౯. ఆటానాటియసుత్తం

పఠమభాణవారో

౨౭౫. ఏవం మే సుతం – ఏకం సమయం భగవా రాజగహే విహరతి గిజ్ఝకూటే పబ్బతే. అథ ఖో చత్తారో మహారాజా [మహారాజానో (క.)] మహతియా చ యక్ఖసేనాయ మహతియా చ గన్ధబ్బసేనాయ మహతియా చ కుమ్భణ్డసేనాయ మహతియా చ నాగసేనాయ చతుద్దిసం రక్ఖం ఠపేత్వా చతుద్దిసం గుమ్బం ఠపేత్వా చతుద్దిసం ఓవరణం ఠపేత్వా అభిక్కన్తాయ రత్తియా అభిక్కన్తవణ్ణా కేవలకప్పం గిజ్ఝకూటం పబ్బతం ఓభాసేత్వా [గిజ్ఝకూటం ఓభాసేత్వా (సీ. స్యా. పీ.)] యేన భగవా తేనుపసఙ్కమింసు; ఉపసఙ్కమిత్వా భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు. తేపి ఖో యక్ఖా అప్పేకచ్చే భగవన్తం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు, అప్పేకచ్చే భగవతా సద్ధిం సమ్మోదింసు, సమ్మోదనీయం కథం సారణీయం వీతిసారేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు, అప్పేకచ్చే యేన భగవా తేనఞ్జలిం పణామేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు, అప్పేకచ్చే నామగోత్తం సావేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు, అప్పేకచ్చే తుణ్హీభూతా ఏకమన్తం నిసీదింసు.

౨౭౬. ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో వేస్సవణో మహారాజా భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘సన్తి హి, భన్తే, ఉళారా యక్ఖా భగవతో అప్పసన్నా. సన్తి హి, భన్తే, ఉళారా యక్ఖా భగవతో పసన్నా. సన్తి హి, భన్తే, మజ్ఝిమా యక్ఖా భగవతో అప్పసన్నా. సన్తి హి, భన్తే, మజ్ఝిమా యక్ఖా భగవతో పసన్నా. సన్తి హి, భన్తే, నీచా యక్ఖా భగవతో అప్పసన్నా. సన్తి హి, భన్తే, నీచా యక్ఖా భగవతో పసన్నా. యేభుయ్యేన ఖో పన, భన్తే, యక్ఖా అప్పసన్నాయేవ భగవతో. తం కిస్స హేతు? భగవా హి, భన్తే, పాణాతిపాతా వేరమణియా ధమ్మం దేసేతి, అదిన్నాదానా వేరమణియా ధమ్మం దేసేతి, కామేసుమిచ్ఛాచారా వేరమణియా ధమ్మం దేసేతి, ముసావాదా వేరమణియా ధమ్మం దేసేతి, సురామేరయమజ్జప్పమాదట్ఠానా వేరమణియా ధమ్మం దేసేతి. యేభుయ్యేన ఖో పన, భన్తే, యక్ఖా అప్పటివిరతాయేవ పాణాతిపాతా, అప్పటివిరతా అదిన్నాదానా, అప్పటివిరతా కామేసుమిచ్ఛాచారా, అప్పటివిరతా ముసావాదా, అప్పటివిరతా సురామేరయమజ్జప్పమాదట్ఠానా. తేసం తం హోతి అప్పియం అమనాపం. సన్తి హి, భన్తే, భగవతో సావకా అరఞ్ఞవనపత్థాని పన్తాని సేనాసనాని పటిసేవన్తి అప్పసద్దాని అప్పనిగ్ఘోసాని విజనవాతాని మనుస్సరాహస్సేయ్యకాని [మనుస్సరాహసేయ్యకాని (సీ. స్యా. పీ.)] పటిసల్లానసారుప్పాని. తత్థ సన్తి ఉళారా యక్ఖా నివాసినో, యే ఇమస్మిం భగవతో పావచనే అప్పసన్నా. తేసం పసాదాయ ఉగ్గణ్హాతు, భన్తే, భగవా ఆటానాటియం రక్ఖం భిక్ఖూనం భిక్ఖునీనం ఉపాసకానం ఉపాసికానం గుత్తియా రక్ఖాయ అవిహింసాయ ఫాసువిహారాయా’’తి. అధివాసేసి భగవా తుణ్హీభావేన.

