เอกปญฺญาสติม ปริจฺเฉท

ปญฺจราชโก นาม

๑. ยุวราชา ตทา หุตฺวา, ราชา ทปฺปุฬนามโก;

ฐเปสิ โอปรชฺชมฺหิ, อาทิปทํ สนามกํ.

๒. มริจวฏฺฏิวิหารสฺส, คามํ ทตฺวา ตโต ปุเร;

จาริตฺตํ ปุพฺพราชูนํ, รกฺขิตฺวาน มหึ อิมํ.

๓. อภุตฺวา ทีฆกาลญฺหิ, ปุพฺพกมฺเมน อตฺตโน;

ราชา โส สตฺตเม มาเส, ปวิฏฺโฐ ปจฺจุโน มุขํ.

๔. อุปราชา อหุราชา, ทปฺปุโฬ ตทนนฺตรํ;

อุทยสฺสาทิปาทสฺส, ยุวราชปทํ อทา.

๕. ตทา โจฬภยา ปณฺฑุ-ราชํ ชนปทํ สกํ;

จชิตฺวา นาวมารุยฺห, มหาติตฺถมุปาคมิ.

๖. อาณาเปตฺวาน ตํ ราชา, ทิสฺวา สนฺตุฏฺฐมานโส;

มหาโภคํ อทา ตสฺส, นิวาเสสิ ปุรา พหิ.

๗. โจฬราเชน ยุชฺฌิตฺวา, คเหตฺวา ปฏฺฏนทฺวยํ;

ปณฺฑุราชสฺส ทมฺมีติ, สนฺนทฺเธ ลงฺกราชินิ.

๘. เกนา’ปิ กรณีเยน, ขตฺติยา ทีปวาสิโน;

อกํสุ วิคฺคหํ โฆรํ, ปาปกมฺเมน ปณฺฑุโน.

๙. ปณฺฑุราเช’ตฺถ วาเสน, กมฺมํ นตฺถีติ จินฺติย;

ฐเปตฺวา มกุฏาทีนิ, คโต เกรฬสนฺติกํ.

๑๐. วิคฺคเห นิฏฺฐิเต ราชา, มหาเมฆวเน ตทา;

มหาโพธิฆรสฺสา’ทา, คามํ นครสนฺติเก.

๑๑. อาวาสํ รกฺขโก นาม, ตสฺส เสนาปตี อกา;

ถูปารามสมีปมฺหิ, อิฬงฺโค ราชนามกํ.

๑๒. กตํ ตํ ปุพฺพราเชหิ, ราชา โส ปริปาลิย;

ปตฺโต ทฺวาทสมํ วสฺสํ, ยถากมฺมมุปาคมิ.

๑๓. อุทโย ยุวราชา’สิ, ลํกาวาสีนมิสฺสโร;

เสนนามาทิปาทํ โส, โอปรชฺเช’ภิเสจยิ.

๑๔. รญฺโญ ภีตา ตทามจฺจา, ปวิสึสุ ตโปวนํ;

ราโชปราชา คนฺตฺวาน, เตสํ สีสานิ เฉทยุํ.

๑๕. เตน กมฺเมน นิพฺพินฺนา, ยตโย ตนฺนิวาสิโน;

หิตฺวา ชนปทํ รญฺโญ, ตทาคจฺฉึสุ โรหณํ.

๑๖. ตทา ชานปทา เจว, นาครา จ พลานิ จ;

กุปิตา จณฺฑุวาเตน, สาคโร วิย กมฺปิโต.

๑๗. รตนปาสาทมารุยฺห, วิหาเร อภยุตฺตเร;

สนฺตาเสตฺวาน ราชานํ, ทสฺเสตฺวาน วิภีสิกํ.

๑๘. อุปตฺถมฺภกมจฺจานํ, วิคฺคหสฺส ตโปวเน;

ตทา สีสานิ ฉินฺทิตฺวา, กวาเตน นิปาตยุํ.

