౪. గోమయపిణ్డసుత్తం

౯౬. సావత్థినిదానం. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో సో భిక్ఖు భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘అత్థి ను ఖో, భన్తే, కిఞ్చి రూపం యం రూపం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మం సస్సతిసమం తథేవ ఠస్సతి? అత్థి ను ఖో, భన్తే, కాచి వేదనా యా వేదనా నిచ్చా ధువా సస్సతా అవిపరిణామధమ్మా సస్సతిసమం తథేవ ఠస్సతి? అత్థి ను ఖో, భన్తే, కాచి సఞ్ఞా యా సఞ్ఞా…పే… అత్థి ను ఖో, భన్తే, కేచి సఙ్ఖారా యే సఙ్ఖారా నిచ్చా ధువా సస్సతా అవిపరిణామధమ్మా సస్సతిసమం తథేవ ఠస్సన్తి? అత్థి ను ఖో, భన్తే, కిఞ్చి విఞ్ఞాణం, యం విఞ్ఞాణం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మం సస్సతిసమం తథేవ ఠస్సతీ’’తి? ‘‘నత్థి ఖో, భిక్ఖు, కిఞ్చి రూపం, యం రూపం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మం సస్సతిసమం తథేవ ఠస్సతి. నత్థి ఖో, భిక్ఖు, కాచి వేదనా… కాచి సఞ్ఞా… కేచి సఙ్ఖారా… కిఞ్చి విఞ్ఞాణం, యం విఞ్ఞాణం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మం సస్సతిసమం తథేవ ఠస్సతీ’’తి.

అథ ఖో భగవా పరిత్తం గోమయపిణ్డం పాణినా గహేత్వా తం భిక్ఖుం ఏతదవోచ – ‘‘ఏత్తకోపి ఖో, భిక్ఖు, అత్తభావపటిలాభో నత్థి నిచ్చో ధువో సస్సతో అవిపరిణామధమ్మో సస్సతిసమం తథేవ ఠస్సతి. ఏత్తకో చేపి, భిక్ఖు, అత్తభావపటిలాభో అభవిస్స నిచ్చో ధువో సస్సతో అవిపరిణామధమ్మో, నయిదం బ్రహ్మచరియవాసో పఞ్ఞాయేథ సమ్మా దుక్ఖక్ఖయాయ. యస్మా చ ఖో, భిక్ఖు, ఏత్తకోపి అత్తభావపటిలాభో నత్థి నిచ్చో ధువో సస్సతో అవిపరిణామధమ్మో, తస్మా బ్రహ్మచరియవాసో పఞ్ఞాయతి సమ్మా దుక్ఖక్ఖయాయ.

‘‘భూతపుబ్బాహం, భిక్ఖు, రాజా అహోసిం ఖత్తియో ముద్ధావసిత్తో. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు, రఞ్ఞో సతో ఖత్తియస్స ముద్ధావసిత్తస్స చతురాసీతినగరసహస్సాని అహేసుం కుసావతీ రాజధానిప్పముఖాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు, రఞ్ఞో సతో ఖత్తియస్స ముద్ధావసిత్తస్స చతురాసీతిపాసాదసహస్సాని అహేసుం ధమ్మపాసాదప్పముఖాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు, రఞ్ఞో సతో ఖత్తియస్స ముద్ధావసిత్తస్స చతురాసీతికూటాగారసహస్సాని అహేసుం మహాబ్యూహకూటాగారప్పముఖాని [మహావియూహకూటాగారప్పముఖాని (దీ. ని. ౨.౨౬౩)]. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు, రఞ్ఞో సతో ఖత్తియస్స ముద్ధావసిత్తస్స చతురాసీతిపల్లఙ్కసహస్సాని అహేసుం దన్తమయాని సారమయాని సోవణ్ణమయాని గోణకత్థతాని పటికత్థతాని పటలికత్థతాని కదలిమిగపవరపచ్చత్థరణాని [కాదలిమిగపవరపచ్చత్థరణాని (సీ.)] సఉత్తరచ్ఛదాని ఉభతోలోహితకూపధానాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు, రఞ్ఞో సతో ఖత్తియస్స ముద్ధావసిత్తస్స చతురాసీతినాగసహస్సాని అహేసుం సోవణ్ణాలఙ్కారాని సోవణ్ణద్ధజాని హేమజాలపటిచ్ఛన్నాని ఉపోసథనాగరాజప్పముఖాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు, రఞ్ఞో సతో ఖత్తియస్స ముద్ధావసిత్తస్స చతురాసీతిఅస్ససహస్సాని అహేసుం సోవణ్ణాలఙ్కారాని సోవణ్ణద్ధజాని హేమజాలపటిచ్ఛన్నాని వలాహకఅస్సరాజప్పముఖాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు, రఞ్ఞో సతో ఖత్తియస్స ముద్ధావసిత్తస్స చతురాసీతిరథసహస్సాని అహేసుం సోవణ్ణాలఙ్కారాని సోవణ్ణద్ధజాని హేమజాలపటిచ్ఛన్నాని వేజయన్తరథప్పముఖాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు, రఞ్ఞో సతో ఖత్తియస్స ముద్ధావసిత్తస్స చతురాసీతిమణిసహస్సాని అహేసుం మణిరతనప్పముఖాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు…పే… చతురాసీతిఇత్థిసహస్సాని అహేసుం సుభద్దాదేవిప్పముఖాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు…పే… చతురాసీతిఖత్తియసహస్సాని అహేసుం అనుయన్తాని పరిణాయకరతనప్పముఖాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు…పే… చతురాసీతిధేనుసహస్సాని అహేసుం దుకూలసన్దనాని కంసూపధారణాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు…పే… చతురాసీతివత్థకోటిసహస్సాని అహేసుం ఖోమసుఖుమాని కోసేయ్యసుఖుమాని కమ్బలసుఖుమాని కప్పాసికసుఖుమాని. తస్స మయ్హం, భిక్ఖు…పే… చతురాసీతిథాలిపాకసహస్సాని అహేసుం; సాయం పాతం భత్తాభిహారో అభిహరియిత్థ.

