สตฺตปญฺญาสติม ปริจฺเฉท

สํคหกรโณนาม

๑. ลงฺการกฺขาย สจิเว, พลิโน โยธสมฺมเต;

ปฏิปาฏึ สมุทฺทิสฺส, สมนฺตา สนฺนิโยชยิ.

๒. อภิเสกมงฺคลตฺถาย, ปาสาทาทิมเนกตํ;

กิจฺจํ สมฺปาทนียนฺติ, สจิวํ สนฺนิโยชิย.

๓. วนฺทนีเย’ภิวนฺทนฺโต, ปเทเสเนกเกตหึ;

เนตฺวา มาสตฺตยํ คญฺฉิ, ปุลตฺถินครํ ปุน.

๔. วิสฺสุโต อาทิมลย-นาเมน พลนายโก;

อุชุปจฺจตฺถิโก หุตฺวา, มหีปาลสฺส สพฺพโส.

๕. คงฺคา มตฺถยุ’ปาคญฺฉิ, พลํ สพฺพํ สมาทิย;

อนฺทูติ วิสฺสุตํ มนฺท-ปญฺโญ คามํ ปุรนฺติเก.

๖. ลํกิสฺสโร ตหึ คนฺตฺวา, อุทฺธริตฺวา ตมุทฺธตํ;

ปุลตฺถินครํ คญฺฉิ, วเส วตฺติย ตํ พลํ.

๗. ยุวราชปทํเยว, สิโต สนฺโต ลิขาปยิ;

โส สตฺตรสวสฺสานิ, สปฺปญฺโญ นรสตฺตโม.

๘. ตโต’นุราธนคร-มภิคมฺม ยถาวิธึ;

อนุโภตฺวา วิธานญฺญู, อภิเสกมหุสฺสวํ.

๙. อฏฺฐิโต ปาปธมฺเมสุ, สุฏฺฐิโต เสฏฺฐกมฺมนิ;

โส อฏฺฐารสมํ วสฺสํ, ลิขาปยิ สุสณฺฐิโต.

๑๐. ตโต อาคมฺม นิวสิ, ปุลตฺถินคเร วเร;

โส สิรีสงฺฆโพธี’ติ, นามเธยฺเยน วิสฺสุโต.

๑๑. อนุชํ โส วีรพาหุ-โมปรชฺเช นิเวสิย;

ทตฺวาน ทกฺขิณํ เทสํ, ตํ สงฺคณฺหิ ยถาวิธึ.

๑๒. กณิฏฺฐสฺสาถ ภาตุสฺส, ชยพาหุสฺส ภูภุโช;

อาทิปาทปทํ ทตฺวา, รฏฺฐํ จา’ทาสิ โรหณํ.

๑๓. ฐานนฺตรานิ สพฺเพส-มมจฺจานํ ยถารหํ;

ทตฺวา รชฺเช ยถาญายํ, กรํ โยเชสิ คณฺหิตุํ.

๑๔. จิรสฺสํ ปริหีนํ โส, ทยาวาโส มหีปติ;

ปวตฺเตสิ ยถาธมฺมํ, ฐิตธมฺโม วินิจฺฉยํ.

๑๕. เอวํ สมุทฺธฏาเนก, ริปุกณฺฏกสญฺจเย;

นิจฺจํ รชฺชํ ปสาเสนฺเต, ลงฺกํสมฺมานริสฺสเร.

๑๖. ฉตฺตคฺคาหกนาโถ จ, ธมฺมเคหกนายโก;

ตเถว เสฏฺฐินาโถ จ, อิจฺเจเต ภาตโร ตโย.

๑๗. รญฺโญ วิโรธิตํ ยาตา, ผลาตา ชมฺปุทีปกํ;

ลงฺกํ วีสติเม วสฺเส, เอเกนูเน สโมตรุํ.

๑๘. เต สพฺเพ โรหณํ รฏฺฐํ, สพฺพํ มลยมณฺฑลํ;

สพฺพํ ทกฺขิณปสฺสญฺจ, สหสา ปริวตฺตยุํ.

๑๙. นิปุโณ โรหณํ คนฺตฺวา, ตถา มลยมณฺฑลํ;

นิฆาเตนฺโต พหู ตตฺถ, ตตฺถ ปจฺจตฺถิเก ชเน.

๒๐. สมฺมาวุปสเมตฺวา ตํ, ฐเปตฺวา สจิเว ตหึ;

ทกฺขิโณ ทกฺขิณํ เทสํ, สยํ คนฺตฺวา มหพฺพโล.

๒๑. เปเสตฺวา สมณีภาตุ-วํสชํ สจิวํ ตทา;

คาเหตฺวา สมเรโฆเร, วีโร เต สกเวริโน.

๒๒. สมาโรปิยสูลมฺหิ, ลงฺกํ วิคตกณฺฏกํ;

กาเรตฺวาน นิราตงฺกํ, ปุลตฺถิปุรมาคมิ.

๒๓. วสนฺตี โจฬวิสเย, ชคติปาลราชินี;

โจฬหตฺถา ปมุญฺจิตฺวา, สทฺธึ ธีตุ กุมาริยา.

๒๔. ลีลาวตฺยาภิธานาย, นาวามารุยฺห เวคสา;

ลํกาทีปมฺหิ โอติณฺณา, ปสฺสิ ลํกิสฺสรํ ตทา.

๒๕. สุตฺวา วํสกฺกมํ ตสฺสา, โส ญตฺวา สุทฺธวํสตํ;

ลีลาวตึ มหิสิตฺเต, อภิสิญฺจิ นริสฺสโร.

