๕. ปหีนวาร

(ฆ) ปฏิโลมปุคฺคโล

๒๙๗. (ก) ยสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ก) ยสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส มานานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน มานานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

อนาคามิสฺส มานานุสโย อปฺปหีโน, โน จ ตสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโน. ติณฺณํ ปุคฺคลานํ มานานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ?

ทฺวินฺนํ ปุคฺคลานํ กามราคานุสโย อปฺปหีโน, โน จ เตสํ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน. ปุถุชฺชนสฺส กามราคานุสโย จ อปฺปหีโน วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยสฺส วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ภวราคานุสโย…เป… อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

อนาคามิสฺส อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน, โน จ ตสฺส กามราคานุสโย อปฺปหีโน. ติณฺณํ ปุคฺคลานํ อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ อปฺปหีโน.

๒๙๘. (ก) ยสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส มานานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน มานานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ?

อนาคามิสฺส มานานุสโย อปฺปหีโน, โน จ ตสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน. ติณฺณํ ปุคฺคลานํ มานานุสโย จ อปฺปหีโน ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ?

ทฺวินฺนํ ปุคฺคลานํ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน, โน จ เตสํ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน. ปุถุชฺชนสฺส ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีโน วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยสฺส วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ภวราคานุสโย…เป… อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ?

อนาคามิสฺส อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน, โน จ ตสฺส ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน. ติณฺณํ ปุคฺคลานํ อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีโน.

๒๙๙. ยสฺส มานานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ?

ติณฺณํ ปุคฺคลานํ มานานุสโย อปฺปหีโน, โน จ เตสํ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน. ปุถุชฺชนสฺส มานานุสโย จ อปฺปหีโน วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยสฺส วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส มานานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส มานานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ภวราคานุสโย…เป… อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส มานานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

๓๐๐. (ก) ยสฺส ทิฏฺฐานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ทิฏฺฐานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา …เป….

๓๐๑. ยสฺส วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ภวราคานุสโย…เป… อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ?

ติณฺณํ ปุคฺคลานํ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน, โน จ เตสํ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน. ปุถุชฺชนสฺส อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน.

๓๐๒. (ก) ยสฺส ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา. (เอกมูลกํ)

๓๐๓. (ก) ยสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา ตสฺส มานานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน มานานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

อนาคามิสฺส มานานุสโย อปฺปหีโน, โน จ ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา. ติณฺณํ ปุคฺคลานํ มานานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา.

ยสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา ตสฺส ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ?

ทฺวินฺนํ ปุคฺคลานํ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา, โน จ เตสํ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน. ปุถุชฺชนสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยสฺส วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนาติ? อามนฺตา.

ยสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา ตสฺส ภวราคานุสโย…เป… อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

อนาคามิสฺส อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน, โน จ ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา. ติณฺณํ ปุคฺคลานํ อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา. (ทุกมูลกํ)

๓๐๔. ยสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา ตสฺส ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ?

ทฺวินฺนํ ปุคฺคลานํ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา, โน จ เตสํ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน. ปุถุชฺชนสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยสฺส วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนาติ? อามนฺตา.

ยสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา ตสฺส ภวราคานุสโย…เป… อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

อนาคามิสฺส อวิชฺชานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา, โน จ ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา. ติณฺณํ ปุคฺคลานํ อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา. (ติกมูลกํ)

๓๐๕. (ก) ยสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ อปฺปหีนา ตสฺส วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ อปฺปหีนาติ? อามนฺตา …เป…. (จตุกฺกมูลกํ)

๓๐๖. ยสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา ตสฺส ภวราคานุสโย…เป… อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

อนาคามิสฺส อวิชฺชานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา, โน จ ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา. ทฺวินฺนํ ปุคฺคลานํ อวิชฺชานุสโย จ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา, โน จ เตสํ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา. ปุถุชฺชนสฺส อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา. (ปญฺจกมูลกํ)

๓๐๗. (ก) ยสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ภวราคานุสโย จ อปฺปหีนา ตสฺส อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ภวราคานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

อนาคามิสฺส อวิชฺชานุสโย จ มานานุสโย จ ภวราคานุสโย จ อปฺปหีนา, โน จ ตสฺส กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา. ทฺวินฺนํ ปุคฺคลานํ อวิชฺชานุสโย จ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ภวราคานุสโย จ อปฺปหีนา, โน จ เตสํ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา. ปุถุชฺชนสฺส อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน, กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ภวราคานุสโย จ อปฺปหีนา. (ฉกฺกมูลกํ)

(ง) ปฏิโลมโอกาโส

๓๐๘. (ก) ยตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ข) ยตฺถ วา ปน ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ก) ยตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยตฺถ วา ปน มานานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน; กามราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ มานานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยตฺถ วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

ทุกฺขาย เวทนาย รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน; กามราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ อปฺปหีโน.