అథ ఖో వేస్సవణో మహారాజా భగవతో అధివాసనం విదిత్వా తాయం వేలాయం ఇమం ఆటానాటియం రక్ఖం అభాసి –

౨౭౭. ‘‘విపస్సిస్స చ [ఇమే చకారా పోరాణపోత్థకేసు నత్థి] నమత్థు, చక్ఖుమన్తస్స సిరీమతో.

సిఖిస్సపి చ [ఇమే చకారా పోరాణపోత్థకేసు నత్థి] నమత్థు, సబ్బభూతానుకమ్పినో.

‘‘వేస్సభుస్స చ [ఇమే చకారా పోరాణపోత్థకేసు నత్థి] నమత్థు, న్హాతకస్స తపస్సినో;

నమత్థు కకుసన్ధస్స, మారసేనాపమద్దినో.

‘‘కోణాగమనస్స నమత్థు, బ్రాహ్మణస్స వుసీమతో;

కస్సపస్స చ [ఇమే చకారా పోరాణపోత్థకేసు నత్థి] నమత్థు, విప్పముత్తస్స సబ్బధి.

‘‘అఙ్గీరసస్స నమత్థు, సక్యపుత్తస్స సిరీమతో;

యో ఇమం ధమ్మం దేసేసి [ధమ్మమదేసేసి (సీ. స్యా. పీ.), ధమ్మం దేసేతి (?)], సబ్బదుక్ఖాపనూదనం.

‘‘యే చాపి నిబ్బుతా లోకే, యథాభూతం విపస్సిసుం;

తే జనా అపిసుణాథ [అపిసుణా (సీ. స్యా. పీ.)], మహన్తా వీతసారదా.

‘‘హితం దేవమనుస్సానం, యం నమస్సన్తి గోతమం;

విజ్జాచరణసమ్పన్నం, మహన్తం వీతసారదం.

౨౭౮. ‘‘యతో ఉగ్గచ్ఛతి సూరియో [సురియో (సీ. స్యా. పీ.)], ఆదిచ్చో మణ్డలీ మహా.

యస్స చుగ్గచ్ఛమానస్స, సంవరీపి నిరుజ్ఝతి;

యస్స చుగ్గతే సూరియే, ‘దివసో’తి పవుచ్చతి.

‘‘రహదోపి తత్థ గమ్భీరో, సముద్దో సరితోదకో;

ఏవం తం తత్థ జానన్తి, ‘సముద్దో సరితోదకో’.

‘‘ఇతో ‘సా పురిమా దిసా’, ఇతి నం ఆచిక్ఖతీ జనో;

యం దిసం అభిపాలేతి, మహారాజా యసస్సి సో.

‘‘గన్ధబ్బానం అధిపతి [ఆధిపతి (సీ. స్యా. పీ.) ఏవముపరిపి], ‘ధతరట్ఠో’తి నామసో;

రమతీ నచ్చగీతేహి, గన్ధబ్బేహి పురక్ఖతో.

‘‘పుత్తాపి తస్స బహవో, ఏకనామాతి మే సుతం;

అసీతి దస ఏకో చ, ఇన్దనామా మహబ్బలా.

తే చాపి బుద్ధం దిస్వాన, బుద్ధం ఆదిచ్చబన్ధునం;

దూరతోవ నమస్సన్తి, మహన్తం వీతసారదం.

‘‘నమో తే పురిసాజఞ్ఞ, నమో తే పురిసుత్తమ;

కుసలేన సమేక్ఖసి, అమనుస్సాపి తం వన్దన్తి;

సుతం నేతం అభిణ్హసో, తస్మా ఏవం వదేమసే.

‘‘‘జినం వన్దథ గోతమం, జినం వన్దామ గోతమం;

విజ్జాచరణసమ్పన్నం, బుద్ధం వన్దామ గోతమం’.

౨౭౯. ‘‘యేన పేతా పవుచ్చన్తి, పిసుణా పిట్ఠిమంసికా.

