౬. మోగ్గల్లానసంయుత్తం

౧. పఠమఝానపఞ్హాసుత్తం

౩౩౨. ఏకం సమయం ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో సావత్థియం విహరతి జేతవనే అనాథపిణ్డికస్స ఆరామే. తత్ర ఖో ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘ఆవుసో, భిక్ఖవే’’తి. ‘‘ఆవుసో’’తి ఖో తే భిక్ఖూ ఆయస్మతో మహామోగ్గల్లానస్స పచ్చస్సోసుం. ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో ఏతదవోచ –

‘‘ఇధ మయ్హం, ఆవుసో, రహోగతస్స పటిసల్లీనస్స ఏవం చేతసో పరివితక్కో ఉదపాది – ‘పఠమం ఝానం, పఠమం ఝాన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో పఠమం ఝానన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు వివిచ్చేవ కామేహి వివిచ్చ అకుసలేహి ధమ్మేహి సవితక్కం సవిచారం వివేకజం పీతిసుఖం పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి పఠమం ఝాన’న్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, వివిచ్చేవ కామేహి వివిచ్చ అకుసలేహి ధమ్మేహి సవితక్కం సవిచారం వివేకజం పీతిసుఖం పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో కామసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, పఠమం ఝానం పమాదో, పఠమే ఝానే చిత్తం సణ్ఠపేహి, పఠమే ఝానే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి [ఏకోదికరోహి (పీ.)], పఠమే ఝానే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన వివిచ్చేవ కామేహి వివిచ్చ అకుసలేహి ధమ్మేహి సవితక్కం సవిచారం వివేకజం పీతిసుఖం పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య – ‘సత్థారానుగ్గహితో సావకో మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’తి, మమం తం సమ్మా వదమానో వదేయ్య – ‘సత్థారానుగ్గహితో సావకో మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’’తి. పఠమం.

౨. దుతియఝానపఞ్హాసుత్తం

౩౩౩. ‘‘‘దుతియం ఝానం, దుతియం ఝాన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో దుతియం ఝానన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు వితక్కవిచారానం వూపసమా అజ్ఝత్తం సమ్పసాదనం చేతసో ఏకోదిభావం అవితక్కం అవిచారం సమాధిజం పీతిసుఖం దుతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి దుతియం ఝాన’న్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, వితక్కవిచారానం వూపసమా అజ్ఝత్తం సమ్పసాదనం చేతసో ఏకోదిభావం అవితక్కం అవిచారం సమాధిజం పీతిసుఖం దుతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో వితక్కసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, దుతియం ఝానం పమాదో, దుతియే ఝానే చిత్తం సణ్ఠపేహి, దుతియే ఝానే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి, దుతియే ఝానే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన వితక్కవిచారానం వూపసమా అజ్ఝత్తం సమ్పసాదనం చేతసో ఏకోదిభావం అవితక్కం అవిచారం సమాధిజం పీతిసుఖం దుతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య – ‘సత్థారానుగ్గహితో సావకో మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’తి, మమం తం సమ్మా వదమానో వదేయ్య – ‘సత్థారానుగ్గహితో సావకో మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’’తి. దుతియం.

౩. తతియఝానపఞ్హాసుత్తం

౩౩౪. ‘‘‘తతియం ఝానం, తతియం ఝాన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో తతియం ఝానన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ఇధ భిక్ఖు పీతియా చ విరాగా ఉపేక్ఖకో చ విహరతి సతో చ సమ్పజానో సుఖఞ్చ కాయేన పటిసంవేదేతి, యం తం అరియా ఆచిక్ఖన్తి – ‘ఉపేక్ఖకో సతిమా సుఖవిహారీ’తి తతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి తతియం ఝానన్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, పీతియా చ విరాగా ఉపేక్ఖకో చ విహరామి సతో చ సమ్పజానో సుఖఞ్చ కాయేన పటిసంవేదేమి. యం తం అరియా ఆచిక్ఖన్తి – ‘ఉపేక్ఖకో సతిమా సుఖవిహారీ’తి తతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో పీతిసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, తతియం ఝానం పమాదో, తతియే ఝానే చిత్తం సణ్ఠపేహి, తతియే ఝానే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి, తతియే ఝానే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన పీతియా చ విరాగా ఉపేక్ఖకో చ విహరామి సతో చ సమ్పజానో సుఖఞ్చ కాయేన పటిసంవేదేమి, యం తం అరియా ఆచిక్ఖన్తి – ‘ఉపేక్ఖకో సతిమా సుఖవిహారీ’తి తతియం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం ఆవుసో సమ్మా వదమానో వదేయ్య…పే… మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’తి. తతియం.

