౯౪. సభాగాపత్తిపటికమ్మవిధి

౧౭౧. తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరస్మిం ఆవాసే తదహుపోసథే సబ్బో సఙ్ఘో సభాగం ఆపత్తిం ఆపన్నో హోతి. అథ ఖో తేసం భిక్ఖూనం ఏతదహోసి – ‘‘భగవతా పఞ్ఞత్తం ‘న సభాగా ఆపత్తి దేసేతబ్బా, న సభాగా ఆపత్తి పటిగ్గహేతబ్బా’తి. అయఞ్చ సబ్బో సఙ్ఘో సభాగం ఆపత్తిం ఆపన్నో. కథం ను ఖో అమ్హేహి పటిపజ్జితబ్బ’’న్తి? భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం.

ఇధ పన, భిక్ఖవే, అఞ్ఞతరస్మిం ఆవాసే తదహుపోసథే సబ్బో సఙ్ఘో సభాగం ఆపత్తిం ఆపన్నో హోతి. తేహి, భిక్ఖవే, భిక్ఖూహి ఏకో భిక్ఖు సామన్తా ఆవాసా సజ్జుకం పాహేతబ్బో – గచ్ఛావుసో, తం ఆపత్తిం పటికరిత్వా ఆగచ్ఛ; మయం తే సన్తికే ఆపత్తిం పటికరిస్సామాతి. ఏవఞ్చేతం లభేథ, ఇచ్చేతం కుసలం. నో చే లభేథ, బ్యత్తేన భిక్ఖునా పటిబలేన సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం సబ్బో సఙ్ఘో సభాగం ఆపత్తిం ఆపన్నో. యదా అఞ్ఞం భిక్ఖుం సుద్ధం అనాపత్తికం పస్సిస్సతి, తదా తస్స సన్తికే తం ఆపత్తిం పటికరిస్సతీ’’తి వత్వా ఉపోసథో కాతబ్బో, పాతిమోక్ఖం ఉద్దిసితబ్బం, న త్వేవ తప్పచ్చయా ఉపోసథస్స అన్తరాయో కాతబ్బో.

ఇధ పన, భిక్ఖవే, అఞ్ఞతరస్మిం ఆవాసే తదహుపోసథే సబ్బో సఙ్ఘో సభాగాయ ఆపత్తియా వేమతికో హోతి. బ్యత్తేన భిక్ఖునా పటిబలేన సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం సబ్బో సఙ్ఘో సభాగాయ ఆపత్తియా వేమతికో. యదా నిబ్బేమతికో భవిస్సతి, తదా తం ఆపత్తిం పటికరిస్సతీ’’తి వత్వా ఉపోసథో కాతబ్బో, పాతిమోక్ఖం ఉద్దిసితబ్బం; న త్వేవ తప్పచ్చయా ఉపోసథస్స అన్తరాయో కాతబ్బో.

ఇధ పన, భిక్ఖవే, అఞ్ఞతరస్మిం ఆవాసే వస్సూపగతో సఙ్ఘో సభాగం ఆపత్తిం ఆపన్నో హోతి. తేహి, భిక్ఖవే, భిక్ఖూహి ఏకో భిక్ఖు సామన్తా ఆవాసా సజ్జుకం పాహేతబ్బో – గచ్ఛావుసో, తం ఆపత్తిం పటికరిత్వా ఆగచ్ఛ; మయం తే సన్తికే తం ఆపత్తిం పటికరిస్సామాతి. ఏవఞ్చేతం లభేథ, ఇచ్చేతం కుసలం. నో చే లభేథ, ఏకో భిక్ఖు సత్తాహకాలికం పాహేతబ్బో – గచ్ఛావుసో, తం ఆపత్తిం పటికరిత్వా ఆగచ్ఛ; మయం తే సన్తికే తం ఆపత్తిం పటికరిస్సామాతి.

