౩. తికనిపాతో
౧. అఙ్గణికభారద్వాజత్థేరగాథా
౨౧౯. ‘‘అయోని సుద్ధిమన్వేసం, అగ్గిం పరిచరిం వనే;
సుద్ధిమగ్గం అజానన్తో, అకాసిం అమరం తపం [అకాసిం అపరం తపం (స్యా.), అకాసిం అమతం తపం (క.)].
౨౨౦. ‘‘తం సుఖేన సుఖం లద్ధం, పస్స ధమ్మసుధమ్మతం;
తిస్సో విజ్జా అనుప్పత్తా, కతం బుద్ధస్స సాసనం.
౨౨౧. ‘‘బ్రహ్మబన్ధు పురే ఆసిం, ఇదాని ఖోమ్హి బ్రాహ్మణో;
తేవిజ్జో న్హాతకో [నహాతకో (సీ. అట్ఠ.)] చమ్హి, సోత్తియో చమ్హి వేదగూ’’తి.
… అఙ్గణికభారద్వాజో థేరో….
౨. పచ్చయత్థేరగాథా
౨౨౨. ‘‘పఞ్చాహాహం పబ్బజితో, సేఖో అప్పత్తమానసో,
విహారం మే పవిట్ఠస్స, చేతసో పణిధీ అహు.
౨౨౩. ‘‘నాసిస్సం న పివిస్సామి, విహారతో న నిక్ఖమే;
నపి పస్సం నిపాతేస్సం, తణ్హాసల్లే అనూహతే.
౨౨౪. ‘‘తస్స మేవం విహరతో, పస్స వీరియపరక్కమం;
తిస్సో విజ్జా అనుప్పత్తా, కతం బుద్ధస్స సాసన’’న్తి.
… పచ్చయో థేరో….
౩. బాకులత్థేరగాథా
౨౨౫. ‘‘యో పుబ్బే కరణీయాని, పచ్ఛా సో కాతుమిచ్ఛతి;
సుఖా సో ధంసతే ఠానా, పచ్ఛా చ మనుతప్పతి.
౨౨౬. ‘‘యఞ్హి కయిరా తఞ్హి వదే, యం న కయిరా న తం వదే;
అకరోన్తం భాసమానం, పరిజానన్తి పణ్డితా.
౨౨౭. ‘‘సుసుఖం వత నిబ్బానం, సమ్మాసమ్బుద్ధదేసితం;
అసోకం విరజం ఖేమం, యత్థ దుక్ఖం నిరుజ్ఝతీ’’తి.
… బాకులో [బాక్కులో (సీ.)] థేరో….
౪. ధనియత్థేరగాథా
౨౨౮. ‘‘సుఖం చే జీవితుం ఇచ్ఛే, సామఞ్ఞస్మిం అపేక్ఖవా;
సఙ్ఘికం నాతిమఞ్ఞేయ్య, చీవరం పానభోజనం.
౨౨౯. ‘‘సుఖం చే జీవితుం ఇచ్ఛే, సామఞ్ఞస్మిం అపేక్ఖవా;
అహి మూసికసోబ్భంవ, సేవేథ సయనాసనం.
౨౩౦. ‘‘సుఖం చే జీవితుం ఇచ్ఛే, సామఞ్ఞస్మిం అపేక్ఖవా;
ఇతరీతరేన తుస్సేయ్య, ఏకధమ్మఞ్చ భావయే’’తి.
… ధనియో థేరో….
౫. మాతఙ్గపుత్తత్థేరగాథా
౨౩౧. ‘‘అతిసీతం అతిఉణ్హం, అతిసాయమిదం అహు;
ఇతి విస్సట్ఠకమ్మన్తే, ఖణా అచ్చేన్తి మాణవే.
౨౩౨. ‘‘యో చ సీతఞ్చ ఉణ్హఞ్చ, తిణా భియ్యో న మఞ్ఞతి;
కరం పురిసకిచ్చాని, సో సుఖా న విహాయతి.
౨౩౩. ‘‘దబ్బం కుసం పోటకిలం, ఉసీరం ముఞ్జపబ్బజం;
ఉరసా పనుదిస్సామి, వివేకమనుబ్రూహయ’’న్తి.
… మాతఙ్గపుత్తో థేరో….
౬. ఖుజ్జసోభితత్థేరగాథా
౨౩౪. ‘‘యే చిత్తకథీ బహుస్సుతా, సమణా పాటలిపుత్తవాసినో;
తేసఞ్ఞతరోయమాయువా, ద్వారే తిట్ఠతి ఖుజ్జసోభితో.
