ ฉินฺทติ, มํสํ เฉตฺวา นฺหารุํ ฉินฺทติ, นฺหารุํ เฉตฺวา อฏฺฐึ ฉินฺทติ, อฏฺฐึ เฉตฺวา อฏฺฐิมิญฺชํ อาหจฺจ ติฏฺฐติ’’.

‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, พลวา ปุริโส ทฬฺหาย วาฬรชฺชุยา ชงฺฆํ เวเฐตฺวา ฆํเสยฺย. สา ฉวึ ฉินฺเทยฺย, ฉวึ เฉตฺวา จมฺมํ ฉินฺเทยฺย, จมฺมํ เฉตฺวา มํสํ ฉินฺเทยฺย, มํสํ เฉตฺวา นฺหารุํ ฉินฺเทยฺย, นฺหารุํ เฉตฺวา อฏฺฐึ ฉินฺเทยฺย, อฏฺฐึ เฉตฺวา อฏฺฐิมิญฺชํ อาหจฺจ ติฏฺเฐยฺย. เอวเมว โข, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก ฉวึ ฉินฺทติ, ฉวึ เฉตฺวา จมฺมํ ฉินฺทติ, จมฺมํ เฉตฺวา มํสํ ฉินฺทติ, มํสํ เฉตฺวา นฺหารุํ ฉินฺทติ, นฺหารุํ เฉตฺวา อฏฺฐึ ฉินฺทติ, อฏฺฐึ เฉตฺวา อฏฺฐึมิญฺชํ อาหจฺจ ติฏฺฐติ. เอวํ ทารุโณ โข, ภิกฺขเว, ลาภสกฺการสิโลโก…เป… เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. นวมํ.

๑๐. ภิกฺขุสุตฺตํ

๑๗๙. สาวตฺถิยํ วิหรติ…เป… ‘‘โยปิ โส, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ อรหํ ขีณาสโว ตสฺสปาหํ ลาภสกฺการสิโลโก อนฺตรายาย วทามี’’ติ. เอวํ วุตฺเต, อายสฺมา อานนฺโท ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘กิสฺส ปน, ภนฺเต, ขีณาสวสฺส ภิกฺขุโน ลาภสกฺการสิโลโก อนฺตรายายา’’ติ? ‘‘ยา หิสฺส สา, อานนฺท, อกุปฺปา เจโตวิมุตฺติ นาหํ ตสฺสา ลาภสกฺการสิโลกํ อนฺตรายาย วทามิ. เย จ ขฺวสฺส, อานนฺท, อปฺปมตฺตสฺส อาตาปิโน ปหิตตฺตสฺส วิหรโต ทิฏฺฐธมฺมสุขวิหารา อธิคตา เตสาหมสฺส ลาภสกฺการสิโลกํ อนฺตรายาย วทามิ. เอวํ ทารุโณ โข, อานนฺท, ลาภสกฺการสิโลโก กฏุโก ผรุโส อนฺตรายิโก อนุตฺตรสฺส โยคกฺเขมสฺส อธิคมาย. ตสฺมาติหานนฺท, เอวํ สิกฺขิตพฺพํ – ‘อุปฺปนฺนํ ลาภสกฺการสิโลกํ ปชหิสฺสาม, น จ โน อุปฺปนฺโน ลาภสกฺการสิโลโก จิตฺตํ ปริยาทาย ฐสฺสตี’ติ. เอวญฺหิ โว, อานนฺท, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. ทสมํ.

ตติโย วคฺโค.

ตสฺสุทฺทานํ –

มาตุคาโม จ กลฺยาณี, ปุตฺโต จ เอกธีตุ จ;

สมณพฺราหฺมณา ตีณิ, ฉวิ รชฺชุ จ ภิกฺขุนาติ.