౨౦౩. సేట్ఠిభరియావత్థు
౩౩౦. తేన ఖో పన సమయేన సాకేతే సేట్ఠిభరియాయ సత్తవస్సికో సీసాబాధో హోతి. బహూ మహన్తా మహన్తా దిసాపామోక్ఖా వేజ్జా ఆగన్త్వా నాసక్ఖింసు అరోగం కాతుం. బహుం హిరఞ్ఞం ఆదాయ అగమంసు. అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో సాకేతం పవిసిత్వా మనుస్సే పుచ్ఛి – ‘‘కో, భణే, గిలానో, కం తికిచ్ఛామీ’’తి? ‘‘ఏతిస్సా, ఆచరియ, సేట్ఠిభరియాయ సత్తవస్సికో సీసాబాధో; గచ్ఛ, ఆచరియ, సేట్ఠిభరియం తికిచ్ఛాహీ’’తి. అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో యేన సేట్ఠిస్స గహపతిస్స నివేసనం తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా దోవారికం ఆణాపేసి – ‘‘గచ్ఛ, భణే దోవారిక, సేట్ఠిభరియాయ పావద – ‘వేజ్జో, అయ్యే, ఆగతో, సో తం దట్ఠుకామో’’’తి. ‘‘ఏవం, ఆచరియా’’తి ఖో సో దోవారికో జీవకస్స కోమారభచ్చస్స పటిస్సుత్వా యేన సేట్ఠిభరియా తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా సేట్ఠిభరియం ఏతదవోచ – ‘‘వేజ్జో, అయ్యే, ఆగతో; సో తం దట్ఠుకామో’’తి. ‘‘కీదిసో, భణే దోవారిక, వేజ్జో’’తి? ‘‘దహరకో, అయ్యే’’తి. ‘‘అలం, భణే దోవారిక, కిం మే దహరకో వేజ్జో కరిస్సతి? బహూ మహన్తా మహన్తా దిసాపామోక్ఖా వేజ్జా ఆగన్త్వా నాసక్ఖింసు అరోగం కాతుం. బహుం హిరఞ్ఞం ఆదాయ అగమంసూ’’తి. అథ ఖో సో దోవారికో యేన జీవకో కోమారభచ్చో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా జీవకం కోమారభచ్చం ఏతదవోచ – ‘‘సేట్ఠిభరియా, ఆచరియ, ఏవమాహ – ‘అలం, భణే దోవారిక, కిం మే దహరకో వేజ్జో కరిస్సతి? బహూ మహన్తా మహన్తా దిసాపామోక్ఖా వేజ్జా ఆగన్త్వా నాసక్ఖింసు అరోగం కాతుం. బహుం హిరఞ్ఞం ఆదాయ అగమంసూ’’’తి. ‘‘గచ్ఛ, భణే దోవారిక, సేట్ఠిభరియాయ పావద – ‘వేజ్జో, అయ్యే, ఏవమాహ – మా కిర, అయ్యే, పురే కిఞ్చి అదాసి. యదా అరోగా అహోసి తదా యం ఇచ్ఛేయ్యాసి తం దజ్జేయ్యాసీ’’’తి. ‘‘ఏవం, ఆచరియా’’తి ఖో సో దోవారికో జీవకస్స కోమారభచ్చస్స పటిస్సుత్వా యేన సేట్ఠిభరియా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా సేట్ఠిభరియం ఏతదవోచ – ‘‘వేజ్జో, అయ్యే, ఏవమాహ – ‘మా కిర, అయ్యే, పురే కిఞ్చి అదాసి. యదా అరోగా అహోసి తదా యం ఇచ్ఛేయ్యాసి తం దజ్జేయ్యాసీ’’’తి. ‘‘తేన హి, భణే దోవారిక, వేజ్జో ఆగచ్ఛతూ’’తి. ‘‘ఏవం, అయ్యే’’తి ఖో సో దోవారికో సేట్ఠిభరియాయ పటిస్సుత్వా యేన జీవకో కోమారభచ్చో తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా జీవకం కోమారభచ్చం ఏతదవోచ – ‘‘సేట్ఠిభరియా తం, ఆచరియ, పక్కోసతీ’’తి.
అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో యేన సేట్ఠిభరియా తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా సేట్ఠిభరియాయ వికారం సల్లక్ఖేత్వా సేట్ఠిభరియం ఏతదవోచ – ‘‘పసతేన, అయ్యే, సప్పినా అత్థో’’తి. అథ ఖో సేట్ఠిభరియా జీవకస్స కోమారభచ్చస్స పసతం సప్పిం దాపేసి. అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో తం పసతం సప్పిం నానాభేసజ్జేహి నిప్పచిత్వా సేట్ఠిభరియం మఞ్చకే ఉత్తానం నిపాతేత్వా [నిపజ్జాపేత్వా (సీ. స్యా.)] నత్థుతో అదాసి. అథ ఖో తం సప్పిం నత్థుతో దిన్నం ముఖతో ఉగ్గఞ్ఛి. అథ ఖో సేట్ఠిభరియా పటిగ్గహే నిట్ఠుభిత్వా దాసిం ఆణాపేసి – ‘‘హన్ద, జే, ఇమం సప్పిం పిచునా గణ్హాహీ’’తి. అథ ఖో జీవకస్స కోమారభచ్చస్స ఏతదహోసి – ‘‘అచ్ఛరియం [అచ్ఛరియం వత భో (స్యా.)] యావ లూఖాయం ఘరణీ, యత్ర హి నామ ఇమం ఛడ్డనీయధమ్మం సప్పిం పిచునా గాహాపేస్సతి. బహుకాని చ మే మహగ్ఘాని [మహగ్ఘాని మహగ్ఘాని (సీ. స్యా.)] భేసజ్జాని ఉపగతాని. కిమ్పి మాయం కిఞ్చి [కఞ్చి (స్యా.)] దేయ్యధమ్మం దస్సతీ’’తి. అథ ఖో సేట్ఠిభరియా జీవకస్స కోమారభచ్చస్స వికారం సల్లక్ఖేత్వా జీవకం కోమారభచ్చం ఏతదవోచ – ‘‘కిస్స త్వం, ఆచరియ, విమనోసీ’’తి? ఇధ మే ఏతదహోసి – ‘‘అచ్ఛరియం యావ లూఖాయం ధరణీ, యత్ర హి నామ ఇమం ఛడ్డనీయధమ్మం సప్పిం పిచునా గాహాపేస్సతి. బహుకాని చ మే మహగ్ఘాని సజ్జాని ఉపగతాని. కిమ్పి మాయం కిఞ్చి దేయ్యధమ్మం దస్సతీ’’తి. ‘‘మయం ఖో, ఆచరియ, ఆగారికా నామ ఉపజానామేతస్స సంయమస్స. వరమేతం సప్పి దాసానం వా కమ్మకరానం వా పాదబ్భఞ్జనం వా పదీపకరణే వా ఆసిత్తం. మా ఖో త్వం, ఆచరియ, విమనో అహోసి. న తే దేయ్యధమ్మో హాయిస్సతీ’’తి. అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో సేట్ఠిభరియాయ సత్తవస్సికం సీసాబాధం ఏకేనేవ నత్థుకమ్మేన అపకడ్ఢి. అథ ఖో సేట్ఠిభరియా అరోగా సమానా జీవకస్స కోమారభచ్చస్స చత్తారి సహస్సాని పాదాసి. పుత్తో – మాతా మే అరోగా ఠితాతి చత్తారి సహస్సాని పాదాసి. సుణిసా – సస్సు మే అరోగా ఠితాతి చత్తారి సహస్సాని పాదాసి. సేట్ఠి గహపతి – భరియా మే అరోగా ఠితాతి చత్తారి సహస్సాని పాదాసి దాసఞ్చ దాసిఞ్చ అస్సరథఞ్చ.
అథ ఖో జీవకో కోమారభచ్చో తాని సోళససహస్సాని ఆదాయ దాసఞ్చ దాసిఞ్చ అస్సరథఞ్చ యేన రాజగహం తేన పక్కామి. అనుపుబ్బేన యేన రాజగహం యేన అభయో రాజకుమారో తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా అభయం రాజకుమారం ఏతదవోచ – ‘‘ఇదం మే, దేవ, పఠమకమ్మం సోళససహస్సాని దాసో చ దాసీ చ అస్సరథో చ. పటిగ్గణ్హాతు మే దేవో పోసావనిక’’న్తి. ‘‘అలం, భణే జీవక; తుయ్హమేవ హోతు. అమ్హాకఞ్ఞేవ అన్తేపురే నివేసనం మాపేహీ’’తి. ‘‘ఏవం, దేవా’’తి ఖో జీవకో కోమారభచ్చో అభయస్స రాజకుమారస్స పటిస్సుత్వా అభయస్స రాజకుమారస్స అన్తేపురే నివేసనం మాపేసి.
సేట్ఠిభరియావత్థు నిట్ఠితం.