౨౩౪. కస్సపగోత్తభిక్ఖువత్థు

౩౮౦. తేన సమయేన బుద్ధో భగవా చమ్పాయం విహరతి గగ్గరాయ పోక్ఖరణియా తీరే. తేన ఖో పన సమయేన కాసీసు జనపదే వాసభగామో నామ హోతి. తత్థ కస్సపగోత్తో నామ భిక్ఖు ఆవాసికో హోతి తన్తిబద్ధో ఉస్సుక్కం ఆపన్నో – కిన్తి అనాగతా చ పేసలా భిక్ఖూ ఆగచ్ఛేయ్యుం, ఆగతా చ పేసలా భిక్ఖూ ఫాసు విహరేయ్యుం, అయఞ్చ ఆవాసో వుద్ధిం విరుళ్హిం వేపుల్లం ఆపజ్జేయ్యాతి. తేన ఖో పన సమయేన సమ్బహులా భిక్ఖూ కాసీసు చారికం చరమానా యేన వాసభగామో తదవసరుం. అద్దసా ఖో కస్సపగోత్తో భిక్ఖు తే భిక్ఖూ దూరతోవ ఆగచ్ఛన్తే, దిస్వాన ఆసనం పఞ్ఞపేసి, పాదోదకం పాదపీఠం పాదకథలికం ఉపనిక్ఖిపి, పచ్చుగ్గన్త్వా పత్తచీవరం పటిగ్గహేసి, పానీయేన ఆపుచ్ఛి, నహానే ఉస్సుక్కం అకాసి, ఉస్సుక్కమ్పి అకాసి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. అథ ఖో తేసం ఆగన్తుకానం భిక్ఖూనం ఏతదహోసి – ‘‘భద్దకో ఖో అయం, ఆవుసో, ఆవాసికో భిక్ఖు నహానే ఉస్సుక్కం కరోతి, ఉస్సుక్కమ్పి కరోతి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. హన్ద, మయం, ఆవుసో, ఇధేవ వాసభగామే నివాసం కప్పేమా’’తి. అథ ఖో తే ఆగన్తుకా భిక్ఖూ తత్థేవ వాసభగామే నివాసం కప్పేసుం.

అథ ఖో కస్సపగోత్తస్స భిక్ఖునో ఏతదహోసి – ‘‘యో ఖో ఇమేసం ఆగన్తుకానం భిక్ఖూనం ఆగన్తుకకిలమథో సో పటిప్పస్సద్ధో. యేపిమే గోచరే అప్పకతఞ్ఞునో తేదానిమే గోచరే పకతఞ్ఞునో. దుక్కరం ఖో పన పరకులేసు యావజీవం ఉస్సుక్కం కాతుం, విఞ్ఞత్తి చ మనుస్సానం అమనాపా. యంనూనాహం న ఉస్సుక్కం కరేయ్యం యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మి’’న్తి. సో న ఉస్సుక్కం అకాసి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. అథ ఖో తేసం ఆగన్తుకానం భిక్ఖూనం ఏతదహోసి – ‘‘పుబ్బే ఖ్వాయం, ఆవుసో, ఆవాసికో భిక్ఖు నహానే ఉస్సుక్కం అకాసి, ఉస్సుక్కమ్పి అకాసి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. సోదానాయం న ఉస్సుక్కం కరోతి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. దుట్ఠోదానాయం, ఆవుసో, ఆవాసికో భిక్ఖు. హన్ద, మయం, ఆవుసో, ఆవాసికం [ఇమం ఆవాసికం (స్యా.)] భిక్ఖుం ఉక్ఖిపామా’’తి. అథ ఖో తే ఆగన్తుకా భిక్ఖూ సన్నిపతిత్వా కస్సపగోత్తం భిక్ఖుం ఏతదవోచుం – ‘‘పుబ్బే ఖో త్వం, ఆవుసో, నహానే ఉస్సుక్కం కరోసి, ఉస్సుక్కమ్పి కరోసి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. సోదాని త్వం న ఉస్సుక్కం కరోసి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. ఆపత్తిం త్వం, ఆవుసో, ఆపన్నో. పస్ససేతం ఆపత్తి’’న్తి? ‘‘నత్థి మే, ఆవుసో, ఆపత్తి, యమహం పస్సేయ్య’’న్తి. అథ ఖో తే ఆగన్తుకా భిక్ఖూ కస్సపగోత్తం భిక్ఖుం ఆపత్తియా అదస్సనే ఉక్ఖిపింసు.

