๑๐. อาฬวกสุตฺตํ

เอวํ เม สุตํ – เอกํ สมยํ ภควา อาฬวิยํ วิหรติ อาฬวกสฺส ยกฺขสฺส ภวเน. อถ โข อาฬวโก ยกฺโข เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ; อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘นิกฺขม, สมณา’’ติ. ‘‘สาธาวุโส’’ติ ภควา นิกฺขมิ. ‘‘ปวิส, สมณา’’ติ. ‘‘สาธาวุโส’’ติ ภควา ปาวิสิ.

ทุติยมฺปิ โข…เป… ตติยมฺปิ โข อาฬวโก ยกฺโข ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘นิกฺขม, สมณา’’ติ. ‘‘สาธาวุโส’’ติ ภควา นิกฺขมิ. ‘‘ปวิส, สมณา’’ติ. ‘‘สาธาวุโส’’ติ ภควา ปาวิสิ.

จตุตฺถมฺปิ โข อาฬวโก ยกฺโข ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘นิกฺขม, สมณา’’ติ. ‘‘น ขฺวาหํ ตํ, อาวุโส, นิกฺขมิสฺสามิ. ยํ เต กรณียํ, ตํ กโรหี’’ติ.

‘‘ปญฺหํ ตํ, สมณ, ปุจฺฉิสฺสามิ. สเจ เม น พฺยากริสฺสสิ, จิตฺตํ วา เต ขิปิสฺสามิ, หทยํ วา เต ผาเลสฺสามิ, ปาเทสุ วา คเหตฺวา ปารคงฺคาย ขิปิสฺสามี’’ติ.

‘‘น ขฺวาหํ ตํ, อาวุโส, ปสฺสามิ สเทวเก โลเก สมารเก สพฺรหฺมเก สสฺสมณพฺราหฺมณิยา ปชาย สเทวมนุสฺสาย โย เม จิตฺตํ วา ขิเปยฺย หทยํ วา ผาเลยฺย ปาเทสุ วา คเหตฺวา ปารคงฺคาย ขิเปยฺย. อปิ จ ตฺวํ, อาวุโส, ปุจฺฉ ยทากงฺขสี’’ติ. อถ โข อาฬวโก ยกฺโข ภควนฺตํ คาถาย อชฺฌภาสิ –

๑๘๓. ‘‘กึ สูธ วิตฺตํ ปุริสสฺส เสฏฺฐํ, กึ สุ สุจิณฺณํ สุขมาวหาติ;

กึ สุ [กึ สู (สี.)] หเว สาทุตรํ รสานํ, กถํ ชีวึ ชีวิตมาหุ เสฏฺฐํ’’.

๑๘๔. ‘‘สทฺธีธ วิตฺตํ ปุริสสฺส เสฏฺฐํ, ธมฺโม สุจิณฺโณ สุขมาวหาติ;

สจฺจํ หเว สาทุตรํ รสานํ, ปญฺญาชีวึ ชีวิตมาหุ เสฏฺฐํ’’.

๑๘๕. ‘‘กถํ สุ ตรติ โอฆํ, กถํ สุ ตรติ อณฺณวํ;

กถํ สุ ทุกฺขมจฺเจติ, กถํ สุ ปริสุชฺฌติ’’.

๑๘๖. ‘‘สทฺธา ตรติ โอฆํ, อปฺปมาเทน อณฺณวํ;

วีริเยน [วิริเยน (สี. สฺยา. กํ. ปี.)] ทุกฺขมจฺเจติ, ปญฺญาย ปริสุชฺฌติ’’.

๑๘๗. ‘‘กถํ สุ ลภเต ปญฺญํ, กถํ สุ วินฺทเต ธนํ;

กถํ สุ กิตฺตึ ปปฺโปติ, กถํ มิตฺตานิ คนฺถติ;

อสฺมา โลกา ปรํ โลกํ, กถํ เปจฺจ น โสจติ’’.

๑๘๘. ‘‘สทฺทหาโน อรหตํ, ธมฺมํ นิพฺพานปตฺติยา;

สุสฺสูสํ [สุสฺสูสา (สี. ปี.)] ลภเต ปญฺญํ, อปฺปมตฺโต วิจกฺขโณ.

๑๘๙. ‘‘ปติรูปการี ธุรวา, อุฏฺฐาตา วินฺทเต ธนํ;

สจฺเจน กิตฺตึ ปปฺโปติ, ททํ มิตฺตานิ คนฺถติ.

๑๙๐. ‘‘ยสฺเสเต จตุโร ธมฺมา, สทฺธสฺส ฆรเมสิโน;

สจฺจํ ธมฺโม [ทโม (?)] ธิติ จาโค, ส เว เปจฺจ น โสจติ.

๑๙๑. ‘‘อิงฺฆ อญฺเญปิ ปุจฺฉสฺสุ, ปุถู สมณพฺราหฺมเณ;

ยทิ สจฺจา ทมา จาคา, ขนฺตฺยา ภิยฺโยธ วิชฺชติ’’.

๑๙๒. ‘‘กถํ นุ ทานิ ปุจฺเฉยฺยํ, ปุถู สมณพฺราหฺมเณ;

โยหํ [โสหํ (สี. ปี.)] อชฺช ปชานามิ, โย อตฺโถ สมฺปรายิโก.

๑๙๓. ‘‘อตฺถาย วต เม พุทฺโธ, วาสายาฬวิมาคมา;

โยหํ [อฏฺฐินฺหารูหิ สํยุตฺโต (สฺยา. ก.)] อชฺช ปชานามิ, ยตฺถ ทินฺนํ มหปฺผลํ.

๑๙๔. ‘‘โส อหํ วิจริสฺสามิ, คามา คามํ ปุรา ปุรํ;

นมสฺสมาโน สมฺพุทฺธํ, ธมฺมสฺส จ สุธมฺมต’’นฺติ.

อาฬวกสุตฺตํ ทสมํ นิฏฺฐิตํ.