పాటిదేసనీయకణ్డో

౧. పఠమపాటిదేసనీయసిక్ఖాపదవణ్ణనా

పాటిదేసనీయేసు పఠమే అన్తరఘరం పవిట్ఠాయాతి వచనతో సచే తస్సా అన్తరారామాదీసు ఠత్వాపి దదమానాయ హత్థతో సయం రథియాబ్యూహసిఙ్ఘాటకఘరానం అఞ్ఞతరస్మిం ఠితోపి గణ్హాతి, దోసో నత్థి. తస్సా పన రథియాదీసు ఠత్వా దదమానాయ, రథియాదీసు వా, అన్తరారామాదీసు వా ఠత్వాపి యంకిఞ్చి ఆమిసం అజ్ఝోహరణత్థాయ గణ్హతో పటిగ్గహణే దుక్కటం, అజ్ఝోహారే అజ్ఝోహారే పాటిదేసనీయం. తస్స దేసేతబ్బాకారో గారయ్హం ఆవుసోతిఆదినా నయేన సిక్ఖాపదే దస్సితోయేవ.

సావత్థియం అఞ్ఞతరం భిక్ఖుం ఆరబ్భ అఞ్ఞాతికాయ భిక్ఖునియా అన్తరఘరం పవిట్ఠాయ హత్థతో ఆమిసం పటిగ్గహణవత్థుస్మిం పఞ్ఞత్తం, అసాధారణపఞ్ఞత్తి, అనాణత్తికం, యథా చేతం, తథా సేసానిపి, తికపాటిదేసనీయం, యామకాలికాదీసు పటిగ్గహణేపి అజ్ఝోహరణేపి దుక్కటం, ఏకతోఉపసమ్పన్నాయ యావకాలికేపి తథేవ, ఞాతికాయ అఞ్ఞాతికసఞ్ఞివేమతికానమ్పి ఏసేవ నయో. ఞాతికసఞ్ఞినో పన, ఞాతికాయ వా దాపేన్తియా, ఉపనిక్ఖిపిత్వా వా దదమానాయ, యా చ అన్తరారామభిక్ఖునుపస్సయతిత్థియసేయ్యపటిక్కమనేసు ఠత్వా గామతో బహి నీహరిత్వా, యామకాలికాదీని వా ‘‘సతి పచ్చయే పరిభుఞ్జా’’తి దేతి, తస్స, సిక్ఖమానసామణేరీనఞ్చ హత్థతో గహేత్వా పరిభుఞ్జన్తస్స, ఉమ్మత్తకాదీనఞ్చ అనాపత్తి. పరిపుణ్ణూపసమ్పన్నతా, అఞ్ఞాతికతా, అన్తరఘరే ఠితాయ హత్థతో సహత్థా పటిగ్గహణం, యావకాలికతా, అజ్ఝోహరణన్తి ఇమానేత్థ పఞ్చ అఙ్గాని. సముట్ఠానాదీని ఏళకలోమసదిసానీతి.

పఠమపాటిదేసనీయసిక్ఖాపదవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౨. దుతియపాటిదేసనీయసిక్ఖాపదవణ్ణనా

దుతియే ఇధ సూపన్తిఆది వోసాసనాకారదస్సనం. అపసక్క తావ భగినీతిఆది అపసాదేతబ్బాకారదస్సనం. తత్రాయం వినిచ్ఛయో – ఏకేనాపి భిక్ఖునా అనపసాదితే అజ్ఝోహరణత్థాయ ఆమిసం గణ్హన్తానం పటిగ్గహణే దుక్కటం, అజ్ఝోహారే అజ్ఝోహారే పాటిదేసనీయన్తి.