అథ ఖో కస్సపగోత్తస్స భిక్ఖునో ఏతదహోసి – ‘‘అహం ఖో ఏతం న జానామి ‘ఆపత్తి వా ఏసా అనాపత్తి వా, ఆపన్నో చమ్హి [వమ్హి (?)] అనాపన్నో వా, ఉక్ఖిత్తో చమ్హి అనుక్ఖిత్తో వా, ధమ్మికేన వా అధమ్మికేన వా, కుప్పేన వా అకుప్పేన వా, ఠానారహేన వా అట్ఠానారహేన వా’. యంనూనాహం చమ్పం గన్త్వా భగవన్తం ఏతమత్థం పుచ్ఛేయ్య’’న్తి. అథ ఖో కస్సపగోత్తో భిక్ఖు సేనాసనం సంసామేత్వా పత్తచీవరమాదాయ యేన చమ్పా తేన పక్కామి. అనుపుబ్బేన యేన చమ్పా యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీది. ఆచిణ్ణం ఖో పనేతం బుద్ధానం భగవన్తానం ఆగన్తుకేహి భిక్ఖూహి సద్ధిం పటిసమ్మోదితుం. అథ ఖో భగవా కస్సపగోత్తం భిక్ఖుం ఏతదవోచ – ‘‘కచ్చి, భిక్ఖు, ఖమనీయం, కచ్చి యాపనీయం, కచ్చి అప్పకిలమథేన అద్ధానం ఆగతో, కుతో చ త్వం, భిక్ఖు, ఆగచ్ఛసీ’’తి? ‘‘ఖమనీయం, భగవా; యాపనీయం, భగవా; అప్పకిలమథేన చాహం, భన్తే, అద్ధానం ఆగతో. అత్థి, భన్తే, కాసీసు జనపదే వాసభగామో నామ. తత్థాహం, భగవా, ఆవాసికో తన్తిబద్ధో ఉస్సుక్కం ఆపన్నో – ‘కిన్తి అనాగతా చ పేసలా భిక్ఖూ ఆగచ్ఛేయ్యుం, ఆగతా చ పేసలా భిక్ఖూ ఫాసు విహరేయ్యుం, అయఞ్చ ఆవాసో వుద్ధిం విరుళ్హిం వేపుల్లం ఆపజ్జేయ్యా’తి. అథ ఖో, భన్తే, సమ్బహులా భిక్ఖూ కాసీసు చారికం చరమానా యేన వాసభగామో తదవసరుం. అద్దసం ఖో అహం, భన్తే, తే భిక్ఖూ దూరతోవ ఆగచ్ఛన్తే, దిస్వాన ఆసనం పఞ్ఞపేసిం, పాదోదకం పాదపీఠం పాదకథలికం ఉపనిక్ఖిపిం, పచ్చుగ్గన్త్వా పత్తచీవరం పటిగ్గహేసిం, పానీయేన అపుచ్ఛిం, నహానే ఉస్సుక్కం అకాసిం, ఉస్సుక్కమ్పి అకాసిం యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. అథ ఖో తేసం, భన్తే, ఆగన్తుకానం భిక్ఖూనం ఏతదహోసి – ‘భద్దకో ఖో అయం ఆవుసో ఆవాసికో భిక్ఖు నహానే ఉస్సుక్కం కరోతి, ఉస్సుక్కమ్పి కరోతి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. హన్ద, మయం, ఆవుసో, ఇధేవ వాసభగామే నివాసం కప్పేమా’తి. అథ ఖో తే, భన్తే, ఆగన్తుకా భిక్ఖూ తత్థేవ వాసభగామే నివాసం కప్పేసుం. తస్స మయ్హం, భన్తే, ఏతదహోసి – ‘యో ఖో ఇమేసం ఆగన్తుకానం భిక్ఖూనం ఆగన్తుకకిలమథో సో