౩. పహానసుత్తం

౨౫౧. ‘‘తిస్సో ఇమా, భిక్ఖవే, వేదనా. కతమా తిస్సో? సుఖా వేదనా, దుక్ఖా వేదనా, అదుక్ఖమసుఖా వేదనా. సుఖాయ, భిక్ఖవే, వేదనాయ రాగానుసయో పహాతబ్బో, దుక్ఖాయ వేదనాయ పటిఘానుసయో పహాతబ్బో, అదుక్ఖమసుఖాయ వేదనాయ అవిజ్జానుసయో పహాతబ్బో. యతో ఖో, భిక్ఖవే, భిక్ఖునో సుఖాయ వేదనాయ రాగానుసయో పహీనో హోతి, దుక్ఖాయ వేదనాయ పటిఘానుసయో పహీనో హోతి, అదుక్ఖమసుఖాయ వేదనాయ అవిజ్జానుసయో పహీనో హోతి, అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, ‘భిక్ఖు నిరనుసయో సమ్మద్దసో అచ్ఛేచ్ఛి [అచ్ఛేజ్జి (బహూసు)] తణ్హం, వివత్తయి [వావత్తయి (సీ.)] సంయోజనం, సమ్మా మానాభిసమయా అన్తమకాసి దుక్ఖస్సా’’’తి.

‘‘సుఖం వేదయమానస్స [వేదియమానస్స (సీ. పీ.)], వేదనం అప్పజానతో;

సో రాగానుసయో హోతి, అనిస్సరణదస్సినో.

‘‘దుక్ఖం వేదయమానస్స, వేదనం అప్పజానతో;

పటిఘానుసయో హోతి, అనిస్సరణదస్సినో.

‘‘అదుక్ఖమసుఖం సన్తం, భూరిపఞ్ఞేన దేసితం;

తఞ్చాపి అభినన్దతి, నేవ దుక్ఖా పముచ్చతి.

‘‘యతో చ భిక్ఖు ఆతాపీ, సమ్పజఞ్ఞం న రిఞ్చతి;

తతో సో వేదనా సబ్బా, పరిజానాతి పణ్డితో.

‘‘సో వేదనా పరిఞ్ఞాయ, దిట్ఠే ధమ్మే అనాసవో;

కాయస్స భేదా ధమ్మట్ఠో, సఙ్ఖ్యం నోపేతి వేదగూ’’తి. తతియం;