(ก) ยตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ข) ยตฺถ วา ปน ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ก) ยตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

ทุกฺขาย เวทนาย รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน; กามราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ อปฺปหีโน.

๓๐๙. (ก) ยตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ข) ยตฺถ วา ปน มานานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

ยตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยตฺถ วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ?

กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีโน.

(ก) ยตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ข) ยตฺถ วา ปน ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ก) ยตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ?

กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีโน.

๓๑๐. ยตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

ยตฺถ วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโนติ?

ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน; มานานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน มานานุสโย จ อปฺปหีโน.

(ก) ยตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน; ภวราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ มานานุสโย จ อปฺปหีโน ภวราคานุสโย จ อปฺปหีโน.

(ข) ยตฺถ วา ปน ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ก) ยตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโนติ?

ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน; มานานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน มานานุสโย จ อปฺปหีโน.

๓๑๑. (ก) ยตฺถ ทิฏฺฐานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยตฺถ วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ทิฏฺฐานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา …เป….

๙.

๓๑๒. (ก) ยตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

กามธาตุยา ตีสุ เวทนาสุ เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน; ภวราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีโน ภวราคานุสโย จ อปฺปหีโน.

(ข) ยตฺถ วา ปน ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ก) ยตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

๓๑๓. (ก) ยตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

กามธาตุยา ตีสุ เวทนาสุ เอตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน; ภวราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ อปฺปหีโน ภวราคานุสโย จ อปฺปหีโน. (เอกมูลกํ)

๓๑๔. (ก) ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

(ข) ยตฺถ วา ปน มานานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ มานานุสโย จ กามราคานุสโย จ อปฺปหีนา; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

ยตฺถ วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ กามราคานุสโย จ อปฺปหีนา; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

ยตฺถ วา ปน ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนาติ? น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา.

(ก) ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ กามราคานุสโย จ อปฺปหีนา; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. (ทุกมูลกํ)

๓๑๕. ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

ยตฺถ วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา.

(ก) ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

(ข) ยตฺถ วา ปน ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ ภวราคานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา.

(ก) ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ อปฺปหีนา; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. (ติกมูลกํ)

๓๑๖. (ก) ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

(ข) ยตฺถ วา ปน วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ อปฺปหีนา; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา …เป…. (จตุกฺกมูลกํ)

๓๑๗. (ก) ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ ภวราคานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

(ข) ยตฺถ วา ปน ภวราคานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา.

(ก) ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา; ปฏิฆานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. (ปญฺจกมูลกํ)

๓๑๘. (ก) ยตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ภวราคานุสโย จ อปฺปหีนา ตตฺถ อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโนติ? นตฺถิ.

(ข) ยตฺถ วา ปน อวิชฺชานุสโย อปฺปหีโน ตตฺถ กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ภวราคานุสโย จ อปฺปหีนาติ?

รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ ภวราคานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา; ปฏิฆานุสโย จ ภวราคานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. ทุกฺขาย เวทนาย เอตฺถ อวิชฺชานุสโย จ ปฏิฆานุสโย จ ทิฏฺฐานุสโย จ วิจิกิจฺฉานุสโย จ อปฺปหีนา; กามราคานุสโย จ มานานุสโย จ ภวราคานุสโย จ น วตฺตพฺพา ‘‘ปหีนา’’ติ วา ‘‘อปฺปหีนา’’ติ วา. (ฉกฺกมูลกํ)

(จ) ปฏิโลมปุคฺคโลกาสา

๓๑๙. (ก) ยสฺส ยตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ตตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ข) ยสฺส วา ปน ยตฺถ ปฏิฆานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ตตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา.

(ก) ยสฺส ยตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโนติ? อามนฺตา.

(ข) ยสฺส วา ปน ยตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ตตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโนติ?

อนาคามิสฺส รูปธาตุยา อรูปธาตุยา ตสฺส ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน; กามราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. ตสฺเสว ปุคฺคลสฺส กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ ตสฺส ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน, โน จ ตสฺส ตตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน. ติณฺณํ ปุคฺคลานํ รูปธาตุยา อรูปธาตุยา เตสํ ตตฺถ มานานุสโย อปฺปหีโน; กามราคานุสโย น วตฺตพฺโพ ‘‘ปหีโน’’ติ วา ‘‘อปฺปหีโน’’ติ วา. เตสญฺเญว ปุคฺคลานํ กามธาตุยา ทฺวีสุ เวทนาสุ เตสํ ตตฺถ มานานุสโย จ อปฺปหีโน กามราคานุสโย จ อปฺปหีโน.

ยสฺส ยตฺถ กามราคานุสโย อปฺปหีโน ตสฺส ตตฺถ ทิฏฺฐานุสโย…เป… วิจิกิจฺฉานุสโย อปฺปหีโนติ?