(๑๓) นิรุทฺธนิรุชฺฌมานวาโร
๘๒. (ก) นิรุทฺธํ นิรุชฺฌมานนฺติ? โน.
(ข) นิรุชฺฌมานํ นิรุทฺธนฺติ? โน.
(ก) น นิรุทฺธํ น นิรุชฺฌมานนฺติ?
ภงฺคกฺขเณ น นิรุทฺธํ, โน จ น นิรุชฺฌมานํ. อุปฺปาทกฺขเณ อนาคตญฺจ จิตฺตํ น เจว นิรุทฺธํ น จ นิรุชฺฌมานํ.
(ข) น นิรุชฺฌมานํ น นิรุทฺธนฺติ?
อตีตํ จิตฺตํ น นิรุชฺฌมานํ, โน จ น นิรุทฺธํ. อุปฺปาทกฺขเณ อนาคตญฺจ จิตฺตํ น เจว นิรุชฺฌมานํ น จ นิรุทฺธํ.
(๑๔) อติกฺกนฺตกาลวาโร
๘๓. (ก) ยสฺส จิตฺตํ อุปฺปชฺชมานํ ขณํ ขณํ วีติกฺกนฺตํ อติกฺกนฺตกาลํ, นิรุชฺฌมานํ ขณํ ขณํ วีติกฺกนฺตํ อติกฺกนฺตกาลํ ตสฺส จิตฺตนฺติ?
ภงฺคกฺขเณ จิตฺตํ อุปฺปาทกฺขณํ วีตกฺกนฺตํ ภงฺคกฺขณํ อวีติกฺกนฺตํ, อตีตํ จิตฺตํ อุปฺปาทกฺขณญฺจ วีติกฺกนฺตํ ภงฺคกฺขณญฺจ วีติกฺกนฺตํ.
(ข) ยสฺส วา ปน จิตฺตํ นิรุชฺฌมานํ ขณํ ขณํ วีติกฺกนฺตํ อติกฺกนฺตกาลํ, อุปฺปชฺชมานํ ขณํ ขณํ วีติกฺกนฺตํ อติกฺกนฺตกาลํ ตสฺส จิตฺตนฺติ?
อตีตํ จิตฺตํ.
(ก) ยสฺส จิตฺตํ น อุปฺปชฺชมานํ ขณํ ขณํ วีติกฺกนฺตํ อติกฺกนฺตกาลํ, น นิรุชฺฌมานํ ขณํ ขณํ วีติกฺกนฺตํ อติกฺกนฺตกาลํ ตสฺส จิตฺตนฺติ?
อุปฺปาทกฺขเณ อนาคตํ จิตฺตํ.
(ข) ยสฺส วา ปน จิตฺตํ น นิรุชฺฌมานํ ขณํ ขณํ วีติกฺกนฺตํ อติกฺกนฺตกาลํ, น อุปฺปชฺชมานํ ขณํ ขณํ วีติกฺกนฺตํ อติกฺกนฺตกาลํ ตสฺส จิตฺตนฺติ?
ภงฺคกฺขเณ จิตฺตํ ภงฺคกฺขณํ อวีติกฺกนฺตํ โน จ อุปฺปาทกฺขณํ อวีติกฺกนฺตํ, อุปฺปาทกฺขเณ อนาคตญฺจ จิตฺตํ ภงฺคกฺขณญฺจ อวีติกฺกนฺตํ อุปฺปาทกฺขณญฺจ อวีติกฺกนฺตํ.