౩. అమూళ్హవినయో

౧౯౬. తేన ఖో పన సమయేన గగ్గో భిక్ఖు ఉమ్మత్తకో హోతి, చిత్తవిపరియాసకతో. తేన ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం హోతి భాసితపరిక్కన్తం. భిక్ఖూ గగ్గం భిక్ఖుం ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన అజ్ఝాచిణ్ణేన ఆపత్తియా చోదేన్తి – ‘‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’’తి? సో ఏవం వదేతి – ‘‘అహం ఖో, ఆవుసో, ఉమ్మత్తకో అహోసిం చిత్తవిపరియాసకతో. తేన మే ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. నాహం తం సరామి. మూళ్హేన మే ఏతం కత’’న్తి. ఏవమ్పి నం వుచ్చమానా చోదేన్తేవ – ‘‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’’తి? యే తే భిక్ఖూ అప్పిచ్ఛా..పే… తే ఉజ్ఝాయన్తి ఖియ్యన్తి విపాచేన్తి – ‘‘కథఞ్హి నామ భిక్ఖూ గగ్గం భిక్ఖుం ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన అజ్ఝాచిణ్ణేన ఆపత్తియా చోదేస్సన్తి – ‘‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి! సో ఏవం వదేతి – ‘అహం ఖో, ఆవుసో, ఉమ్మత్తకో అహోసిం చిత్తవిపరియాసకతో. తేన మే ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. నాహం తం సరామి. మూళ్హేన మే ఏతం కత’న్తి. ఏవమ్పి నం వుచ్చమానా చోదేన్తేవ – ‘‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’’తి? అథ ఖో తే భిక్ఖూ భగవతో ఏతమత్థం ఆరోచేసుం…పే… ‘‘సచ్చం కిర, భిక్ఖవే…పే… సచ్చం భగవా’’తి…పే… విగరహిత్వా…పే… ధమ్మిం కథం కత్వా భిక్ఖూ ఆమన్తేసి –

‘‘తేన హి, భిక్ఖవే, సఙ్ఘో గగ్గస్స భిక్ఖునో అమూళ్హస్స అమూళ్హవినయం దేతు. ఏవఞ్చ పన, భిక్ఖవే, దాతబ్బో – ‘‘తేన, భిక్ఖవే, గగ్గేన భిక్ఖునా సఙ్ఘం ఉపసఙ్కమిత్వా, ఏకంసం ఉత్తరాసఙ్గం కరిత్వా, వుడ్ఢానం భిక్ఖూనం పాదే వన్దిత్వా, ఉక్కుటికం నిసీదిత్వా, అఞ్జలిం పగ్గహేత్వా, ఏవమస్స వచనీయో – ‘అహం, భన్తే, ఉమ్మత్తకో అహోసిం చిత్తవిపరియాసకతో. తేన మే ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. మం భిక్ఖూ ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన అజ్ఝాచిణ్ణేన ఆపత్తియా చోదేన్తి – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? త్యాహం ఏవం వదామి – ‘అహం ఖో, ఆవుసో, ఉమ్మత్తకో అహోసిం చిత్తవిపరియాసకతో. తేన మే ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. నాహం తం సరామి. మూళ్హేన మే ఏతం కత’న్తి. ఏవమ్పి మం వుచ్చమానా చోదేన్తేవ – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సోహం, భన్తే, అమూళ్హో సఙ్ఘం అమూళ్హవినయం యాచామీ’తి. దుతియమ్పి యాచితబ్బో. తతియమ్పి యాచితబ్బో – ‘అహం, భన్తే, ఉమ్మత్తకో అహోసిం చిత్తవిపరియాసకతో. తేన మే ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. మం భిక్ఖూ ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన అజ్ఝాచిణ్ణేన ఆపత్తియా చోదేన్తి – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? త్యాహం ఏవం వదామి – ‘అహం ఖో, ఆవుసో, ఉమ్మత్తకో అహోసిం చిత్తవిపరియాసకతో. తేన మే ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. నాహం తం సరామి మూళ్హేన మే ఏతం కత’న్తి. ఏవమ్పి మం వుచ్చమానా చోదేన్తేవ – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సోహం అమూళ్హో [సోహం భన్తే అమూళ్హో (క.)] తతియమ్పి, భన్తే, సఙ్ఘం అమూళ్హవినయం యాచామీ’తి. బ్యత్తేన భిక్ఖునా పటిబలేన సఙ్ఘో ఞాపేతబ్బో –

౧౯౭. ‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం గగ్గో భిక్ఖు ఉమ్మత్తకో అహోసి చిత్తవిపరియాసకతో. తేన ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. భిక్ఖూ గగ్గం భిక్ఖుం ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన అజ్ఝాచిణ్ణేన ఆపత్తియా చోదేన్తి – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో ఏవం వదేతి – ‘అహం ఖో, ఆవుసో, ఉమ్మత్తకో అహోసిం చిత్తవిపరియాసకతో. తేన మే ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. నాహం తం సరామి, మూళ్హేన మే ఏతం కత’న్తి. ఏవమ్పి నం వుచ్చమానా చోదేన్తేవ – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో అమూళ్హో సఙ్ఘం అమూళ్హవినయం యాచతి. యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం, సఙ్ఘో గగ్గస్స భిక్ఖునో అమూళ్హస్స అమూళ్హవినయం దదేయ్య. ఏసా ఞత్తి.