రాజగహే ఛబ్బగ్గియే ఆరబ్భ భిక్ఖునియా వోసాసన్తియా ననివారణవత్థుస్మిం పఞ్ఞత్తం, తికపాటిదేసనీయం, ఏకతోఉపసమ్పన్నాయ వోసాసన్తియా ననివారేన్తస్స దుక్కటం, తథా అనుపసమ్పన్నాయ ఉపసమ్పన్నసఞ్ఞినో వేమతికస్స చ. అనుపసమ్పన్నసఞ్ఞినో, పన యో చ అత్తనో వా భత్తం దాపేన్తియా, అఞ్ఞేసం వా భత్తం దేన్తియా, యం వా న దిన్నం, తం దాపేన్తియా, యత్థ వా న దిన్నం, తత్థ, సబ్బేసం వా సమకం దాపేన్తియా, సిక్ఖమానాయ వా సామణేరియా వా వోసాసన్తియా పటిగ్గహేత్వా భుఞ్జతి, తస్స, పఞ్చ భోజనాని ఠపేత్వా సబ్బత్థ, ఉమ్మత్తకాదీనఞ్చ అనాపత్తి. పరిపుణ్ణూపసమ్పన్నతా, పఞ్చభోజనతా, అన్తరఘరే అనుఞ్ఞాతపకారతో అఞ్ఞథా వోసాసనా, అనివారణా, అజ్ఝోహరణన్తి ఇమానేత్థ పఞ్చ అఙ్గాని. సముట్ఠానాదీని కథినసదిసానీతి.

దుతియపాటిదేసనీయసిక్ఖాపదవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౩. తతియపాటిదేసనీయసిక్ఖాపదవణ్ణనా

తతియే సేక్ఖసమ్మతానీతి లద్ధసేక్ఖసమ్ముతికాని. పుబ్బే అనిమన్తితోతి ఘరూపచారోక్కమనతో పఠమతరం ఉపచారం అనోక్కమన్తేయేవ పుబ్బే అనిమన్తితో. అగిలానో నామ యో సక్కోతి పిణ్డాయ చరితుం. పాటిదేసనీయన్తి ఘరూపచారం ఓక్కమిత్వా ఆమిసం గణ్హన్తస్స పటిగ్గహణే తావ దుక్కటం, తం గహేత్వా యత్థకత్థచి భుఞ్జన్తస్స అజ్ఝోహారే అజ్ఝోహారే పాటిదేసనీయన్తి.

సావత్థియం సమ్బహులే భిక్ఖూ ఆరబ్భ న మత్తం జానిత్వా పటిగ్గహణవత్థుస్మిం పఞ్ఞత్తం, ‘‘పుబ్బే అనిమన్తితో, అగిలానో’’తి ఇమా పనేత్థ ద్వే అనుపఞ్ఞత్తియో, తికపాటిదేసనీయం, యామకాలికాదీసు పటిగ్గహణేపి అజ్ఝోహారేపి దుక్కటం, తథా అసేక్ఖసమ్మతే సేక్ఖసమ్మతసఞ్ఞినో వేమతికస్స చ. అసేక్ఖసమ్మతసఞ్ఞినో, పన యో చ పుబ్బే నిమన్తితో వా గిలానో వా అఞ్ఞస్స వా తేసం ఘరే పఞ్ఞత్తం భిక్ఖం గణ్హాతి, యస్స చ ఘరతో నీహరిత్వా, ఆసనసాలాదీసు వా భిక్ఖుం అదిస్వా పఠమంయేవ నీహరిత్వా, ద్వారమూలే వా ఠపితం దేన్తి, తస్స తం భుఞ్జన్తస్స, నిచ్చభత్తకే, సలాకభత్తే, పక్ఖికే, ఉపోసథికే, పాటిపదికే, యామకాలికాదిం ‘‘సతి పచ్చయే పరిభుఞ్జా’’తి దిన్నం పరిభుఞ్జన్తస్స, ఉమ్మత్తకాదీనఞ్చ అనాపత్తి. సేక్ఖసమ్మతతా, పుబ్బే అనిమన్తితతా, అగిలానతా, ఘరూపచారోక్కమనం, ఠపేత్వా నిచ్చభత్తకాదీని అఞ్ఞం ఆమిసం గహేత్వా భుఞ్జనన్తి ఇమానేత్థ పఞ్చ అఙ్గాని. సముట్ఠానాదీని ఏళకలోమసదిసానీతి.