‘‘తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా నగరసహస్సానం ఏకఞ్ఞేవ తం నగరం హోతి యమహం తేన సమయేన అజ్ఝావసామి – కుసావతీ రాజధానీ. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా పాసాదసహస్సానం ఏకోయేవ సో పాసాదో హోతి యమహం తేన సమయేన అజ్ఝావసామి – ధమ్మో పాసాదో. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా కూటాగారసహస్సానం ఏకఞ్ఞేవ తం కూటాగారం హోతి యమహం తేన సమయేన అజ్ఝావసామి – మహాబ్యూహం కూటాగారం. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా పల్లఙ్కసహస్సానం ఏకోయేవ సో పల్లఙ్కో హోతి యమహం తేన సమయేన పరిభుఞ్జామి – దన్తమయో వా సారమయో వా సోవణ్ణమయో వా రూపియమయో వా. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా నాగసహస్సానం ఏకోయేవ సో నాగో హోతి యమహం తేన సమయేన అభిరుహామి – ఉపోసథో నాగరాజా. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా అస్ససహస్సానం ఏకోయేవ సో అస్సో హోతి యమహం తేన సమయేన అభిరుహామి – వలాహకో అస్సరాజా. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా రథసహస్సానం ఏకోయేవ సో రథో హోతి యమహం తేన సమయేన అభిరుహామి – వేజయన్తో రథో. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా ఇత్థిసహస్సానం ఏకాయేవ సా ఇత్థీ హోతి యా మం తేన సమయేన పచ్చుపట్ఠాతి – ఖత్తియానీ వా వేలామికా వా. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా వత్థకోటిసహస్సానం ఏకఞ్ఞేవ తం వత్థయుగం హోతి యమహం తేన సమయేన పరిదహామి – ఖోమసుఖుమం వా కోసేయ్యసుఖుమం వా కమ్బలసుఖుమం వా కప్పాసికసుఖుమం వా. తేసం ఖో పన, భిక్ఖు, చతురాసీతియా థాలిపాకసహస్సానం ఏకోయేవ సో థాలిపాకో హోతి యతో నాళికోదనపరమం భుఞ్జామి తదుపియఞ్చ సూపేయ్యం [సూపబ్యఞ్జనం (స్యా. కం.)]. ఇతి ఖో, భిక్ఖు, సబ్బే తే సఙ్ఖారా అతీతా నిరుద్ధా విపరిణతా. ఏవం అనిచ్చా ఖో, భిక్ఖు, సఙ్ఖారా. ఏవం అద్ధువా ఖో, భిక్ఖు, సఙ్ఖారా. ఏవం అనస్సాసికా ఖో, భిక్ఖు, సఙ్ఖారా. యావఞ్చిదం, భిక్ఖు, అలమేవ సబ్బసఙ్ఖారేసు నిబ్బిన్దితుం, అలం విరజ్జితుం, అలం విముచ్చితు’’న్తి. చతుత్థం.