‘‘సుణాతు మే, భన్తే, సఙ్ఘో. అయం గగ్గో భిక్ఖు ఉమ్మత్తకో అహోసి చిత్తవిపరియాసకతో. తేన ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. భిక్ఖూ గగ్గం భిక్ఖుం ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన అజ్ఝాచిణ్ణేన ఆపత్తియా చోదేన్తి – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో ఏవం వదేతి – ‘అహం ఖో, ఆవుసో, ఉమ్మత్తకో అహోసిం చిత్తవిపరియాసకతో. తేన మే ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం భాసితపరిక్కన్తం. నాహం తం సరామి మూళ్హేన మే ఏతం కత’న్తి. ఏవమ్పి నం వుచ్చమానా చోదేన్తేవ – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో అమూళ్హో సఙ్ఘం అమూళ్హవినయం యాచతి. సఙ్ఘో గగ్గస్స భిక్ఖునో అమూళ్హస్స అమూళ్హవినయం దేతి. యస్సాయస్మతో ఖమతి గగ్గస్స భిక్ఖునో అమూళ్హస్స అమూళ్హవినయస్స దానం, సో తుణ్హస్స; యస్స నక్ఖమతి, సో భాసేయ్య.

‘‘దుతియమ్పి ఏతమత్థం వదామి…పే… తతియమ్పి ఏతమత్థం వదామి…పే….

‘‘దిన్నో సఙ్ఘేన గగ్గస్స భిక్ఖునో అమూళ్హస్స అమూళ్హవినయో. ఖమతి సఙ్ఘస్స, తస్మా తుణ్హీ, ఏవమేతం ధారయామీ’’తి.

౧౯౮. ‘‘తీణిమాని, భిక్ఖవే, అధమ్మికాని అమూళ్హవినయస్స దానాని, తీణి ధమ్మికాని. కమ్మాని తీణి అధమ్మికాని అమూళ్హవినయస్స దానాని?

‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఆపత్తిం ఆపన్నో హోతి. తమేనం చోదేతి సఙ్ఘో వా, సమ్బహులా వా, ఏకపుగ్గలో వా – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో సరమానోవ ఏవం వదేతి – ‘న ఖో అహం, ఆవుసో, సరామి ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి. తస్స సఙ్ఘో అమూళ్హవినయం దేతి. అధమ్మికం అమూళ్హవినయస్స దానం.

‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఆపత్తిం ఆపన్నో హోతి. తమేనం చోదేతి సఙ్ఘో వా, సమ్బహులా వా, ఏకపుగ్గలో వా – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో సరమానోవ ఏవం వదేతి – ‘సరామి ఖో అహం, ఆవుసో, యథాసుపినన్తేనా’తి. తస్స సఙ్ఘో అమూళ్హవినయం దేతి. అధమ్మికం అమూళ్హవినయస్స దానం.

‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఆపత్తిం ఆపన్నో హోతి. తమేనం చోదేతి సఙ్ఘో వా, సమ్బహులా వా, ఏకపుగ్గలో వా – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో అనుమ్మత్తకో ఉమ్మత్తకాలయం కరోతి – ‘అహమ్పి ఖో ఏవం కరోమి. తుమ్హేపి ఏవం కరోథ. మయ్హమ్పి ఏతం కప్పతి. తుమ్హాకమ్పేతం కప్పతీ’తి. తస్స సఙ్ఘో అమూళ్హవినయం దేతి. అధమ్మికం అమూళ్హవినయస్స దానం. ఇమాని తీణి అధమ్మికాని అమూళ్హవినయస్స దానాని.

౧౯౯. ‘‘కతమాని తీణి ధమ్మికాని అమూళ్హవినయస్స దానాని?

‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఉమ్మత్తకో హోతి చిత్తవిపరియాసకతో. తేన ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం హోతి భాసితపరిక్కన్తం. తమేనం చోదేతి సఙ్ఘో వా, సమ్బహులా వా, ఏకపుగ్గలో వా – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో అస్సరమానోవ ఏవం వదేతి – ‘న ఖో అహం, ఆవుసో, సరామి ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి. తస్స సఙ్ఘో అమూళ్హవినయం దేతి. ధమ్మికం అమూళ్హవినయస్స దానం.

‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఉమ్మత్తకో హోతి చిత్తవిపరియాసకతో. తేన ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం హోతి భాసితపరిక్కన్తం. తమేనం చోదేతి సఙ్ఘో వా, సమ్బహులా వా, ఏకపుగ్గలో వా – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో అస్సరమానోవ ఏవం వదేతి – ‘సరామి ఖో అహం, ఆవుసో, యథా సుపినన్తేనా’తి. తస్స సఙ్ఘో అమూళ్హవినయం దేతి. ధమ్మికం అమూళ్హవినయస్స దానం.

‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఉమ్మత్తకో హోతి చిత్తవిపరియాసకతో. తేన ఉమ్మత్తకేన చిత్తవిపరియాసకతేన బహుం అస్సామణకం అజ్ఝాచిణ్ణం హోతి భాసితపరిక్కన్తం. తమేనం చోదేతి సఙ్ఘో వా, సమ్బహులా వా, ఏకపుగ్గలో వా – ‘సరతాయస్మా ఏవరూపిం ఆపత్తిం ఆపజ్జితా’తి? సో ఉమ్మత్తకో ఉమ్మత్తకాలయం కరోతి – ‘అహమ్పి ఏవం కరోమి. తుమ్హేపి ఏవం కరోథ. మయ్హమ్పి ఏతం కప్పతి. తుమ్హాకమ్పేతం కప్పతీ’తి. తస్స సఙ్ఘో అమూళ్హవినయం దేతి. ధమ్మికం అమూళ్హవినయస్స దానం. ‘‘ఇమాని తీణి ధమ్మికాని అమూళ్హవినయస్స దానానీ’’తి.