౭. మక్కటసుత్తం

౩౭౩. ‘‘అత్థి, భిక్ఖవే, హిమవతో పబ్బతరాజస్స దుగ్గా విసమా దేసా, యత్థ నేవ మక్కటానం చారీ న మనుస్సానం. అత్థి, భిక్ఖవే, హిమవతో పబ్బతరాజస్స దుగ్గా విసమా దేసా, యత్థ మక్కటానఞ్హి ఖో చారీ, న మనుస్సానం. అత్థి, భిక్ఖవే, హిమవతో పబ్బతరాజస్స సమా భూమిభాగా రమణీయా, యత్థ మక్కటానఞ్చేవ చారీ మనుస్సానఞ్చ. తత్ర, భిక్ఖవే, లుద్దా మక్కటవీథీసు లేపం ఓడ్డేన్తి మక్కటానం బాధనాయ.

‘‘తత్ర, భిక్ఖవే, యే తే మక్కటా అబాలజాతికా అలోలజాతికా, తే తం లేపం దిస్వా ఆరకా పరివజ్జన్తి. యో పన సో హోతి మక్కటో బాలజాతికో లోలజాతికో, సో తం లేపం ఉపసఙ్కమిత్వా హత్థేన గణ్హాతి. సో తత్థ బజ్ఝతి. ‘హత్థం మోచేస్సామీ’తి దుతియేన హత్థేన గణ్హాతి. సో తత్థ బజ్ఝతి. ‘ఉభో హత్థే మోచేస్సామీ’తి పాదేన గణ్హాతి. సో తత్థ బజ్ఝతి. ‘ఉభో హత్థే మోచేస్సామి పాదఞ్చా’తి దుతియేన పాదేన గణ్హాతి. సో తత్థ బజ్ఝతి. ‘ఉభో హత్థే మోచేస్సామి పాదే చా’తి తుణ్డేన గణ్హాతి. సో తత్థ బజ్ఝతి. ఏవఞ్హి సో, భిక్ఖవే, మక్కటో పఞ్చోడ్డితో థునం సేతి అనయం ఆపన్నో బ్యసనం ఆపన్నో యథాకామకరణీయో లుద్దస్స. తమేనం, భిక్ఖవే, లుద్దో విజ్ఝిత్వా తస్మింయేవ కట్ఠకతఙ్గారే [తస్మింయేవ మక్కటం ఉద్ధరిత్వా (సీ. స్యా.)] అవస్సజ్జేత్వా యేన కామం పక్కమతి. ఏవం సో తం, భిక్ఖవే, హోతి యో అగోచరే చరతి పరవిసయే.

‘‘తస్మాతిహ, భిక్ఖవే, మా అగోచరే చరిత్థ పరవిసయే. అగోచరే, భిక్ఖవే, చరతం పరవిసయే లచ్ఛతి మారో ఓతారం, లచ్ఛతి మారో ఆరమ్మణం. కో చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అగోచరో పరవిసయో? యదిదం – పఞ్చ కామగుణా. కతమే పఞ్చ? చక్ఖువిఞ్ఞేయ్యా రూపా ఇట్ఠా కన్తా మనాపా పియరూపా కామూపసంహితా రజనీయా, సోతవిఞ్ఞేయ్యా సద్దా…పే… ఘానవిఞ్ఞేయ్యా గన్ధా… జివ్హావిఞ్ఞేయ్యా రసా… కాయవిఞ్ఞేయ్యా ఫోట్ఠబ్బా ఇట్ఠా కన్తా మనాపా పియరూపా కామూపసంహితా రజనీయా. అయం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో అగోచరో పరవిసయో.

‘‘గోచరే, భిక్ఖవే, చరథ సకే పేత్తికే విసయే. గోచరే, భిక్ఖవే, చరతం సకే పేత్తికే విసయే న లచ్ఛతి మారో ఓతారం, న లచ్ఛతి మారో ఆరమ్మణం. కో చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో గోచరో సకో పేత్తికో విసయో? యదిదం – చత్తారో సతిపట్ఠానా. కతమే చత్తారో? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు కాయే కాయానుపస్సీ విహరతి ఆతాపీ సమ్పజానో సతిమా, వినేయ్య లోకే అభిజ్ఝాదోమనస్సం; వేదనాసు…పే… చిత్తే…పే… ధమ్మేసు ధమ్మానుపస్సీ విహరతి ఆతాపీ సమ్పజానో సతిమా, వినేయ్య లోకే అభిజ్ఝాదోమనస్సం. అయం, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో గోచరో సకో పేత్తికో విసయో’’తి. సత్తమం.