นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส
นีติมญฺชรี
๑. กุลกฺขเย วินสฺสนฺติ,
กุลธมฺมา สนนฺตนา;
ธมฺเม นฏฺเฐ กุลํ สพฺพํ,
อธมฺโม อภิภู ขลํ.
๒. อธมฺมาภิภวา ทนฺตา,
ปทุสฺสนฺติ กุลิตฺถิโย;
ถีสุ ทุฏฺฐา สฺว ธมฺเมน,
ชายเต วณฺณสงฺกโร.
๓. ปิยํ ภาเส คุณคฺคาโห,
สูโร สิยา วิกนฺตโน;
ทาตา จนฺทสมา นารี,
ทิฏฺฐํ ทิฏฺฐํ นหาสเย.
๔. กุโตตฺถิ กุมิตฺเต สจฺจํ,
กุทาเร รติวฑฺฒนํ;
กุเทสมฺหิ มโน รมฺมํ,
กุราเช โภคสมฺปทํ.
สงฺเกเตว อมิตฺตสฺมึ,
มิตฺตสฺมึ ปิ นวิสฺสเส;
อภยา ภย มุปฺปนฺนํ,
อปิ มูลานิ กนฺตติ.
อทิฏฺโฐว ปโร เสยฺโย,
ทุมฺมิตฺโต โน วิสฺสาสิโก.
อคฺคิโหมผลํ เวโท,
สตฺถํสีลผลํ มตํ;
รติปุตฺตผลํ นารี,
ทานภุตฺติผลํ ธนํ.
อสจฺจํ สาหสํ มายา,
มูฬฺหตฺต ม ติโลภตา;
อโสจํ นิทฺทยตฺตญฺจ,
ถีนํ โทสา สภาวชา.
ชายาย ภตฺตุโน ภาโร,
สิสฺเสน คุรุโน กโต;
อมจฺจเกหิ ราชสฺส,
ปิตรานํ นิเชนจ.
๕. อุยฺยเมน หิ สิชฺฌนฺติ,
กมฺมานิ น มโนรถา;
น หิ สุตฺตสฺส สีหสฺส,
ปวีสนฺติ มุเข มิคา.
อติสีตํ อติอุณฺหํ,
อติสายมิทํ อหุ;
อิติ วิสฏฺฐกมฺมนฺเต,
ขณา อจฺเจนฺติ มาณเว.
อาทานสฺส ปทานสฺส,
กตฺตพฺพสฺส จ กมฺมุโน;
ขิปฺปํ อกยฺยมานสฺส,
กาเล ปิวติ สมฺปทํ.
นาทพฺเพ นิหิตา กาจิ,
กฺริยา ผลวตี ภเว;
นพฺยาปารสเตนาปิ,
สุโกว ปาฐเต พโก.
โย ทนฺธกาเล ตรติ,
ตรณีเย จ ทนฺธเย;
สุกฺขปณฺณํ ว อกฺกมฺม,
อตฺถํ ภญฺชติ อตฺตโน.
๖. ยํ ททาติ ยํ ภุญฺชติ,
ตเทว ธนิโน ธนํ;
อญฺเญ มตสฺส กีฬนฺติ,
ทาเรหิปิ ธเนหิปิ.
ทาโนปโภคหีเนน,
ธเนน ธนิโน สุขํ;
โก วิเสโส ทลิทฺทสฺส,
อธิกํ ธนรกฺขณํ.
นิชโสขฺยํ นิรุนฺธนฺโต,
นีจโภโค มิตมฺปโจ;
ธนํ สญฺจยเต โย โส,
ปรภารวโห ปสุ.
ยํ อุสฺสุกา สงฺขโรนฺติ,
อลกฺขิกา พหุํ ธนํ;
สิปฺปวนฺโต อสิปฺปาวา,
ลกฺขิ วา ตานิ ภุญฺชติ.
๗. สมฺปตฺยํ มหตํ จิตฺตํ,
ภเว อุปฺปเล โกมลํ;
วิปตฺยํจ มหาเสล,
สิลาสงฺฆาตกกฺกสํ.
