౧. నవాతసుత్తం

౨౫౦. సావత్థినిదానం. ‘‘కిస్మిం ను ఖో, భిక్ఖవే, సతి, కిం ఉపాదాయ, కిం అభినివిస్స ఏవం దిట్ఠి ఉప్పజ్జతి – ‘న వాతా వాయన్తి, న నజ్జో సన్దన్తి, న గబ్భినియో విజాయన్తి, న చన్దిమసూరియా ఉదేన్తి వా అపేన్తి వా ఏసికట్ఠాయిట్ఠితా’’’తి? భగవంమూలకా నో, భన్తే, ధమ్మా…పే….

‘‘రూపే ఖో, భిక్ఖవే, సతి, రూపం ఉపాదాయ, రూపం అభినివిస్స ఏవం దిట్ఠి ఉప్పజ్జతి – న వాతా వాయన్తి…పే… వేదనాయ సతి… సఞ్ఞాయ సతి… సఙ్ఖారేసు సతి… విఞ్ఞాణే సతి, విఞ్ఞాణం ఉపాదాయ, విఞ్ఞాణం అభినివిస్స ఏవం దిట్ఠి ఉప్పజ్జతి – ‘న వాతా వాయన్తి…పే… ఏసికట్ఠాయిట్ఠితా’’’తి.

‘‘తం కిం మఞ్ఞథ, భిక్ఖవే, రూపం నిచ్చం వా అనిచ్చం వా’’తి? ‘‘అనిచ్చం, భన్తే’’…పే… విపరిణామధమ్మం, అపి ను తం అనుపాదాయ ఏవం దిట్ఠి ఉప్పజ్జేయ్య – ‘న వాతా వాయన్తి…పే… ఏసికట్ఠాయిట్ఠితా’’’తి? ‘‘నో హేతం, భన్తే’’. ‘‘ఇతి ఖో, భిక్ఖవే, యదనిచ్చం తం దుక్ఖం. తస్మిం సతి, తదుపాదాయ, ఏవం దిట్ఠి ఉప్పజ్జతి – ‘న వాతా వాయన్తి, న నజ్జో సన్దన్తి, న గబ్భినియో విజాయన్తి, న చన్దిమసూరియా ఉదేన్తి వా అపేన్తి వా ఏసికట్ఠాయిట్ఠితా’’’తి. ‘‘వేదనా… సఞ్ఞా… సఙ్ఖారా… విఞ్ఞాణం నిచ్చం వా అనిచ్చం వా’’తి? ‘‘అనిచ్చం, భన్తే’’…పే… విపరిణామధమ్మం, అపి ను తం అనుపాదాయ ఏవం దిట్ఠి ఉప్పజ్జేయ్య – ‘న వాతా వాయన్తి…పే… ఏసికట్ఠాయిట్ఠితా’’’తి? ‘‘నో హేతం, భన్తే’’. ‘‘ఇతి ఖో, భిక్ఖవే, యదనిచ్చం తం దుక్ఖం. తస్మిం సతి, తదుపాదాయ ఏవం దిట్ఠి ఉప్పజ్జతి – ‘న వాతా వాయన్తి…పే… ఏసికట్ఠాయిట్ఠితా’’’తి. పఠమం.

౨౫౧-౨౭౪. (దుతియవగ్గే వియ చతువీసతి సుత్తాని పూరేతబ్బాని.) పఞ్చవీసతిమం.