పటిప్పస్సద్ధో. యేపిమే గోచరే అప్పకతఞ్ఞునో తేదానిమే గోచరే పకతఞ్ఞునో. దుక్కరం ఖో పన పరకులేసు యావజీవం ఉస్సుక్కం కాతుం, విఞ్ఞత్తి చ మనుస్సానం అమనాపా. యంనూనాహం న ఉస్సుక్కం కరేయ్యం యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మి’న్తి. సో ఖో అహం, భన్తే, న ఉస్సుక్కం అకాసిం యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. అథ ఖో తేసం, భన్తే, ఆగన్తుకానం భిక్ఖూనం ఏతదహోసి – ‘పుబ్బే ఖ్వాయం, ఆవుసో, ఆవాసికో భిక్ఖు నహానే ఉస్సుక్కం కరోతి, ఉస్సుక్కమ్పి కరోతి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. సోదానాయం న ఉస్సుక్కం కరోతి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. దుట్ఠోదానాయం, ఆవుసో, ఆవాసికో భిక్ఖు. హన్ద, మయం, ఆవుసో, ఆవాసికం భిక్ఖుం ఉక్ఖిపామా’తి. అథ ఖో తే, భన్తే, ఆగన్తుకా భిక్ఖూ సన్నిపతిత్వా మం ఏతదవోచుం – ‘పుబ్బే ఖో త్వం, ఆవుసో, నహానే ఉస్సుక్కం కరోసి, ఉస్సుక్కమ్పి కరోసి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. సోదాని త్వం న ఉస్సుక్కం కరోసి యాగుయా ఖాదనీయే భత్తస్మిం. ఆపత్తిం త్వం, ఆవుసో, ఆపన్నో. పస్ససేతం ఆపత్తి’న్తి? ‘నత్థి మే, ఆవుసో, ఆపత్తి యమహం పస్సేయ్య’న్తి. అథ ఖో తే, భన్తే, ఆగన్తుకా భిక్ఖూ మం ఆపత్తియా అదస్సనే ఉక్ఖిపింసు. తస్స మయ్హం, భన్తే, ఏతదహోసి – ‘అహం ఖో ఏతం న జానామి ‘ఆపత్తి వా ఏసా అనాపత్తి వా, ఆపన్నో చమ్హి అనాపన్నో వా, ఉక్ఖిత్తో చమ్హి అనుక్ఖిత్తో వా, ధమ్మికేన వా అధమ్మికేన వా, కుప్పేన వా అకుప్పేన వా, ఠానారహేన వా అట్ఠానారహేన వా’. యంనూనాహం చమ్పం గన్త్వా భగవన్తం ఏతమత్థం పుచ్ఛేయ్య’న్తి. తతో అహం, భగవా, ఆగచ్ఛామీ’’తి. ‘‘అనాపత్తి ఏసా, భిక్ఖు, నేసా ఆపత్తి. అనాపన్నోసి, నసి ఆపన్నో. అనుక్ఖిత్తోసి, నసి ఉక్ఖిత్తో. అధమ్మికేనాసి కమ్మేన ఉక్ఖిత్తో కుప్పేన అట్ఠానారహేన. గచ్ఛ త్వం, భిక్ఖు, తత్థేవ వాసభగామే నివాసం కప్పేహీ’’తి. ‘‘ఏవం, భన్తే’’తి ఖో కస్సపగోత్తో భిక్ఖు భగవతో పటిస్సుణిత్వా ఉట్ఠాయాసనా భగవన్తం అభివాదేత్వా పదక్ఖిణం కత్వా యేన వాసభగామో తేన పక్కామి.