๘. อสมฺภพฺยคุณํ ถุตฺวา,
เขโท มุธาว ชายเต;
อวฺหายํ จนฺท มุ ลฺโลกฺย,
นจนฺโทต มุ ปาคมี.
๙. สจฺจํ มุขมฺหิ ธาเรยฺย,
กณฺเณ สุตํ ภุเช ชยํ;
หทยมฺหิ ขมํ วีรํ,
โลกาทาสํจ โลจเน.
สทฺทมตฺตํ นผนฺเทยฺย,
อญฺญตฺวา สทฺทการณํ;
สทฺทเหตุํ ปริญฺญาย,
ปโมโท วา ภโย ตถา.
สพฺพสุต ม ธีเยยฺย,
หีนมุกฺกฏฺฐมชฺฌิมํ.
๑๐. ทุนฺนาริยา กุลํ สุทฺธํ,
ปุตฺโต นสฺสติ ลาลนา;
สมิทฺธิ อนยา พนฺธุ,
ปวาสา มทนา หิรี.
ลาลเย ปญฺจวสฺสานิ,
ทสวสฺสานิ ตาลเย;
ปตฺเตตุ โสฬเสวสฺเส,
ปุตฺตํ มิตฺตํว อาจเร.
ลาลเน พหโว โทสา,
ลาลเน พหโว คุณา.
ปาปา นิวารยติ โยชยเต หิตาย,
คุยฺหานิ คูหติ คุณํ ปกฏีกโรติ;
อาปตฺติกญฺจ นชหาติ ททาติ กาเล,
สมฺมิตฺต ลกฺขณมิทํ ปวทนฺติ สนฺโต.
๑๑. ทุชฺชโน ชียเต ยุตฺยา,
นิคฺคเหน นธีมตา;
นิปาตฺยเต มหารุกฺโข,
ตสฺสมีป ขติกฺขยา.
วเน มิคาจ ลุทฺธานํ,
ทุชฺชนานญฺจ สชฺชนา;
อการณเวรี โหนฺติ,
ติณภกฺขา สุเปสลา.
ปาทลคฺคํ กรฏฺเฐน,
กณฺฑเกเนว กณฺฑกํ.
พาลํ นปสฺเส นสุเณ,
นจพาเลน สํวเส;
พาเลนาลฺลาปสลฺลาปํ,
นกเร นจโรจเย.
๑๒. อุป กตฺตุํ ยถา ขุทฺโท,
สมตฺโถ นตถามหา;
กูโป หิ หนฺติ ปิปาสํ,
นตุ ปาโย มหมฺพุธิ.
๑๓. อาทานสฺส ปทานสฺส,
กตฺตพฺพสฺสจ กมฺมุโน;
ขิปฺปํ อกรมานสฺส,
กาโล ภกฺขติ ตํ รสํ.
นกฺขตฺตํ ปฏิมาเนนฺตํ,
อตฺโถ พาลํ อุปชฺฌคา;
อตฺโถ อตฺถสฺส นกฺขตฺตํ,
กึ กริสฺสนฺติ ตารกา.
อชรามโรว ปญฺโญ,
วิชฺชมตฺถญฺจ จินฺตเย;
คหิโตวิย เกเสสุ,
มจฺจุนา ธมฺมมาจเร.
๑๔. วชฺชา คุรูจ มนฺตีจ,
ตโย รฏฺฐาภิสงฺขตา;
ชีวีต ทกฺข โกสานํ,
วฑฺฒนา นาสนาจ เต.
๑๕. ถิเรน กมฺมํ วฑฺฒติ,
อถิเรน ตุเรน โน;
ผลนฺติ สมเย รุกฺขา,
สิตฺตาปิ พหุวารินา.
วายาเมเถว ปุริโส,
นนิพฺพินฺเทยฺย ปณฺฑิโต.
ปยตโน ตาทิโส เนว,
กยฺโย เยน ผลํ นหิ;
เสลคฺเค กูปขณนา,
กถํ โตยสมาคโม.
ญาณงฺกุเสน สมฺมคฺคํ,
นิยฺยตฺยุสฺสาหกุญฺชโร.