౧. గఙ్గాపేయ్యాలవగ్గో

౧. పఠమపాచీననిన్నసుత్తం

౯౧. సావత్థినిదానం. ‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, గఙ్గా నదీ పాచీననిన్నా పాచీనపోణా పాచీనపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో. కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు సమ్మాదిట్ఠిం భావేతి వివేకనిస్సితం విరాగనిస్సితం నిరోధనిస్సితం వోస్సగ్గపరిణామిం…పే… సమ్మాసమాధిం భావేతి వివేకనిస్సితం విరాగనిస్సితం నిరోధనిస్సితం వోస్సగ్గపరిణామిం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో’’తి. పఠమం.

౨-౫. దుతియాదిపాచీననిన్నసుత్తచతుక్కం

౯౨-౯౫. ‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, యమునా నదీ పాచీననిన్నా పాచీనపోణా పాచీనపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే…పే… సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, అచిరవతీ నదీ పాచీననిన్నా పాచీనపోణా పాచీనపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే…పే… సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, సరభూ నదీ పాచీననిన్నా పాచీనపోణా పాచీనపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే…పే… సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, మహీ నదీ పాచీననిన్నా పాచీనపోణా పాచీనపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే…పే…. పఞ్చమం.

౬. ఛట్ఠపాచీననిన్నసుత్తం

౯౬. ‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, యా కాచిమా మహానదియో, సేయ్యథిదం – గఙ్గా, యమునా, అచిరవతీ, సరభూ, మహీ, సబ్బా తా పాచీననిన్నా పాచీనపోణా పాచీనపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో. కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు సమ్మాదిట్ఠిం భావేతి వివేకనిస్సితం…పే… సమ్మాసమాధిం భావేతి వివేకనిస్సితం విరాగనిస్సితం నిరోధనిస్సితం వోస్సగ్గపరిణామిం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో’’తి. ఛట్ఠం.

౧. పఠమసముద్దనిన్నసుత్తం

౯౭. ‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, గఙ్గా నదీ సముద్దనిన్నా సముద్దపోణా సముద్దపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో. కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు సమ్మాదిట్ఠిం భావేతి వివేకనిస్సితం…పే… సమ్మాసమాధిం భావేతి వివేకనిస్సితం విరాగనిస్సితం నిరోధనిస్సితం వోస్సగ్గపరిణామిం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో’’తి. పఠమం.

౨-౬. దుతియాదిసముద్దనిన్నసుత్తపఞ్చకం

౯౮-౧౦౨. ‘‘సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, యమునా నదీ సముద్దనిన్నా సముద్దపోణా సముద్దపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు…పే… సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, అచిరవతీ నదీ సముద్దనిన్నా సముద్దపోణా సముద్దపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు…పే… సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, సరభూ నదీ సముద్దనిన్నా సముద్దపోణా సముద్దపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు…పే… సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, మహీ నదీ సముద్దనిన్నా సముద్దపోణా సముద్దపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు…పే… సేయ్యథాపి, భిక్ఖవే, యా కాచిమా మహానదియో, సేయ్యథిదం – గఙ్గా, యమునా, అచిరవతీ, సరభూ, మహీ, సబ్బా తా సముద్దనిన్నా సముద్దపోణా సముద్దపబ్భారా; ఏవమేవ ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో. కథఞ్చ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు సమ్మాదిట్ఠిం భావేతి వివేకనిస్సితం విరాగనిస్సితం నిరోధనిస్సితం వోస్సగ్గపరిణామిం…పే… సమ్మాసమాధిం భావేతి వివేకనిస్సితం విరాగనిస్సితం నిరోధనిస్సితం వోస్సగ్గపరిణామిం. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం భావేన్తో అరియం అట్ఠఙ్గికం మగ్గం బహులీకరోన్తో నిబ్బాననిన్నో హోతి నిబ్బానపోణో నిబ్బానపబ్భారో’’తి. ఛట్ఠం.

గఙ్గాపేయ్యాలవగ్గో పఠమో.

తస్సుద్దానం –

ఛ పాచీనతో నిన్నా, ఛ నిన్నా చ సముద్దతో;

ఏతే ద్వే ఛ ద్వాదస హోన్తి, వగ్గో తేన పవుచ్చతీతి;

గఙ్గాపేయ్యాలీ పాచీననిన్నవాచనమగ్గీ, వివేకనిస్సితం ద్వాదసకీ పఠమకీ.