๑๒๔. สราน+มาทิสฺสา+ยุวณฺณสฺสา+เอโอ ณานุพนฺเธ

สราน+มาทิภูตา เย อการิ+วณฺณุ+วณฺณา, เตสํ อา+เอ+โอ วา โหนฺติ ยถากฺกมํ ณานุพนฺเธติ อการสฺส อากาโร. อา+เอ+โอนํ วุทฺธีติปิ ปุพฺพาจริยสญฺญา. วสิฏฺฐสฺสา+ปจฺจํ วาสิฏฺโฐ. วีมฺหิ วาสิฏฺฐี. เวติ วสิฏฺฐสฺสา+ปจฺจํติ วากฺยสฺส จ วสิฏฺฐาปจฺจํติ สมาสสฺส จ วิกปฺปตฺถํ. โส จ วาสทฺโท ยาว ‘‘สกตฺเถ’’ติ อธิกรียติ.

นปุํสเกน ลิงฺเคน, สทฺโท+ทาหุ ปุเมน วา;

นิทฺทิสฺสตีติ ญาตพฺพ+มวิเสเส ปนิ+จฺฉิเตติ –

วุตฺตตฺถา อปจฺจสทฺทสฺส นปุํสกตฺเถปิ ปุตฺตปุตฺตีนํ ทฺวินฺนมฺปิ วาจโก โหติ.

ณาทโย+ภิเธยฺยลิงฺคา, อปจฺเจ ตฺว+นปุํสกา;

นปุํสเก สกตฺเถ โณฺย, ภิยฺโย ภาวสมูหชา;

ตา ตุ+ตฺถิย+มสํขฺยาเน, ตฺวาทิจีปจฺจยนฺตกา.

ภารทฺวาชสฺส อปจฺจํ=ปุตฺโต ภารทฺวาโช, เอวํ เวสฺสามิตฺโต, โคตโม. เอตฺถ จ อ+ยุวณฺณนฺตาภาวา อา+เอ+โอนํ น วุทฺธิ. วาสุเทวสฺส อปจฺจํ วาสุเทโว, พลเทโว. จิตฺตโกติอาทีสุ ปน สํโยคนฺตตฺตา ‘‘สํโยเค กฺวจี’’ติ กฺวจิ น วุทฺธิ. อุปคุโน อปจฺจํ โอปคโว โอปควี. เอตฺถ ‘‘อุวณฺณสฺสา+วง สเร’’ติ อุการสฺส อวง.

วจฺฉสฺสา+ปจฺจนฺติ วิคฺคยฺห ปุพฺพสุตฺเตน ณปจฺจเย กเต ปุน วจฺฉสฺสา+ปจฺจํติ วิคฺคโห.