๑๙. ตํ สุตฺวา ยุวราชา จ, อาทิปาโท จ ตํ สขา;

อุลฺลงฺฆิตฺวาน ปาการํ, สีฆํ คจฺฉึสุ โรหณํ.

๒๐. พลกาโยนุพนฺธิตฺวา, ยาว กณฺหนทีตฏา;

อลาเภน จ นาวานํ, ติณฺณตฺตา เตสมาคมิ.

๒๑. ราชปุตฺตาคตา ตตฺถ, วเน อภยเภทิโน;

ยตีนํ ปุรโต เตสํ, นิปชฺชิตฺวา อุเรน เต.

๒๒. อลฺลวตฺถา’ลฺลเกสา จ, ปริเทวิตฺถ’เนกธา;

กนฺทีตฺวา โรทนํ กตฺวา, ขมาเปสุํ ตปสฺสิโน.

๒๓. ขนฺติเมตฺตานุภาเวน, เตสํ สาสนสามินํ;

ปุญฺโญทโย อหุ เตสํ, อุภินฺนํ ทีปสามินํ.

๒๔. ยุวราชพลญฺเจว, นิกายตฺตยวาสิโน;

คมึสุ เตสมาเนตุํ, สนฺติภูเต มหาพเล.

๒๕. ราชปุตฺตา อุโภ พฺยตฺตา, ปณฺฑิตา ปํสุกูลิโน;

ยาจิตฺวา เตสมาทาย, อคมํสุ สกํ ปุรํ.

๒๖. ภิกฺขูนํ ปุรโต มคฺคํ, ราชาคนฺตา ขมาปยิ;

อาทาย เต วนํ เตสํ, เนตฺวา ราชฆรํ คโต.

๒๗. ตโต ปฏฺฐาย จาริตฺถํ, ปาเลตฺวา ปุพฺพราชุนํ;

ราชา โส ตติเย วสฺเส, ยถากมฺมมุปาคมิ.

๒๘. ลํกาภิเสกํ ปตฺวาน, เสโน โส มติมา ตโต;

อุทยํ อาทิปาทํ ตํ, ยุวราชํ อกา สขํ.

๒๙. กหาปณสหสฺสํ โส, ทุคฺคตานํ อุโปสเถ;

โหตุ’โปสถิโก ทตฺวา, ยาวชีวํ นราธิโป.

๓๐. ปฏิมา ภตฺตวตฺถานิ, ภิกฺขูนํ ธรณี ปติ;

อทา ทณฺฑิสฺสรํ ทานํ, ยาจกานญฺจ สิปฺปีนํ.

๓๑. ฐาเน กตฺถจิ สิปฺปีนํ, ปาสาเทสุ มโนหเร;

กาเรตฺวา โภคคาเม จ, อทาเปสิ มหามติ.

๓๒. กหาปณสหสฺสํ วา, ทตฺวา ปญฺจสตานิ วา;

ลงฺกายํ ชิณฺณกาวาเส, นวกมฺมมการยี.

๓๓. จตฺตาลีสสหสฺสานิ, อภยุตฺตรเจติเย;

สิลาปตฺถรณตฺถาย, ทาเปสิ จ มหีปติ.

๓๔. มหาวาปีสุ ลํกายํ, ชิณฺณนิทฺธมเน อกา;

นวกมฺมญฺจ มริยาทํ, ถิยํ ปาสาณปํสุนา.

๓๕. อกา ราชฆเร รมฺมํ, มาลาเคหํ มหารหํ;

ฐปิตํ ปุนราชูหิ, ทานํ สมฺมาปวตฺตยิ.

๓๖. กตํ มลยราเชน, อมจฺเจน’คฺค โพธินา;

ปริเวณํ นาคสาลํ, ทิสฺวา คาม มทา ตทา.