౪. చతుత్థఝానపఞ్హాసుత్తం

౩౩౫. ‘‘‘చతుత్థం ఝానం, చతుత్థం ఝాన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో చతుత్థం ఝానన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు సుఖస్స చ పహానా దుక్ఖస్స చ పహానా పుబ్బేవ సోమనస్సదోమనస్సానం అత్థఙ్గమా అదుక్ఖమసుఖం ఉపేక్ఖాసతిపారిసుద్ధిం చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి చతుత్థం ఝాన’న్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, సుఖస్స చ పహానా దుక్ఖస్స చ పహానా పుబ్బేవ సోమనస్సదోమనస్సానం అత్థఙ్గమా అదుక్ఖమసుఖం ఉపేక్ఖాసతిపారిసుద్ధిం చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో సుఖసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, చతుత్థం ఝానం పమాదో, చతుత్థే ఝానే చిత్తం సణ్ఠపేహి, చతుత్థే ఝానే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి, చతుత్థే ఝానే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన సుఖస్స చ పహానా దుక్ఖస్స చ పహానా పుబ్బేవ సోమనస్సదోమనస్సానం అత్థఙ్గమా అదుక్ఖమసుఖం ఉపేక్ఖాసతిపారిసుద్ధిం చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య…పే… మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’తి. చతుత్థం.

౫. ఆకాసానఞ్చాయతనపఞ్హాసుత్తం

౩౩౬. ‘‘‘ఆకాసానఞ్చాయతనం, ఆకాసానఞ్చాయతన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో ఆకాసానఞ్చాయతనన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు సబ్బసో రూపసఞ్ఞానం సమతిక్కమా పటిఘసఞ్ఞానం అత్థఙ్గమా నానత్తసఞ్ఞానం అమనసికారా అనన్తో ఆకాసోతి ఆకాసానఞ్చాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి ఆకాసానఞ్చాయతన’న్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, సబ్బసో రూపసఞ్ఞానం సమతిక్కమా పటిఘసఞ్ఞానం అత్థఙ్గమా నానత్తసఞ్ఞానం అమనసికారా అనన్తో ఆకాసోతి ఆకాసానఞ్చాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో రూపసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, ఆకాసానఞ్చాయతనం పమాదో, ఆకాసానఞ్చాయతనే చిత్తం సణ్ఠపేహి, ఆకాసానఞ్చాయతనే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి, ఆకాసానఞ్చాయతనే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన సబ్బసో రూపసఞ్ఞానం సమతిక్కమా పటిఘసఞ్ఞానం అత్థఙ్గమా నానత్తసఞ్ఞానం అమనసికారా అనన్తో ఆకాసోతి ఆకాసానఞ్చాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య…పే… మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’తి. పఞ్చమం.

౬. విఞ్ఞాణఞ్చాయతనపఞ్హాసుత్తం

౩౩౭. ‘‘‘విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం, విఞ్ఞాణఞ్చాయతన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు సబ్బసో ఆకాసానఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ అనన్తం విఞ్ఞాణన్తి విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి విఞ్ఞాణఞ్చాయతన’న్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, సబ్బసో ఆకాసానఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ అనన్తం విఞ్ఞాణన్తి విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో ఆకాసానఞ్చాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం పమాదో, విఞ్ఞాణఞ్చాయతనే చిత్తం సణ్ఠపేహి, విఞ్ఞాణఞ్చాయతనే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి, విఞ్ఞాణఞ్చాయతనే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన సబ్బసో ఆకాసానఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ అనన్తం విఞ్ఞాణన్తి విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య…పే… మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’తి. ఛట్ఠం.