౨౩౫. ‘‘యే చిత్తకథీ బహుస్సుతా, సమణా పాటలిపుత్తవాసినో;
తేసఞ్ఞతరోయమాయువా, ద్వారే తిట్ఠతి మాలుతేరితో.
౨౩౬. ‘‘సుయుద్ధేన సుయిట్ఠేన, సఙ్గామవిజయేన చ;
బ్రహ్మచరియానుచిణ్ణేన, ఏవాయం సుఖమేధతీ’’తి.
… ఖుజ్జసోభితో థేరో….
౭. వారణత్థేరగాథా
౨౩౭. ‘‘యోధ కోచి మనుస్సేసు, పరపాణాని హింసతి;
అస్మా లోకా పరమ్హా చ, ఉభయా ధంసతే నరో.
౨౩౮. ‘‘యో చ మేత్తేన చిత్తేన, సబ్బపాణానుకమ్పతి;
బహుఞ్హి సో పసవతి, పుఞ్ఞం తాదిసకో నరో.
౨౩౯. ‘‘సుభాసితస్స సిక్ఖేథ, సమణూపాసనస్స చ;
ఏకాసనస్స చ రహో, చిత్తవూపసమస్స చా’’తి.
… వారణో థేరో….
౮. వస్సికత్థేరగాథా
౨౪౦. ‘‘ఏకోపి సద్ధో మేధావీ, అస్సద్ధానీధ ఞాతినం;
ధమ్మట్ఠో సీలసమ్పన్నో, హోతి అత్థాయ బన్ధునం.
౨౪౧. ‘‘నిగ్గయ్హ అనుకమ్పాయ, చోదితా ఞాతయో మయా;
ఞాతిబన్ధవపేమేన, కారం కత్వాన భిక్ఖుసు.
౨౪౨. ‘‘తే అబ్భతీతా కాలఙ్కతా, పత్తా తే తిదివం సుఖం;
భాతరో మయ్హం మాతా చ, మోదన్తి కామకామినో’’తి.
… వస్సికో [పస్సికో (సీ. స్యా. పీ.)] థేరో….
౯. యసోజత్థేరగాథా
౨౪౩. ‘‘కాలపబ్బఙ్గసఙ్కాసో, కిసో ధమనిసన్థతో;
మత్తఞ్ఞూ అన్నపానమ్హి, అదీనమనసో నరో’’.
౨౪౪. ‘‘ఫుట్ఠో డంసేహి మకసేహి, అరఞ్ఞస్మిం బ్రహావనే;
నాగో సఙ్గామసీసేవ, సతో తత్రాధివాసయే.
౨౪౫. ‘‘యథా బ్రహ్మా తథా ఏకో, యథా దేవో తథా దువే;
యథా గామో తథా తయో, కోలాహలం తతుత్తరి’’న్తి.
… యసోజో థేరో….
౧౦. సాటిమత్తియత్థేరగాథా
౨౪౬. ‘‘అహు తుయ్హం పురే సద్ధా, సా తే అజ్జ న విజ్జతి;
యం తుయ్హం తుయ్హమేవేతం, నత్థి దుచ్చరితం మమ.
౨౪౭. ‘‘అనిచ్చా హి చలా సద్దా, ఏవం దిట్ఠా హి సా మయా;
రజ్జన్తిపి విరజ్జన్తి, తత్థ కిం జియ్యతే ముని.
౨౪౮. ‘‘పచ్చతి మునినో భత్తం, థోకం థోకం కులే కులే;
పిణ్డికాయ చరిస్సామి, అత్థి జఙ్ఘబలం [జఙ్ఘాబలం (సీ.)] మమా’’తి.
… సాటిమత్తియో థేరో….
౧౧. ఉపాలిత్థేరగాథా
౨౪౯. ‘‘సద్ధాయ అభినిక్ఖమ్మ, నవపబ్బజితో నవో;
మిత్తే భజేయ్య కల్యాణే, సుద్ధాజీవే అతన్దితే.
౨౫౦. ‘‘సద్ధాయ అభినిక్ఖమ్మ, నవపబ్బజితో నవో;
సఙ్ఘస్మిం విహరం భిక్ఖు, సిక్ఖేథ వినయం బుధో.
౨౫౧. ‘‘సద్ధాయ అభినిక్ఖమ్మ, నవపబ్బజితో నవో;
కప్పాకప్పేసు కుసలో, చరేయ్య అపురక్ఖతో’’తి.