๓๗. กตฺวา จตุวิหาเรสุ, รูปกมฺมานิ สาธุกํ;

มณฺฑปานิ จ รมฺมานิ, ธาตุปูชํ อกา สทา.

๓๘. เอวมาทีนิ ปุญฺญานิ, อเนกานิ อเนกธา;

กตฺวา โส นวเม วสฺเส, ยถากมฺมมุปาคมิ.

๓๙. ลํกาภิเสกํ ปตฺวาน, ยุวราโชทโย ตโต;

เสนนามาทิปาทํ โส, โอปรชฺเช’ภิ เสจยิ.

๔๐. นิทฺทาลุ มชฺชโป อาสิ, ราชา ปาเปน ชนฺตุนํ;

โจโฬ ปมตฺตตํ ตสฺส, สุตฺวา สนฺตุฏฺฐมานโส.

๔๑. ปณฺฑุเทสาติเสกํ โส, ปตฺตุกา เมตฺถ เปสยิ;

มกุฏาทีนมตฺถาย, ฐปิตานํว ปณฺฑุนา.

๔๒. ตานิ นาทาสิ โส ราชา, เตน โจโฬ มหพฺพโล;

พลํ สนฺนยฺห เปเสสิ, พลกฺกาเรน คณฺหิตุํ.

๔๓. ตทา เสนาปติ เอตฺถ, ปจฺจนฺเต กุปิเต คโต;

อาณาเปตฺวาน ตํ ราชา, ยุชฺฌนตฺถาย เปสยิ.

๔๔. หโต เสนาปติ ตตฺถ, ยุชฺฌิ น รเณ มโต;

กกูฏาทีนิ อาทาย, ราชา โส โรหณํ อคา.

๔๕. คนฺตฺวา โจฬพลํ ตตฺถ, อลภิตฺวา ปเวสนํ;

นิวตฺติตฺวา สกํ รฏฺฐํ, อคมาสิ อิธตา ภยา.

๔๖. ตโต เสนาปติฏฺฐาเน, วิทุรคฺคํ ตุ นายกํ;

ฐเปสิ ราชา ลํกินฺโท, เตชวนฺตํ มหามตึ.

๔๗. ปจฺจนฺตํ โจฬราชสฺส, ฆาเตตฺวา โส จมูปติ;

อาณาเปสิ อิโต นีตํ, ทสฺเสตฺวาน วิภีสิตํ.

๔๘. ตโต ทาเปสิ โส สพฺพ-ปริกฺขารํ มหารหํ;

ปํสุกูลิกภิกฺขูนํ, สพฺเพสํ ทีปวาสินํ.

๔๙. มหาวิหาเร ลํกินฺโท, ปฏิพิมฺพสฺส สตฺถุโน;

ชลนฺตํ มณิรํสีหิ, อกา จูฬามณึ ตทา.

๕๐. โอโรธา วิทุรา ตสฺส, ปาทชาเลน ปูชยิ;

มณีหิ ปชฺชลนฺเตหิ, ปฏิมํ ตํ สิลามยํ.

๕๑. ฌาปิตํ โจฬราชสฺส, พเลน มณินามกํ;

ปาสาทํ กาตุมารทฺโธ, จุโต วสฺสมฺหิ อฏฺฐเม.

๕๒. ปญฺเจเต วสุธาธิปา วสุมหึ เอกาตปตฺตงฺกิตํ;

ภุตฺวา นิคฺคหสงฺคเหหิ สกลํ โลกํ วเส วตฺติย;

ยา ตา มจฺจุวสํ สปุตฺตวณิตา สามจฺจมิตฺตานุคา;

อิจฺเจวํ สตตํ สรนฺตุ สุชนา หาตุํ ปมาทํ มทํ.

สุชนปฺปสาทสํเวคตฺถาย กเต มหาวํเส

ปญฺจราชโก นาม

เอกปญฺญาสติโม ปริจฺเฉโท.