౨. పఞ్హపుచ్ఛకవణ్ణనా

౨౨౩. ఇధ అనాభట్ఠన్తి ఏకన్తానారమ్మణత్తేన భాసితం. ‘‘రూపమిస్సకత్తా అనారమ్మణేసు రూపధమ్మేసు సఙ్గహిత’’న్తి కస్మా వుత్తం, నను మిస్సకత్తా ఏవ జీవితిన్ద్రియం అనారమ్మణేసు అసఙ్గహితం. న హి అట్ఠిన్ద్రియా అనారమ్మణాతి వుత్తాతి? సచ్చమేతం, జీవితిన్ద్రియఏకదేసస్స పన అనారమ్మణేసు రూపధమ్మేసు సఙ్గహితతం సన్ధాయేతం వుత్తం, అరూపకోట్ఠాసేన పరిత్తారమ్మణాదితా అత్థీతి సియాపక్ఖే సఙ్గహితన్తి అధిప్పాయో. అరూపకోట్ఠాసేన పన పరిత్తారమ్మణాదితా, రూపకోట్ఠాసేన చ నవత్తబ్బతా అత్థీతి మిస్సకస్స సముదాయస్సేవ వసేన సియాపక్ఖే సఙ్గహితం, న ఏకదేసవసేనాతి దట్ఠబ్బం. న హి అనారమ్మణం పరిత్తారమ్మణాదిభావేన నవత్తబ్బం న హోతీతి. ‘‘రూపఞ్చ నిబ్బానఞ్చ అనారమ్మణా, సత్తిన్ద్రియా అనారమ్మణా’’తిఆదివచనఞ్చ అవిజ్జమానారమ్మణానారమ్మణేసు నవత్తబ్బేసు అనారమ్మణత్తా నవత్తబ్బతం దస్సేతి, న సారమ్మణస్సేవ నవత్తబ్బతం, నవత్తబ్బస్స వా సారమ్మణతం. న హి నవత్తబ్బ-సద్దో సారమ్మణే నిరుళ్హో. యదిపి సియా, ‘‘తిస్సో చ వేదనా రూపఞ్చ నిబ్బానఞ్చ ఇమే ధమ్మా నవత్తబ్బా సుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా’’తిఆది న వుచ్చేయ్య, అథాపి పరిత్తారమ్మణాదిసమ్బన్ధో నవత్తబ్బ-సద్దో సారమ్మణేస్వేవ వత్తతి, ‘‘ద్వాయతనా సియా పరిత్తారమ్మణా’’తిఆదిం అవత్వా ‘‘మనాయతనం సియా పరిత్తారమ్మణం…పే… అప్పమాణారమ్మణ’’న్తిపి, ‘‘ధమ్మాయతనం సియా పరిత్తారమ్మణం…పే… అప్పమాణారమ్మణ’’న్తిపి, ‘‘సియా అనారమ్మణ’’న్తిపి వత్తబ్బం సియా. న హి పఞ్హపుచ్ఛకే సావసేసా దేసనా అత్థీతి. ‘‘అట్ఠిన్ద్రియా సియా అజ్ఝత్తారమ్మణా’’తి ఏత్థ చ జీవితిన్ద్రియస్స ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనకాలే అరూపస్స రూపస్స చ అనారమ్మణత్తా నవత్తబ్బతా వేదితబ్బా.

పఞ్హపుచ్ఛకవణ్ణనా నిట్ఠితా.

ఇన్ద్రియవిభఙ్గవణ్ణనా నిట్ఠితా.