౭. పఠమసమ్బహులసుత్తం
౨౬౫. అథ ఖో సమ్బహులా భిక్ఖూ యేన భగవా తేనుపసఙ్కమింసు; ఉపసఙ్కమిత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు. ఏకమన్తం నిసిన్నా ఖో తే భిక్ఖూ భగవన్తం ఏతదవోచుం – ‘‘కతమా ను ఖో, భన్తే, వేదనా, కతమో వేదనాసముదయో, కతమో వేదనానిరోధో, కతమా వేదనానిరోధగామినీ పటిపదా? కో వేదనాయ అస్సాదో, కో ఆదీనవో, కిం నిస్సరణ’’న్తి? ‘‘తిస్సో ఇమా, భిక్ఖవే, వేదనా – సుఖా వేదనా, దుక్ఖా వేదనా, అదుక్ఖమసుఖా వేదనా – ఇమా వుచ్చన్తి, భిక్ఖవే, వేదనా. ఫస్ససముదయా వేదనాసముదయో; ఫస్సనిరోధా వేదనానిరోధో. అయమేవ అరియో అట్ఠఙ్గికో మగ్గో వేదనానిరోధగామినీ పటిపదా, సేయ్యథిదం – సమ్మాదిట్ఠి…పే… సమ్మాసమాధి. యం వేదనం పటిచ్చ ఉప్పజ్జతి సుఖం సోమనస్సం, అయం వేదనాయ అస్సాదో. యా వేదనా అనిచ్చా దుక్ఖా విపరిణామధమ్మా, అయం వేదనాయ ఆదీనవో. యో వేదనాయ ఛన్దరాగవినయో ఛన్దరాగప్పహానం, ఇదం వేదనాయ నిస్సరణం.
‘‘అథ ఖో పన, భిక్ఖవే, మయా అనుపుబ్బసఙ్ఖారానం నిరోధో అక్ఖాతో. పఠమం ఝానం సమాపన్నస్స వాచా నిరుద్ధా హోతి…పే… ఖీణాసవస్స భిక్ఖునో రాగో నిరుద్ధో హోతి, దోసో నిరుద్ధో హోతి, మోహో నిరుద్ధో హోతి. అథ ఖో పన, భిక్ఖవే, మయా అనుపుబ్బసఙ్ఖారానం వూపసమో అక్ఖాతో. పఠమం ఝానం సమాపన్నస్స వాచా వూపసన్తా హోతి…పే… ఖీణాసవస్స భిక్ఖునో రాగో వూపసన్తో హోతి, దోసో వూపసన్తో హోతి, మోహో వూపసన్తో హోతి. ఛయిమా, భిక్ఖవే, పస్సద్ధియో. పఠమం ఝానం సమాపన్నస్స వాచా పటిప్పస్సద్ధా హోతి. దుతియం ఝానం సమాపన్నస్స వితక్కవిచారా పటిప్పస్సద్ధా హోన్తి. తతియం ఝానం సమాపన్నస్స పీతి పటిప్పస్సద్ధా హోతి. చతుత్థం ఝానం సమాపన్నస్స అస్సాసపస్సాసా పటిప్పస్సద్ధా హోన్తి. సఞ్ఞావేదయితనిరోధం సమాపన్నస్స సఞ్ఞా చ వేదనా చ పటిప్పస్సద్ధా హోన్తి. ఖీణాసవస్స భిక్ఖునో రాగో పటిప్పస్సద్ధో హోతి, దోసో పటిప్పస్సద్ధో హోతి, మోహో పటిప్పస్సద్ధో హోతీ’’తి. సత్తమం.