పాణాతిపాతినో లుద్దా [లుద్ధా (పీ. క.)], చోరా నేకతికా జనా.

‘‘ఇతో ‘సా దక్ఖిణా దిసా’, ఇతి నం ఆచిక్ఖతీ జనో;

యం దిసం అభిపాలేతి, మహారాజా యసస్సి సో.

‘‘కుమ్భణ్డానం అధిపతి, ‘విరూళ్హో’ ఇతి నామసో;

రమతీ నచ్చగీతేహి, కుమ్భణ్డేహి పురక్ఖతో.

‘‘పుత్తాపి తస్స బహవో, ఏకనామాతి మే సుతం;

అసీతి దస ఏకో చ, ఇన్దనామా మహబ్బలా.

తే చాపి బుద్ధం దిస్వాన, బుద్ధం ఆదిచ్చబన్ధునం;

దూరతోవ నమస్సన్తి, మహన్తం వీతసారదం.

‘‘నమో తే పురిసాజఞ్ఞ, నమో తే పురిసుత్తమ;

కుసలేన సమేక్ఖసి, అమనుస్సాపి తం వన్దన్తి;

సుతం నేతం అభిణ్హసో, తస్మా ఏవం వదేమసే.

‘‘‘జినం వన్దథ గోతమం, జినం వన్దామ గోతమం;

విజ్జాచరణసమ్పన్నం, బుద్ధం వన్దామ గోతమం’.

౨౮౦. ‘‘యత్థ చోగ్గచ్ఛతి సూరియో, ఆదిచ్చో మణ్డలీ మహా.

యస్స చోగ్గచ్ఛమానస్స, దివసోపి నిరుజ్ఝతి;

యస్స చోగ్గతే సూరియే, ‘సంవరీ’తి పవుచ్చతి.

‘‘రహదోపి తత్థ గమ్భీరో, సముద్దో సరితోదకో;

ఏవం తం తత్థ జానన్తి, ‘సముద్దో సరితోదకో’.

‘‘ఇతో ‘సా పచ్ఛిమా దిసా’, ఇతి నం ఆచిక్ఖతీ జనో;

యం దిసం అభిపాలేతి, మహారాజా యసస్సి సో.

‘‘నాగానఞ్చ అధిపతి, ‘విరూపక్ఖో’తి నామసో;

రమతీ నచ్చగీతేహి, నాగేహేవ పురక్ఖతో.

‘‘పుత్తాపి తస్స బహవో, ఏకనామాతి మే సుతం;

అసీతి దస ఏకో చ, ఇన్దనామా మహబ్బలా.

తే చాపి బుద్ధం దిస్వాన, బుద్ధం ఆదిచ్చబన్ధునం;

దూరతోవ నమస్సన్తి, మహన్తం వీతసారదం.

‘‘నమో తే పురిసాజఞ్ఞ, నమో తే పురిసుత్తమ;

కుసలేన సమేక్ఖసి, అమనుస్సాపి తం వన్దన్తి;

సుతం నేతం అభిణ్హసో, తస్మా ఏవం వదేమసే.

‘‘‘జినం వన్దథ గోతమం, జినం వన్దామ గోతమం;

విజ్జాచరణసమ్పన్నం, బుద్ధం వన్దామ గోతమం’.

౨౮౧. ‘‘యేన ఉత్తరకురువ్హో [ఉత్తరకురూ రమ్మా (సీ. స్యా. పీ.)], మహానేరు సుదస్సనో.

మనుస్సా తత్థ జాయన్తి, అమమా అపరిగ్గహా.

‘‘న తే బీజం పవపన్తి, నపి నీయన్తి నఙ్గలా;

అకట్ఠపాకిమం సాలిం, పరిభుఞ్జన్తి మానుసా.

‘‘అకణం అథుసం సుద్ధం, సుగన్ధం తణ్డులప్ఫలం;

తుణ్డికీరే పచిత్వాన, తతో భుఞ్జన్తి భోజనం.

‘‘గావిం ఏకఖురం కత్వా, అనుయన్తి దిసోదిసం;

పసుం ఏకఖురం కత్వా, అనుయన్తి దిసోదిసం.

