๗๔. ครุปุพฺพา รสฺสา เร+นฺเตนฺตีนํ

ครุปุพฺพสฺมา รสฺสา นฺเต+นฺตีนํ เร วา โหติ.

อกฺขรนิยโม ฉนฺทํ,

ครุลหุนิยโม ภเว วุตฺติ;

ทีโฆ สํโยคาทิปุพฺโพ,

รสฺโส ครุ ลหุ ตุ รสฺโส.

คจฺฉเร คจฺฉนฺติ. ตฺวํ คจฺฉสิ, ตุเมฺห คจฺฉถ. อหํ คจฺฉามิ, มยํ คจฺฉาม. จฺฉาเทสาภาวปกฺเข ‘‘อู ลสฺเส’’ติ เอกาเร คเมติ. ปรโลเป คเมนฺติ. คเมสิ, คเมถ. คเมมิ, คเมม. ปรจฺฉกฺเกปิ โส คจฺฉเต, คจฺฉเร คจฺฉนฺเต. คจฺฉเส, คจฺฉเวฺห. คจฺเฉ, คจฺฉาเมฺห.

ปุเร อธมฺโม ทิพฺพติ, ปุรา มรามีติ จ ตํสมีเป ตพฺโพหารูปจาเรน วตฺตมานวจนํ. วุตฺตญฺหิ –

อารทฺธา+นิฏฺฐิตํ กิจฺจํ, วตฺตมานนฺติ วุจฺจติ;

วตฺตมานสมีปญฺจ, วตฺตมานนฺติ วุจฺจติ.

กิมิว เต –

คงฺคาจ ตํสมีปญฺจ, ยโต คงฺคาติ ญายเต;

คงฺคายํ ปาตุ+มาคจฺฉ, โฆโส คงฺคาย+มิตฺยปิ.

มุขฺยา+มุขฺยตฺถเภเทน, วตฺตมานํ ตโต ทฺวิธา;

มุขฺยญฺหิ รุฬฺหิ+มาปนฺนํ, ต+ทาโรปา อมุขฺยตาติ.

ปุเร+ปุราสทฺเทหิ วา อนาคตตา คมฺยเต, ตทา ตสฺส วตฺตมานตฺตา. กาลพฺยตฺตโย วา เอโส, ภวนฺเตฺยว หิ กาลนฺตเรปิ ตฺยาทโย พาหุลกา ‘‘สนฺเตสุ ปริคูหามิ’’ ‘‘กายสฺส เภทา อภิสมฺปรายํ, สหพฺยตํ คจฺฉติ วาสวสฺส’’ ‘‘อติเวลํ นมสฺสิสฺสํ’’ติ. ‘‘กุโต นุ ตฺวํ อาคจฺฉสิ, ราชคหโต อาคจฺฉามี’’ติอาทีสุ ปน ปจฺจุปฺปนฺนสมีเป วตฺตมานวจนํ.