తతియపాటిదేసనీయసిక్ఖాపదవణ్ణనా నిట్ఠితా.

౪. చతుత్థపాటిదేసనీయసిక్ఖాపదవణ్ణనా

చతుత్థే యాని ఖో పన తాని ఆరఞ్ఞకానీతిఆది చీవరవిప్పవాససిక్ఖాపదే వుత్తనయేనేవ వేదితబ్బం. పుబ్బే అప్పటిసంవిదితన్తి ఏత్థ యం ఇత్థియా వా పురిసేన వా గహట్ఠేన వా పబ్బజితేన వా ఆరామం వా ఆరామూపచారం వా పవిసిత్వా ‘‘ఇత్థన్నామస్స, భన్తే, కులస్స ఖాదనీయం వా భోజనీయం వా ఆహరియిస్సతీ’’తి (పాచి. ౫౭౩) ఆరోచితం, తం పచ్ఛా యథాఆరోచితమేవ వా ఆహరియతు, తస్స పరివారం కత్వా అఞ్ఞం వా తేన సద్ధిం బహుకమ్పి, ‘‘ఇత్థన్నామం కులం పటిసంవిదితం కత్వా ఖాదనీయం వా భోజనీయం వా గహేత్వా గచ్ఛతీ’’తి సుత్వా అఞ్ఞాని వా కులాని తేహి సద్ధిం ఆహరన్తు, తం సబ్బం పటిసంవిదితం నామ. యం పన ఏవం అనారోచితం అనాహటఞ్చ, తం అప్పటిసంవిదితం నామ. అగిలానో నామ యో సక్కోతి పిణ్డాయ గన్తుం. పాటిదేసనీయన్తి ఏవరూపం అన్తమసో ఆరామమజ్ఝేన గచ్ఛన్తేహి అద్ధికేహి దిన్నమ్పి ఆరామే వా ఆరామూపచారే వా పటిగ్గహేత్వా అజ్ఝోహరన్తస్స పటిగ్గహణే దుక్కటం, అజ్ఝోహారే అజ్ఝోహారే పాటిదేసనీయన్తి.

సక్కేసు సమ్బహులే భిక్ఖూ ఆరబ్భ ఆరామే చోరే పటివసన్తే అనారోచనవత్థుస్మిం పఞ్ఞత్తం, ‘‘అగిలానో’’తి అయమేత్థ ఏకా అనుపఞ్ఞత్తి, తికపాటిదేసనీయం, యామకాలికాదీసు ఆహారత్థాయ పటిగ్గహణేపి అజ్ఝోహారేపి దుక్కటమేవ, తథా పటిసంవిదితే అప్పటిసంవిదితసఞ్ఞినో వేమతికస్స చ, పటిసంవిదితసఞ్ఞినో, పన గిలానస్స, యో చ పటిసంవిదితం కత్వా ఆహటం వా గిలానావసేసకం వా బహారామే వా పటిగ్గహితం, తత్థజాతకమేవ వా మూలఫలాదిం, యామకాలికాదీసు వా యంకిఞ్చి ‘‘సతి పచ్చయే పరిభుఞ్జా’’తి లద్ధం పరిభుఞ్జన్తస్స, ఉమ్మత్తకాదీనఞ్చ అనాపత్తి. యథావుత్తఆరఞ్ఞకసేనాసనతా, యావకాలికస్స అతత్థజాతకతా, అగిలానతా, అగిలానావసేసకతా, అప్పటిసంవిదితతా, అజ్ఝారామే పటిగ్గహణం, అజ్ఝోహరణన్తి ఇమానేత్థ సత్త అఙ్గాని. సముట్ఠానాదీని కథినసదిసానేవ, ఇదం పన కిరియాకిరియన్తి.

చతుత్థపాటిదేసనీయసిక్ఖాపదవణ్ణనా నిట్ఠితా.

కఙ్ఖావితరణియా పాతిమోక్ఖవణ్ణనాయ

పాటిదేసనీయవణ్ణనా నిట్ఠితా.