తేన ఖో పన సమయేన అఞ్ఞతరస్మిం ఆవాసే సబ్బో సఙ్ఘో సభాగం ఆపత్తిం ఆపన్నో హోతి. సో న జానాతి తస్సా ఆపత్తియా నామగోత్తం. తత్థ అఞ్ఞో భిక్ఖు ఆగచ్ఛతి బహుస్సుతో ఆగతాగమో ధమ్మధరో వినయధరో మాతికాధరో పణ్డితో బ్యత్తో మేధావీ లజ్జీ కుక్కుచ్చకో సిక్ఖాకామో. తమేనం అఞ్ఞతరో భిక్ఖు యేన సో భిక్ఖు తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా తం భిక్ఖుం ఏతదవోచ – ‘‘యో ను ఖో, ఆవుసో, ఏవఞ్చేవఞ్చ కరోతి, కిం నామ సో ఆపత్తిం ఆపజ్జతీ’’తి? సో ఏవమాహ – ‘‘యో ఖో, ఆవుసో, ఏవఞ్చేవఞ్చ కరోతి, ఇమం నామ సో ఆపత్తిం ఆపజ్జతి. ఇమం నామ త్వం, ఆవుసో, ఆపత్తిం ఆపన్నో; పటికరోహి తం ఆపత్తి’’న్తి. సో ఏవమాహ – ‘‘న ఖో అహం, ఆవుసో, ఏకోవ ఇమం ఆపత్తిం ఆపన్నో; అయం సబ్బో సఙ్ఘో ఇమం ఆపత్తిం ఆపన్నో’’తి. సో ఏవమాహ – ‘‘కిం తే, ఆవుసో, కరిస్సతి పరో ఆపన్నో వా అనాపన్నో వా. ఇఙ్ఘ, త్వం, ఆవుసో, సకాయ ఆపత్తియా వుట్ఠాహీ’’తి. అథ ఖో సో భిక్ఖు తస్స భిక్ఖునో వచనేన తం ఆపత్తిం పటికరిత్వా యేన తే భిక్ఖూ తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా తే భిక్ఖూ ఏతదవోచ – ‘‘యో కిర, ఆవుసో, ఏవఞ్చేవఞ్చ కరోతి, ఇమం నామ సో ఆపత్తిం ఆపజ్జతి. ఇమం నామ తుమ్హే, ఆవుసో, ఆపత్తిం ఆపన్నా; పటికరోథ తం ఆపత్తి’’న్తి. అథ ఖో తే భిక్ఖూ న ఇచ్ఛింసు తస్స భిక్ఖునో వచనేన తం ఆపత్తిం పటికాతుం. భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం.

ఇధ పన, భిక్ఖవే, అఞ్ఞతరస్మిం ఆవాసే సబ్బో సఙ్ఘో సభాగం ఆపత్తిం ఆపన్నో హోతి. సో న జానాతి తస్సా ఆపత్తియా నామగోత్తం. తత్థ అఞ్ఞో భిక్ఖు ఆగచ్ఛతి బహుస్సుతో ఆగతాగమో ధమ్మధరో వినయధరో మాతికాధరో పణ్డితో బ్యత్తో మేధావీ లజ్జీ కుక్కుచ్చకో సిక్ఖాకామో. తమేనం అఞ్ఞతరో భిక్ఖు యేన సో భిక్ఖు తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా తం భిక్ఖుం ఏవం వదేతి – ‘‘యో ను ఖో, ఆవుసో, ఏవఞ్చేవఞ్చ కరోతి, కిం నామ సో ఆపత్తిం ఆపజ్జతీ’’తి? సో ఏవం వదేతి – ‘‘యో ఖో, ఆవుసో, ఏవఞ్చేవఞ్చ కరోతి, ఇమం నామ సో ఆపత్తిం ఆపజ్జతి. ఇమం నామ త్వం, ఆవుసో, ఆపత్తిం ఆపన్నో; పటికరోహి తం ఆపత్తి’’న్తి. సో ఏవం వదేతి – ‘‘న ఖో అహం, ఆవుసో, ఏకోవ ఇమం ఆపత్తిం ఆపన్నో. అయం సబ్బో సఙ్ఘో ఇమం ఆపత్తిం ఆపన్నో’’తి. సో ఏవం వదేతి – ‘‘కిం తే, ఆవుసో, కరిస్సతి పరో ఆపన్నో వా అనాపన్నో వా. ఇఙ్ఘ, త్వం, ఆవుసో, సకాయ ఆపత్తియా వుట్ఠాహీ’’తి. సో చే, భిక్ఖవే, భిక్ఖు తస్స భిక్ఖునో వచనేన తం ఆపత్తిం పటికరిత్వా యేన తే భిక్ఖూ తేనుపసఙ్కమి, ఉపసఙ్కమిత్వా తే భిక్ఖూ ఏవం వదేతి – ‘‘యో కిర, ఆవుసో, ఏవఞ్చేవఞ్చ కరోతి ఇమం నామ సో ఆపత్తిం ఆపజ్జతి, ఇమం నామ తుమ్హే ఆవుసో ఆపత్తిం ఆపన్నా, పటికరోథ తం ఆపత్తి’’న్తి. తే చే, భిక్ఖవే, భిక్ఖూ తస్స భిక్ఖునో వచనేన తం ఆపత్తిం పటికరేయ్యుం, ఇచ్చేతం కుసలం. నో చే పటికరేయ్యుం, న తే, భిక్ఖవే, భిక్ఖూ తేన భిక్ఖునా అకామా వచనీయాతి.

చోదనావత్థుభాణవారో నిట్ఠితో దుతియో.