๒๖. สา ตํ ปฏิจฺจ ราชานํ, มเหสี ธีตรํ ลภิ;

นามํ ยโสธราติ’สฺสา, อกาสิ ธรณี ปติ.

๒๗. เมรุกนฺทรรฏฺเฐน, สทฺธึ ราชา สธีตรํ;

วีรวมฺมสฺส ปาทาสิ, สา ลภิ ธีตโร ทุเว.

๒๘. สมานนามิกา เชฏฺฐา, สา มาตา มหิยา อหุ;

สุคลา นามิกา อาสิ, ตาสุ ทฺวีสุ กณิฏฺฐิกา.

๒๙. กาลิงฺคธรณีปาล-วํสชํ จารุทสฺสนํ;

ติโลกสุนฺทรํ นาม, สุกุมารํ กุมาริกํ.

๓๐. กาลิงฺครฏฺฐโต ราชา, อาณาเปตฺวา จิรฏฺฐิตึ;

นิชวํสสฺส อิจฺฉนฺโต, มเหสิตฺเต’ภิ เสจยิ.

๓๑. สุภทฺทา จ สุมิตฺตา จ, โลกนาถวฺหยาปิ จ;

รตนาวลี รูปวตี, อิติมา ปญฺจ ธีตโร.

๓๒. ปุตฺตํ วิกฺกมพาหุญฺจ, สา ลภี ธญฺญลกฺขณํ;

สมฺปตฺตา สา ปชวุทฺธึ, หรนฺติ ราชิโน มตํ.

๓๓. อิตฺถาคาเรสุ เสเสสุ, วีตา สมกุลงฺคนา;

คพฺโภ ชาตุมหีปาลํ, ตํ ปฏิจฺจ น สณฺฐหิ.

๓๔. อเถกทิวสํ ราชา, อมจฺจคณมชฺฌโค;

ปิโลกิยฐิภา สพฺพา, ธีตโร ปฏิปาฏิยา.

๓๕. ธีตุ นวมวเสสานํ, ฐเปตฺวา รตนาวลึ;

ธญฺญลกฺขณสมฺปนฺน-ปุตฺตสฺสุปฺปตฺติสุจกํ.

๓๖. ลกฺขณํ ลกฺขณญฺญู โส, อปสฺสํ เปมเจควา;

รตนาวลิมาหูย, ตสฺสา มุทฺธนิ จุมฺพิย.

๓๗. เตโชคุเณหิ จาเคหิ, ธิยา สูรตฺตเนน จ;

ภูเต จ ภาวิโน เจว, สพฺเพ ภูเป’ติสายิโน.

๓๘. นิจฺจํ ลงฺกํ นิราสงฺก-เมกจฺฉตฺตกเมว จ;

ปวิธาตุํ สมตฺถสฺส, สมฺมาสาสนตายิโน.

๓๙. โสภนาเนกวตฺตสฺส, อิมิสฺสา กุจฺฉิเหสฺสติ;

ปุตฺตสฺสุปฺปตฺติฐานนฺติ, มุทุโต โส สมพฺรวิ.

๔๐. ยาวนฺตสฺสาปิโขโจฬ-มหีปาลสฺส เนกโส;

กุลาภิมานี ราชา โส, อทตฺวาน กณียสึ.

๔๑. อาณาเปตฺวา ปณฺฑุราชํ, วิสุทฺธตฺวยสมฺภวํ;

อนุชํ ราชินึ วสฺส, มิตฺตวฺหยมทาสิโส.

๔๒. สามาณภรณํ กิตฺติ, สิรี เมฆาภิธานกํ;

สิริวลฺลภนามญฺจ, ชเนสิ ตนเย ตโย.

๔๓. สุภทฺท วีรพาหุสฺส, สุมิตฺตํ ชยพาหุโน;

มหตา ปริหาเรน, ปาทาสิ ธรณี ปติ.

๔๔. อทาสิ มาณาภรเณ, ธีตรํ รตนาวลึ;

โลกนาถวฺหยํ กิตฺติ สิริเมฆสฺส’ทาสิโส.

๔๕. รูปตฺยภิธานาย, ธีตุโย ปรตายหิ;

สรีริวลฺลภสาทา, สุคลวฺห กุมาริกํ.

๔๖. มธุกณฺณวภีมราช, พลกฺการ สนามเก;

มเหสี พนฺธเวราช-ปุตฺเต สีหปุราคเต.

๔๗. ปสฺสิตฺวาน ปหีปาโล, ตทา สญฺชาตปีติโก;

เตสํ ปาทาสิ ปจฺเจกํ, วุตฺตึ โส อนุรูปกํ.

๔๘. เต สพฺเพ ลทฺธสกฺการ สมฺมานาธรณีปตึ;

อาราธยนฺตา สสตํ, นิวสึสุ ยถารุจึ.

๔๙. เอเตสํ ราชปุตฺตานํ, สุนฺทริวฺหํ กณิฏฺฐกํ;

อทา วิกฺกมพาหุสฺส, นิชวํสฐิตฏฺฐิโก.

๕๐. ภิยฺโย วิกฺกมพาหุสฺส, ตโต ลีลาวตึ สตึ;

สห โภเคน ปาทาสิ, ตทา พนฺธุ หิเตรโต.

๕๑. วิธาย เอวํ สชเน ชนินฺโท;

นิสฺเสสโต โภคสมปฺปิโต;

ทยาปโร ญาติชนาตมตฺถํ;

สมาจรี นีติปถานุรูปํ.

สุชนปฺปสาทสํเวคตฺถาย กเต มหาวํเส

สํคหกรโณ นาม

สตฺตปญฺญาสติโม ปริจฺเฉโท