‘‘ఇత్థిం వా వాహనం [ఇత్థీ-వాహనం (సీ. పీ.), ఇత్థీం వాహనం (స్యా.)] కత్వా, అనుయన్తి దిసోదిసం;

పురిసం వాహనం కత్వా, అనుయన్తి దిసోదిసం.

‘‘కుమారిం వాహనం కత్వా, అనుయన్తి దిసోదిసం;

కుమారం వాహనం కత్వా, అనుయన్తి దిసోదిసం.

‘‘తే యానే అభిరుహిత్వా,

సబ్బా దిసా అనుపరియాయన్తి [అనుపరియన్తి (స్యా.)];

పచారా తస్స రాజినో.

‘‘హత్థియానం అస్సయానం, దిబ్బం యానం ఉపట్ఠితం;

పాసాదా సివికా చేవ, మహారాజస్స యసస్సినో.

‘‘తస్స చ నగరా అహు,

అన్తలిక్ఖే సుమాపితా;

ఆటానాటా కుసినాటా పరకుసినాటా,

నాటసురియా [నాటపురియా (సీ. పీ.), నాటపరియా (స్యా.)] పరకుసిటనాటా.

‘‘ఉత్తరేన కసివన్తో [కపివన్తో (సీ. స్యా. పీ)],

జనోఘమపరేన చ;

నవనవుతియో అమ్బరఅమ్బరవతియో,

ఆళకమన్దా నామ రాజధానీ.

‘‘కువేరస్స ఖో పన, మారిస, మహారాజస్స విసాణా నామ రాజధానీ;

తస్మా కువేరో మహారాజా, ‘వేస్సవణో’తి పవుచ్చతి.

‘‘పచ్చేసన్తో పకాసేన్తి, తతోలా తత్తలా తతోతలా;

ఓజసి తేజసి తతోజసీ, సూరో రాజా అరిట్ఠో నేమి.

‘‘రహదోపి తత్థ ధరణీ నామ, యతో మేఘా పవస్సన్తి;

వస్సా యతో పతాయన్తి, సభాపి తత్థ సాలవతీ [భగలవతీ (సీ. స్యా. పీ.)] నామ.

‘‘యత్థ యక్ఖా పయిరుపాసన్తి, తత్థ నిచ్చఫలా రుక్ఖా;

నానా దిజగణా యుతా, మయూరకోఞ్చాభిరుదా;

కోకిలాదీహి వగ్గుహి.

‘‘జీవఞ్జీవకసద్దేత్థ, అథో ఓట్ఠవచిత్తకా;

కుక్కుటకా [కుకుత్థకా (సీ. పీ.)] కుళీరకా, వనే పోక్ఖరసాతకా.

‘‘సుకసాళికసద్దేత్థ, దణ్డమాణవకాని చ;

సోభతి సబ్బకాలం సా, కువేరనళినీ సదా.

‘‘ఇతో ‘సా ఉత్తరా దిసా’, ఇతి నం ఆచిక్ఖతీ జనో;

యం దిసం అభిపాలేతి, మహారాజా యసస్సి సో.

‘‘యక్ఖానఞ్చ అధిపతి, ‘కువేరో’ ఇతి నామసో;

రమతీ నచ్చగీతేహి, యక్ఖేహేవ పురక్ఖతో.

‘‘పుత్తాపి తస్స బహవో, ఏకనామాతి మే సుతం;

అసీతి దస ఏకో చ, ఇన్దనామా మహబ్బలా.

‘‘తే చాపి బుద్ధం దిస్వాన, బుద్ధం ఆదిచ్చబన్ధునం;

దూరతోవ నమస్సన్తి, మహన్తం వీతసారదం.

‘‘నమో తే పురిసాజఞ్ఞ, నమో తే పురిసుత్తమ;

కుసలేన సమేక్ఖసి, అమనుస్సాపి తం వన్దన్తి;

సుతం నేతం అభిణ్హసో, తస్మా ఏవం వదేమసే.

‘‘‘జినం వన్దథ గోతమం, జినం వన్దామ గోతమం;

విజ్జాచరణసమ్పన్నం, బుద్ధం వన్దామ గోతమ’’’న్తి.