౭. ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనపఞ్హాసుత్తం

౩౩౮. ‘‘‘ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం, ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు సబ్బసో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ నత్థి కిఞ్చీతి ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతన’న్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, సబ్బసో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ నత్థి కిఞ్చీతి ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం పమాదో, ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనే చిత్తం సణ్ఠపేహి, ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి, ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన సబ్బసో విఞ్ఞాణఞ్చాయతనం సమతిక్కమ్మ నత్థి కిఞ్చీతి ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య…పే… మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’తి. సత్తమం.

౮. నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనపఞ్హాసుత్తం

౩౩౯. ‘‘‘నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం, నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతన’న్తి వుచ్చతి. కతమం ను ఖో నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనన్తి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు సబ్బసో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం సమతిక్కమ్మ నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. ఇదం వుచ్చతి నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతన’న్తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, సబ్బసో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం సమతిక్కమ్మ నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనసహగతా సఞ్ఞామనసికారా సముదాచరన్తి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం పమాదో, నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనే చిత్తం సణ్ఠపేహి, నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనే చిత్తం ఏకోదిం కరోహి, నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనే చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన సబ్బసో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం సమతిక్కమ్మ నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య…పే… మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’తి. అట్ఠమం.

౯. అనిమిత్తపఞ్హాసుత్తం

౩౪౦. ‘‘‘అనిమిత్తో చేతోసమాధి, అనిమిత్తో చేతోసమాధీ’తి వుచ్చతి. కతమో ను ఖో అనిమిత్తో చేతోసమాధీతి? తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఏతదహోసి – ‘ఇధ భిక్ఖు సబ్బనిమిత్తానం అమనసికారా అనిమిత్తం చేతోసమాధిం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి. అయం వుచ్చతి అనిమిత్తో చేతోసమాధీ’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, సబ్బనిమిత్తానం అమనసికారా అనిమిత్తం చేతోసమాధిం ఉపసమ్పజ్జ విహరామి. తస్స మయ్హం, ఆవుసో, ఇమినా విహారేన విహరతో నిమిత్తానుసారి విఞ్ఞాణం హోతి.

‘‘అథ ఖో మం, ఆవుసో, భగవా ఇద్ధియా ఉపసఙ్కమిత్వా ఏతదవోచ – ‘మోగ్గల్లాన, మోగ్గల్లాన! మా, బ్రాహ్మణ, అనిమిత్తం చేతోసమాధిం పమాదో, అనిమిత్తే చేతోసమాధిస్మిం చిత్తం సణ్ఠపేహి, అనిమిత్తే చేతోసమాధిస్మిం చిత్తం ఏకోదిం కరోహి, అనిమిత్తే చేతోసమాధిస్మిం చిత్తం సమాదహా’తి. సో ఖ్వాహం, ఆవుసో, అపరేన సమయేన సబ్బనిమిత్తానం అమనసికారా అనిమిత్తం చేతోసమాధిం ఉపసమ్పజ్జ విహాసిం. యఞ్హి తం, ఆవుసో, సమ్మా వదమానో వదేయ్య – ‘సత్థారానుగ్గహితో సావకో మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’తి, మమం తం సమ్మా వదమానో వదేయ్య – ‘సత్థారానుగ్గహితో సావకో మహాభిఞ్ఞతం పత్తో’’’తి. నవమం.

