౨౪. తణ్హావగ్గో

౩౩౪. మనుజస్స పమత్తచారినో, తణ్హా వడ్ఢతి మాలువా వియ;

సో ప్లవతీ [ప్లవతి (సీ. పీ.), పలవేతీ (క.), ఉప్లవతి (?)] హురా హురం, ఫలమిచ్ఛంవ వనస్మి వానరో.

౩౩౫. యం ఏసా సహతే జమ్మీ, తణ్హా లోకే విసత్తికా;

సోకా తస్స పవడ్ఢన్తి, అభివట్ఠంవ [అభివడ్ఢంవ (స్యా.), అభివట్టంవ (పీ.), అభివుడ్ఢంవ (క.)] బీరణం.

౩౩౬. యో చేతం సహతే జమ్మిం, తణ్హం లోకే దురచ్చయం;

సోకా తమ్హా పపతన్తి, ఉదబిన్దువ పోక్ఖరా.

౩౩౭. తం వో వదామి భద్దం వో, యావన్తేత్థ సమాగతా;

తణ్హాయ మూలం ఖణథ, ఉసీరత్థోవ బీరణం;

మా వో నళంవ సోతోవ, మారో భఞ్జి పునప్పునం.

౩౩౮. యథాపి మూలే అనుపద్దవే దళ్హే, ఛిన్నోపి రుక్ఖో పునరేవ రూహతి;

ఏవమ్పి తణ్హానుసయే అనూహతే, నిబ్బత్తతీ దుక్ఖమిదం పునప్పునం.

౩౩౯. యస్స ఛత్తింసతి సోతా, మనాపసవనా భుసా;

మాహా [వాహా (సీ. స్యా. పీ.)] వహన్తి దుద్దిట్ఠిం, సఙ్కప్పా రాగనిస్సితా.

౩౪౦. సవన్తి సబ్బధి సోతా, లతా ఉప్పజ్జ [ఉబ్భిజ్జ (సీ. స్యా. కం. పీ.)] తిట్ఠతి;

తఞ్చ దిస్వా లతం జాతం, మూలం పఞ్ఞాయ ఛిన్దథ.

౩౪౧. సరితాని సినేహితాని చ, సోమనస్సాని భవన్తి జన్తునో;

తే సాతసితా సుఖేసినో, తే వే జాతిజరూపగా నరా.

౩౪౨. తసిణాయ పురక్ఖతా పజా, పరిసప్పన్తి ససోవ బన్ధితో [బాధితో (బహూసు)];

సంయోజనసఙ్గసత్తకా, దుక్ఖముపేన్తి పునప్పునం చిరాయ.

౩౪౩. తసిణాయ పురక్ఖతా పజా, పరిసప్పన్తి ససోవ బన్ధితో;

తస్మా తసిణం వినోదయే, ఆకఙ్ఖన్త [భిక్ఖూ ఆకఙ్ఖీ (సీ.), భిక్ఖు ఆకఙ్ఖం (స్యా.)] విరాగమత్తనో.

౩౪౪. యో నిబ్బనథో వనాధిముత్తో, వనముత్తో వనమేవ ధావతి;

తం పుగ్గలమేథ పస్సథ, ముత్తో బన్ధనమేవ ధావతి.

౩౪౫. న తం దళ్హం బన్ధనమాహు ధీరా, యదాయసం దారుజపబ్బజఞ్చ [దారూజం బబ్బజఞ్చ (సీ. పీ.)];

సారత్తరత్తా మణికుణ్డలేసు, పుత్తేసు దారేసు చ యా అపేక్ఖా.

౩౪౬. ఏతం దళ్హం బన్ధనమాహు ధీరా, ఓహారినం సిథిలం దుప్పముఞ్చం;

ఏతమ్పి ఛేత్వాన పరిబ్బజన్తి, అనపేక్ఖినో కామసుఖం పహాయ.

౩౪౭. యే రాగరత్తానుపతన్తి సోతం, సయంకతం మక్కటకోవ జాలం;

ఏతమ్పి ఛేత్వాన వజన్తి ధీరా, అనపేక్ఖినో సబ్బదుక్ఖం పహాయ.

౩౪౮. ముఞ్చ పురే ముఞ్చ పచ్ఛతో, మజ్ఝే ముఞ్చ భవస్స పారగూ;

సబ్బత్థ విముత్తమానసో, న పునం జాతిజరం ఉపేహిసి.

౩౪౯. వితక్కమథితస్స జన్తునో, తిబ్బరాగస్స సుభానుపస్సినో;

భియ్యో తణ్హా పవడ్ఢతి, ఏస ఖో దళ్హం [ఏస గాళ్హం (క.)] కరోతి బన్ధనం.

౩౫౦. వితక్కూపసమే చ [వితక్కూపసమేవ (క.)] యో రతో, అసుభం భావయతే సదా సతో;

ఏస [ఏసో (?)] ఖో బ్యన్తి కాహితి, ఏస [ఏసో (?)] ఛేచ్ఛతి మారబన్ధనం.

౩౫౧. నిట్ఠఙ్గతో అసన్తాసీ, వీతతణ్హో అనఙ్గణో;

అచ్ఛిన్ది భవసల్లాని, అన్తిమోయం సముస్సయో.

౩౫౨. వీతతణ్హో అనాదానో, నిరుత్తిపదకోవిదో;

అక్ఖరానం సన్నిపాతం, జఞ్ఞా పుబ్బాపరాని చ;

స వే ‘‘అన్తిమసారీరో, మహాపఞ్ఞో మహాపురిసో’’తి వుచ్చతి.

౩౫౩. సబ్బాభిభూ సబ్బవిదూహమస్మి, సబ్బేసు ధమ్మేసు అనూపలిత్తో;

సబ్బఞ్జహో తణ్హక్ఖయే విముత్తో, సయం అభిఞ్ఞాయ కముద్దిసేయ్యం.

౩౫౪. సబ్బదానం ధమ్మదానం జినాతి, సబ్బరసం ధమ్మరసో జినాతి;

సబ్బరతిం ధమ్మరతి జినాతి, తణ్హక్ఖయో సబ్బదుక్ఖం జినాతి.

౩౫౫. హనన్తి భోగా దుమ్మేధం, నో చ పారగవేసినో;

భోగతణ్హాయ దుమ్మేధో, హన్తి అఞ్ఞేవ అత్తనం.

౩౫౬. తిణదోసాని ఖేత్తాని, రాగదోసా అయం పజా;

తస్మా హి వీతరాగేసు, దిన్నం హోతి మహప్ఫలం.

౩౫౭. తిణదోసాని ఖేత్తాని, దోసదోసా అయం పజా;

తస్మా హి వీతదోసేసు, దిన్నం హోతి మహప్ఫలం.

౩౫౮. తిణదోసాని ఖేత్తాని, మోహదోసా అయం పజా;

తస్మా హి వీతమోహేసు, దిన్నం హోతి మహప్ఫలం.

౩౫౯. (తిణదోసాని ఖేత్తాని, ఇచ్ఛాదోసా అయం పజా;

తస్మా హి విగతిచ్ఛేసు, దిన్నం హోతి మహప్ఫలం.) [( ) విదేసపోత్థకేసు నత్థి, అట్ఠకథాయమ్పి న దిస్సతి]

తిణదోసాని ఖేత్తాని, తణ్హాదోసా అయం పజా;

తస్మా హి వీతతణ్హేసు, దిన్నం హోతి మహప్ఫలం.

తణ్హావగ్గో చతువీసతిమో నిట్ఠితో.