౧. సుక్కవిస్సట్ఠిసిక్ఖాపదవణ్ణనా

సంవిజ్జతి చేతనా అస్సాతి సఞ్చేతనా, సఞ్చేతనావ సఞ్చేతనికా, సఞ్చేతనా వా అస్స అత్థీతి సఞ్చేతనికా. సుక్కవిస్సట్ఠీతి సుక్కస్స విస్సట్ఠి, రాగూపత్థమ్భాదీసు యేన కేనచి అఙ్గజాతే కమ్మఞ్ఞతం పత్తే ఆరోగ్యాదీసు యంకిఞ్చి అపదిసిత్వా అజ్ఝత్తరూపాదీసు యత్థ కత్థచి మోచనస్సాదచేతనాయ నిమిత్తే ఉపక్కమన్తస్స ఆసయధాతునానత్తతో నీలాదివసేన (పారా. ౨౩౯-౨౪౦) దసవిధేసు సుక్కేసు యస్స కస్సచి సుక్కస్స ఠానా చావనాతి అత్థో. అఞ్ఞత్ర సుపినన్తాతి యా సుపినే సుక్కవిస్సట్ఠి హోతి, తం ఠపేత్వా. సఙ్ఘాదిసేసోతి యా అఞ్ఞత్ర సుపినన్తా సఞ్చేతనికా సుక్కవిస్సట్ఠి, అయం సఙ్ఘాదిసేసో నామ ఆపత్తినికాయోతి అత్థో. వచనత్థో పనేత్థ సఙ్ఘో ఆదిమ్హి చేవ సేసే చ ఇచ్ఛితబ్బో అస్సాతి సఙ్ఘాదిసేసో. కిం వుత్తం హోతి – ఇమం ఆపత్తిం ఆపజ్జిత్వా వుట్ఠాతుకామస్స యం తం ఆపత్తివుట్ఠానం, తస్స ఆదిమ్హి చేవ పరివాసదానత్థాయ, ఆదితో సేసే మజ్ఝే మానత్తదానత్థాయ మూలాయ పటికస్సనేన వా సహ మానత్తదానత్థాయ, అవసానే అబ్భానత్థాయ చ సఙ్ఘో ఇచ్ఛితబ్బో, న హేత్థ ఏకమ్పి కమ్మం వినా సఙ్ఘేన సక్కా కాతుం. ఇతి సఙ్ఘో ఆదిమ్హి చేవ సేసే చ ఇచ్ఛితబ్బో అస్సాతి సఙ్ఘాదిసేసోతి.

సావత్థియం సేయ్యసకం ఆరబ్భ ఉపక్కమిత్వా అసుచిమోచనవత్థుస్మిం పఞ్ఞత్తం, ‘‘అఞ్ఞత్ర సుపినన్తా’’తి అయమేత్థ అనుపఞ్ఞత్తి, అసాధారణపఞ్ఞత్తి, అనాణత్తికం. సచే పన పరేన అత్తనో అఙ్గజాతే ఉపక్కమం కారేత్వా మోచాపేతి, ఆపజ్జతియేవ. చేతేత్వా అన్తమసో ఆకాసే కటికమ్పనేనపి నిమిత్తే ఉపక్కమన్తస్స సచే న ముచ్చతి, థుల్లచ్చయం. సచే పన అన్తమసో యం ఏకా ఖుద్దకమక్ఖికా పివేయ్య, తత్తకమ్పి ఠానతో ముచ్చతి, దకసోతం అనోతిణ్ణేపి సఙ్ఘాదిసేసో. ఠానతో పన చుతం అవస్సమేవ దకసోతం ఓతరతి, తస్మా ‘‘దకసోతం ఓతిణ్ణమత్తే బహి నిక్ఖన్తే వా అనిక్ఖన్తే వా సఙ్ఘాదిసేసో’’తి (పారా. అట్ఠ. ౨.౨౩౭) అట్ఠకథాసు వుత్తం. అనుపక్కమన్తస్స చ, అమోచనాధిప్పాయస్స చ, సుపినం పస్సన్తస్స చ, ఉమ్మత్తకాదీనఞ్చ ముత్తేపి అనాపత్తి. సీలవిపత్తి, చేతనా, ఉపక్కమో, ముచ్చనన్తి ఇమానేత్థ తీణి అఙ్గాని. సముట్ఠానాదీని పఠమపారాజికే వుత్తసదిసానేవాతి.

సుక్కవిస్సట్ఠిసిక్ఖాపదవణ్ణనా నిట్ఠితా.