౧౦. సక్కసుత్తం

౩౪౧. అథ ఖో ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో – సేయ్యథాపి నామ బలవా పురిసో సమిఞ్జితం వా బాహం పసారేయ్య, పసారితం వా బాహం సమిఞ్జేయ్య; ఏవమేవ – జేతవనే అన్తరహితో దేవేసు తావతింసేసు పాతురహోసి. అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో పఞ్చహి దేవతాసతేహి సద్ధిం యేనాయస్మా మహామోగ్గల్లానో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం మహామోగ్గల్లానం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం అట్ఠాసి. ఏకమన్తం ఠితం ఖో సక్కం దేవానమిన్దం ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో ఏతదవోచ –

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, బుద్ధసరణగమనం [బుద్ధం సరణగమనం (సీ.)] హోతి. బుద్ధసరణగమనహేతు [బుద్ధం సరణగమనహేతు (సీ.)] ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, ధమ్మసరణగమనం హోతి. ధమ్మసరణగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, సఙ్ఘసరణగమనం హోతి. సఙ్ఘసరణగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తీ’’తి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, బుద్ధసరణగమనం హోతి. బుద్ధసరణగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ధమ్మసరణగమనం హోతి. ధమ్మసరణగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, సఙ్ఘ…పే… సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తీ’’తి.

అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో ఛహి దేవతాసతేహి సద్ధిం…పే… అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో సత్తహి దేవతాసతేహి సద్ధిం…పే… అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో అట్ఠహి దేవతాసతేహి సద్ధిం…పే… అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో అసీతియా దేవతాసహస్సేహి సద్ధిం యేనాయస్మా మహామోగ్గల్లానో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం మహామోగ్గల్లానం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం అట్ఠాసి. ఏకమన్తం ఠితం ఖో సక్కం దేవానమిన్దం ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో ఏతదవోచ –

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, బుద్ధసరణగమనం హోతి. బుద్ధసరణగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, ధమ్మసరణగమనం హోతి. ధమ్మసరణగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, సఙ్ఘసరణగమనం హోతి. సఙ్ఘసరణగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తీ’’తి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, బుద్ధసరణగమనం హోతి. బుద్ధసరణగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ధమ్మసరణగమనం హోతి…పే… సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, సఙ్ఘసరణగమనం హోతి. సఙ్ఘసరణగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తీ’’తి.

అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో పఞ్చహి దేవతాసతేహి సద్ధిం యేనాయస్మా మహామోగ్గల్లానో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం మహామోగ్గల్లానం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం అట్ఠాసి. ఏకమన్తం ఠితం ఖో సక్కం దేవానమిన్దం ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో ఏతదవోచ –

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, ధమ్మే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘స్వాక్ఖాతో భగవతా ధమ్మో సన్దిట్ఠికో అకాలికో ఏహిపస్సికో ఓపనేయ్యికో పచ్చత్తం వేదితబ్బో విఞ్ఞూహీ’తి. ధమ్మే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘సుప్పటిపన్నో భగవతో సావకసఙ్ఘో, ఉజుప్పటిపన్నో భగవతో సావకసఙ్ఘో, ఞాయప్పటిపన్నో భగవతో సావకసఙ్ఘో, సామీచిప్పటిపన్నో భగవతో సావకసఙ్ఘో, యదిదం చత్తారి పురిసయుగాని అట్ఠ పురిసపుగ్గలా ఏస భగవతో సావకసఙ్ఘో ఆహునేయ్యో పాహునేయ్యో దక్ఖిణేయ్యో అఞ్జలికరణీయో అనుత్తరం పుఞ్ఞక్ఖేత్తం లోకస్సా’తి. సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, బుద్ధే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘ఇతిపి సో…పే… సత్థా దేవమనుస్సానం బుద్ధో భగవా’తి. బుద్ధే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ధమ్మే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘స్వాక్ఖాతో భగవతా ధమ్మో…పే… పచ్చత్తం వేదితబ్బో విఞ్ఞూహీ’తి. ధమ్మే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘సుప్పటిపన్నో భగవతో సావకసఙ్ఘో…పే… అనుత్తరం పుఞ్ఞక్ఖేత్తం లోకస్సా’తి. సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో ఛహి దేవతాసతేహి సద్ధిం…పే…. అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో సత్తహి దేవతాసతేహి సద్ధిం…పే…. అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో అట్ఠహి దేవతాసతేహి సద్ధిం…పే…. అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో అసీతియా దేవతాసహస్సేహి సద్ధిం యేనాయస్మా మహామోగ్గల్లానో తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా ఆయస్మన్తం మహామోగ్గల్లానం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం అట్ఠాసి. ఏకమన్తం ఠితం ఖో సక్కం దేవానమిన్దం ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో ఏతదవోచ –

