౧. పఠమఝానపఞ్హాసుత్తం

౩౩౨. ఏకం సమయం ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తత్ర ఖో ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘ఆవుసో, భిక్ఖవే’’తి. ‘‘ఆవుసో’’తి ఖో తే భిక్ఖూ ఆయస్మతో మహామోగ్గల్లానస్స పచ్చస్సోసుం. ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో ఏతదవోచ –

‘‘ఇధ మయ్హం, ఆవుసో, రహోగతస్స పటిసల్లీనస్స ఏవం చేతసో పరివితక్కో ఉదపాది – ‘పఠమం ఝానం, పఠమం ఝాన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో పఠమం ఝానన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు వివిచ్చేవ కామేహి వివిచ్చ అకుసలేహి ధమ్మేహి సవితక్కం సవిచారం వివేకజం పీతిసుఖం పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి పఠమం ఝాన’న్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, వివిచ్చేవ కామేహి వివిచ్చ అకుసలేహి ధమ్మేహి సవితక్కం సవిచారం వివేకజం పీతిసుఖం పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో కామసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, పఠమం ఝానం పమాదో, పఠమే ఝానే చిత్తం సణ్ఠపేహి, పఠమే ఝానే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి [ఏకోదికరోహి (పీ.)], పఠమే ఝానే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన వివిచ్చేవ కామేహి వివిచ్చ అకుసలేహి ధమ్మేహి సవితక్కం సవిచారం వివేకజం పీతిసుఖం పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య – ‘సత్థారానుగ్గహితో సావకో మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’తి, మమం తం సమ్మా వదమానో వదేయ్య – ‘సత్థారానుగ్గహితో సావకో మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’’తి. పఠమం.