… ఉపాలిత్థేరో….
౧౨. ఉత్తరపాలత్థేరగాథా
౨౫౨. ‘‘పణ్డితం వత మం సన్తం, అలమత్థవిచిన్తకం;
పఞ్చ కామగుణా లోకే, సమ్మోహా పాతయింసు మం.
౨౫౩. ‘‘పక్ఖన్దో మారవిసయే, దళ్హసల్లసమప్పితో;
అసక్ఖిం మచ్చురాజస్స, అహం పాసా పముచ్చితుం.
౨౫౪. ‘‘సబ్బే కామా పహీనా మే, భవా సబ్బే పదాలితా [విదాలితా (సీ. పీ. అట్ఠ.)];
విక్ఖీణో జాతిసంసారో, నత్థి దాని పునబ్భవో’’తి.
… ఉత్తరపాలో థేరో….
౧౩. అభిభూతత్థేరగాథా
౨౫౫. ‘‘సుణాథ ఞాతయో సబ్బే, యావన్తేత్థ సమాగతా;
ధమ్మం వో దేసయిస్సామి, దుక్ఖా జాతి పునప్పునం.
౨౫౬. [సం. ని. ౧.౧౮౫] ‘‘ఆరమ్భథ [ఆరభథ (సీ. స్యా.), ఆరబ్భథ (క.)] నిక్కమథ, యుఞ్జథ బుద్ధసాసనే;
ధునాథ మచ్చునో సేనం, నళాగారంవ కుఞ్జరో.
౨౫౭. ‘‘యో ఇమస్మిం ధమ్మవినయే, అప్పమత్తో విహస్సతి [విహేస్సతి (స్యా. పీ.)];
పహాయ జాతిసంసారం, దుక్ఖస్సన్తం కరిస్సతీ’’తి.
… అభిభూతో థేరో….
౧౪. గోతమత్థేరగాథా
౨౫౮. ‘‘సంసరం హి నిరయం అగచ్ఛిస్సం, పేతలోకమగమం పునప్పునం;
దుక్ఖమమ్హిపి తిరచ్ఛానయోనియం, నేకధా హి వుసితం చిరం మయా.
౨౫౯. ‘‘మానుసోపి చ భవోభిరాధితో, సగ్గకాయమగమం సకిం సకిం;
రూపధాతుసు అరూపధాతుసు, నేవసఞ్ఞిసు అసఞ్ఞిసుట్ఠితం.
౨౬౦. ‘‘సమ్భవా సువిదితా అసారకా, సఙ్ఖతా పచలితా సదేరితా;
తం విదిత్వా మహమత్తసమ్భవం, సన్తిమేవ సతిమా సమజ్ఝగ’’న్తి.
… గోతమో థేరో….
౧౫. హారితత్థేరగాథా
౨౬౧. ‘‘యో పుబ్బే కరణీయాని, పచ్ఛా సో కాతుమిచ్ఛతి;
సుఖా సో ధంసతే ఠానా, పచ్ఛా చ మనుతప్పతి.
౨౬౨. ‘‘యఞ్హి కయిరా తఞ్హి వదే, యం న కయిరా న తం వదే;
అకరోన్తం భాసమానం, పరిజానన్తి పణ్డితా.
౨౬౩. ‘‘సుసుఖం వత నిబ్బానం, సమ్మాసమ్బుద్ధదేసితం;
అసోకం విరజం ఖేమం, యత్థ దుక్ఖం నిరుజ్ఝతీ’’తి.
… హారితో థేరో….
౧౬. విమలత్థేరగాథా
౨౬౪. ‘‘పాపమిత్తే వివజ్జేత్వా, భజేయ్యుత్తమపుగ్గలం;
ఓవాదే చస్స తిట్ఠేయ్య, పత్థేన్తో అచలం సుఖం.
౨౬౫. ‘‘పరిత్తం దారుమారుయ్హ, యథా సీదే మహణ్ణవే;
ఏవం కుసీతమాగమ్మ, సాధుజీవీపి సీదతి;
తస్మా తం పరివజ్జేయ్య, కుసీతం హీనవీరియం.
౨౬౬. ‘‘పవివిత్తేహి అరియేహి, పహితత్తేహి ఝాయిభి;
నిచ్చం ఆరద్ధవీరియేహి, పణ్డితేహి సహావసే’’తి.
… విమలో థేరో….
తికనిపాతో నిట్ఠితో.