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, బుద్ధే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘ఇతిపి సో భగవా…పే… సత్థా దేవమనుస్సానం బుద్ధో భగవా’తి. బుద్ధే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, ధమ్మే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘స్వాక్ఖాతో భగవతా ధమ్మో…పే… పచ్చత్తం వేదితబ్బో విఞ్ఞూహీ’తి. ధమ్మే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘సుప్పటిపన్నో భగవతో సావకసఙ్ఘో…పే… అనుత్తరం పుఞ్ఞక్ఖేత్తం లోకస్సా’తి. సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, అరియకన్తేహి సీలేహి సమన్నాగమనం హోతి అఖణ్డేహి…పే… సమాధిసంవత్తనికేహి. అరియకన్తేహి సీలేహి సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తీ’’తి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, బుద్ధే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘ఇతిపి సో భగవా…పే… సత్థా దేవమనుస్సానం బుద్ధో భగవా’తి. బుద్ధే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి.

అథ ఖో సక్కో దేవానమిన్దో పఞ్చహి దేవతాసతేహి సద్ధిం యేనాయస్మా మహామోగ్గల్లానో తేనుపసఙ్కమి …పే… ఏకమన్తం ఠితం ఖో సక్కం దేవానమిన్దం ఆయస్మా మహామోగ్గల్లానో ఏతదవోచ –

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, బుద్ధసరణగమనం హోతి. బుద్ధసరణగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా, దిబ్బేన వణ్ణేన, దిబ్బేన సుఖేన, దిబ్బేన యసేన, దిబ్బేన ఆధిపతేయ్యేన, దిబ్బేహి రూపేహి, దిబ్బేహి సద్దేహి, దిబ్బేహి గన్ధేహి, దిబ్బేహి రసేహి, దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, ధమ్మసరణగమనం హోతి. ధమ్మసరణగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా, దిబ్బేన వణ్ణేన, దిబ్బేన సుఖేన, దిబ్బేన యసేన, దిబ్బేన ఆధిపతేయ్యేన, దిబ్బేహి రూపేహి, దిబ్బేహి సద్దేహి, దిబ్బేహి గన్ధేహి, దిబ్బేహి రసేహి, దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, సఙ్ఘసరణగమనం హోతి. సఙ్ఘసరణగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా, దిబ్బేన వణ్ణేన, దిబ్బేన సుఖేన, దిబ్బేన యసేన, దిబ్బేన ఆధిపతేయ్యేన, దిబ్బేహి రూపేహి, దిబ్బేహి సద్దేహి, దిబ్బేహి గన్ధేహి, దిబ్బేహి రసేహి, దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహీ’’తి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, బుద్ధసరణగమనం హోతి. బుద్ధసరణగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా…పే… దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ధమ్మసరణగమనం హోతి…పే….

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, సఙ్ఘసరణగమనం హోతి. సఙ్ఘసరణగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా, దిబ్బేన వణ్ణేన, దిబ్బేన సుఖేన, దిబ్బేన యసేన, దిబ్బేన ఆధిపతేయ్యేన, దిబ్బేహి రూపేహి, దిబ్బేహి సద్దేహి, దిబ్బేహి గన్ధేహి, దిబ్బేహి రసేహి, దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహీ’’తి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, ధమ్మసరణగమనం హోతి…పే….