౩౮౧. అథ ఖో తేసం ఆగన్తుకానం భిక్ఖూనం అహుదేవ కుక్కుచ్చం, అహు విప్పటిసారో – ‘‘అలాభా వత నో, న వత నో లాభా, దుల్లద్ధం వత నో, న వత నో సులద్ధం, యే మయం సుద్ధం భిక్ఖుం అనాపత్తికం అవత్థుస్మిం అకారణే ఉక్ఖిపిమ్హా. హన్ద, మయం, ఆవుసో, చమ్పం గన్త్వా భగవతో సన్తికే అచ్చయం అచ్చయతో దేసేమా’’తి. అథ ఖో తే ఆగన్తుకా భిక్ఖూ సేనాసనం సంసామేత్వా పత్తచీవరమాదాయ యేన చమ్పా తేన పక్కమింసు. అనుపుబ్బేన యేన చమ్పా యేన భగవా తేనుపసఙ్కమింసు, ఉపసఙ్కమిత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు. ఆచిణ్ణం ఖో పనేతం బుద్ధానం భగవన్తానం ఆగన్తుకేహి భిక్ఖూహి సద్ధిం పటిసమ్మోదితుం. అథ ఖో భగవా తే భిక్ఖూ ఏతదవోచ – ‘‘కచ్చి, భిక్ఖవే, ఖమనీయం, కచ్చి యాపనీయం, కచ్చిత్థ అప్పకిలమథేన అద్ధానం ఆగతా, కుతో చ తుమ్హే, భిక్ఖవే, ఆగచ్ఛథా’’తి? ‘‘ఖమనీయం, భగవా; యాపనీయం, భగవా; అప్పకిలమథేన చ మయం, భన్తే, అద్ధానం ఆగతా. అత్థి, భన్తే, కాసీసు జనపదే వాసభగామో నామ. తతో మయం, భగవా, ఆగచ్ఛామా’’తి. ‘‘తుమ్హే, భిక్ఖవే, ఆవాసికం భిక్ఖుం ఉక్ఖిపిత్థా’’తి? ‘‘ఏవం, భన్తే’’తి. ‘‘కిస్మిం, భిక్ఖవే, వత్థుస్మిం కారణే’’తి? ‘‘అవత్థుస్మిం, భగవా, అకారణే’’తి. విగరహి బుద్ధో భగవా – ‘‘అననుచ్ఛవికం, మోఘపురిసా, అననులోమికం అప్పతిరూపం అస్సామణకం అకప్పియం అకరణీయం. కథఞ్హి నామ తుమ్హే, మోఘపురిసా, సుద్ధం భిక్ఖుం అనాపత్తికం అవత్థుస్మిం అకారణే ఉక్ఖిపిస్సథ. నేతం, మోఘపురిసా, అప్పసన్నానం వా పసాదాయ…పే…’’ విగరహిత్వా ధమ్మిం కథం కత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘న, భిక్ఖవే, సుద్ధో భిక్ఖు అనాపత్తికో అవత్థుస్మిం అకారణే ఉక్ఖిపితబ్బో. యో ఉక్ఖిపేయ్య, ఆపత్తి దుక్కటస్సా’’తి.

అథ ఖో తే భిక్ఖూ ఉట్ఠాయాసనా ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కరిత్వా భగవతో పాదేసు సిరసా నిపతిత్వా భగవన్తం ఏతదవోచుం – ‘‘అచ్చయో నో, భన్తే, అచ్చగమా యథాబాలే యథామూళ్హే యథాఅకుసలే, యే మయం సుద్ధం భిక్ఖుం అనాపత్తికం అవత్థుస్మిం అకారణే ఉక్ఖిపిమ్హా. తేసం నో, భన్తే, భగవా అచ్చయం అచ్చయతో పటిగ్గణ్హాతు ఆయతిం సంవరాయా’’తి. ‘‘తగ్ఘ, తుమ్హే, భిక్ఖవే, అచ్చయో అచ్చగమా యథాబాలే యథామూళ్హే యథాఅకుసలే, యే తుమ్హే సుద్ధం భిక్ఖుం అనాపత్తికం అవత్థుస్మిం అకారణే ఉక్ఖిపిత్థ. యతో చ ఖో తుమ్హే, భిక్ఖవే, అచ్చయం అచ్చయతో దిస్వా యథాధమ్మం పటికరోథ, తం వో మయం పటిగ్గణ్హామ. వుద్ధిహేసా, భిక్ఖవే, అరియస్స వినయే యో అచ్చయం అచ్చయతో దిస్వా యథాధమ్మం పటికరోతి, ఆయతిం [ఆయతిం చ (సీ.)] సంవరం ఆపజ్జతీ’’తి.

కస్సపగోత్తభిక్ఖువత్థు నిట్ఠితం.