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, బుద్ధసరణగమనం హోతి…పే… సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ధమ్మసరణగమనం హోతి…పే… సాధు ఖో మారిస మోగ్గల్లాన, సఙ్ఘసరణగమనం హోతి. సఙ్ఘసరణగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా, దిబ్బేన వణ్ణేన, దిబ్బేన సుఖేన, దిబ్బేన యసేన, దిబ్బేన ఆధిపతేయ్యేన, దిబ్బేహి రూపేహి, దిబ్బేహి సద్దేహి, దిబ్బేహి గన్ధేహి, దిబ్బేహి రసేహి, దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహీ’’తి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘సుప్పటిపన్నో భగవతో సావకసఙ్ఘో…పే… లోకస్సా’తి. సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి…పే….

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘సుప్పటిపన్నో భగవతో సావకసఙ్ఘో…పే… లోకస్సా’తి. సఙ్ఘే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి…పే….

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, బుద్ధే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనం హోతి – ‘ఇతిపి సో భగవా అరహం సమ్మాసమ్బుద్ధో విజ్జాచరణసమ్పన్నో సుగతో లోకవిదూ అనుత్తరో పురిసదమ్మసారథి సత్థా దేవమనుస్సానం బుద్ధో భగవా’తి. బుద్ధే అవేచ్చప్పసాదేన సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా, దిబ్బేన వణ్ణేన, దిబ్బేన సుఖేన, దిబ్బేన యసేన, దిబ్బేన ఆధిపతేయ్యేన, దిబ్బేహి రూపేహి, దిబ్బేహి సద్దేహి, దిబ్బేహి గన్ధేహి, దిబ్బేహి రసేహి, దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహి.

‘‘సాధు ఖో, దేవానమిన్ద, అరియకన్తేహి సీలేహి సమన్నాగమనం హోతి అఖణ్డేహి అచ్ఛిద్దేహి అసబలేహి అకమ్మాసేహి భుజిస్సేహి విఞ్ఞుప్పసత్థేహి అపరామట్ఠేహి సమాధిసంవత్తనికేహి. అరియకన్తేహి సీలేహి సమన్నాగమనహేతు ఖో, దేవానమిన్ద, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా, దిబ్బేన వణ్ణేన, దిబ్బేన సుఖేన, దిబ్బేన యసేన, దిబ్బేన ఆధిపతేయ్యేన, దిబ్బేహి రూపేహి, దిబ్బేహి సద్దేహి, దిబ్బేహి గన్ధేహి, దిబ్బేహి రసేహి, దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహీ’’తి.

‘‘సాధు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, అరియకన్తేహి సీలేహి సమన్నాగమనం హోతి అఖణ్డేహి…పే… సమాధిసంవత్తనికేహి. అరియకన్తేహి సీలేహి సమన్నాగమనహేతు ఖో, మారిస మోగ్గల్లాన, ఏవమిధేకచ్చే సత్తా కాయస్స భేదా పరం మరణా సుగతిం సగ్గం లోకం ఉపపజ్జన్తి. తే అఞ్ఞే దేవే దసహి ఠానేహి అధిగణ్హన్తి – దిబ్బేన ఆయునా, దిబ్బేన వణ్ణేన, దిబ్బేన సుఖేన, దిబ్బేన యసేన, దిబ్బేన ఆధిపతేయ్యేన, దిబ్బేహి రూపేహి, దిబ్బేహి సద్దేహి, దిబ్బేహి గన్ధేహి, దిబ్బేహి రసేహి, దిబ్బేహి ఫోట్ఠబ్బేహీ’’తి. దసమం.

౧౧. చన్దనసుత్తం

౩౪౨. అథ ఖో చన్దనో [నన్దనో (సీ.)] దేవపుత్తో…పే….

అథ ఖో సుయామో దేవపుత్తో…పే….

అథ ఖో సన్తుసితో దేవపుత్తో…పే….

అథ ఖో సునిమ్మితో దేవపుత్తో…పే….

అథ ఖో వసవత్తి దేవపుత్తో…పే….

(యథా సక్కసుత్తం తథా ఇమే పఞ్చ పేయ్యాలా విత్థారేతబ్బా). ఏకాదసమం.

మోగ్గల్లానసంయుత్తం సమత్తం.