‘‘అయం ఖో సా, మారిస, ఆటానాటియా రక్ఖా భిక్ఖూనం భిక్ఖునీనం ఉపాసకానం ఉపాసికానం గుత్తియా రక్ఖాయ అవిహింసాయ ఫాసువిహారాయ.

౨౮౨. ‘‘యస్స కస్సచి, మారిస, భిక్ఖుస్స వా భిక్ఖునియా వా ఉపాసకస్స వా ఉపాసికాయ వా అయం ఆటానాటియా రక్ఖా సుగ్గహితా భవిస్సతి సమత్తా పరియాపుతా [పరియాపుటా (క.)]. తం చే అమనుస్సో యక్ఖో వా యక్ఖినీ వా యక్ఖపోతకో వా యక్ఖపోతికా వా యక్ఖమహామత్తో వా యక్ఖపారిసజ్జో వా యక్ఖపచారో వా, గన్ధబ్బో వా గన్ధబ్బీ వా గన్ధబ్బపోతకో వా గన్ధబ్బపోతికా వా గన్ధబ్బమహామత్తో వా గన్ధబ్బపారిసజ్జో వా గన్ధబ్బపచారో వా, కుమ్భణ్డో వా కుమ్భణ్డీ వా కుమ్భణ్డపోతకో వా కుమ్భణ్డపోతికా వా కుమ్భణ్డమహామత్తో వా కుమ్భణ్డపారిసజ్జో వా కుమ్భణ్డపచారో వా, నాగో వా నాగీ వా నాగపోతకో వా నాగపోతికా వా నాగమహామత్తో వా నాగపారిసజ్జో వా నాగపచారో వా, పదుట్ఠచిత్తో భిక్ఖుం వా భిక్ఖునిం వా ఉపాసకం వా ఉపాసికం వా గచ్ఛన్తం వా అనుగచ్ఛేయ్య, ఠితం వా ఉపతిట్ఠేయ్య, నిసిన్నం వా ఉపనిసీదేయ్య, నిపన్నం వా ఉపనిపజ్జేయ్య. న మే సో, మారిస, అమనుస్సో లభేయ్య గామేసు వా నిగమేసు వా సక్కారం వా గరుకారం వా. న మే సో, మారిస, అమనుస్సో లభేయ్య ఆళకమన్దాయ నామ రాజధానియా వత్థుం వా వాసం వా. న మే సో, మారిస, అమనుస్సో లభేయ్య యక్ఖానం సమితిం గన్తుం. అపిస్సు నం, మారిస, అమనుస్సా అనావయ్హమ్పి నం కరేయ్యుం అవివయ్హం. అపిస్సు నం, మారిస, అమనుస్సా అత్తాహిపి పరిపుణ్ణాహి పరిభాసాహి పరిభాసేయ్యుం. అపిస్సు నం, మారిస, అమనుస్సా రిత్తంపిస్స పత్తం సీసే నిక్కుజ్జేయ్యుం. అపిస్సు నం, మారిస, అమనుస్సా సత్తధాపిస్స ముద్ధం ఫాలేయ్యుం.

‘‘సన్తి హి, మారిస, అమనుస్సా చణ్డా రుద్ధా [రుద్దా (సీ. పీ.)] రభసా, తే నేవ మహారాజానం ఆదియన్తి, న మహారాజానం పురిసకానం ఆదియన్తి, న మహారాజానం పురిసకానం పురిసకానం ఆదియన్తి. తే ఖో తే, మారిస, అమనుస్సా మహారాజానం అవరుద్ధా నామ వుచ్చన్తి. సేయ్యథాపి, మారిస, రఞ్ఞో మాగధస్స విజితే మహాచోరా. తే నేవ రఞ్ఞో మాగధస్స ఆదియన్తి, న రఞ్ఞో మాగధస్స పురిసకానం ఆదియన్తి, న రఞ్ఞో మాగధస్స పురిసకానం పురిసకానం ఆదియన్తి. తే ఖో తే, మారిస, మహాచోరా రఞ్ఞో మాగధస్స అవరుద్ధా నామ వుచ్చన్తి. ఏవమేవ ఖో, మారిస, సన్తి అమనుస్సా చణ్డా రుద్ధా రభసా, తే నేవ మహారాజానం ఆదియన్తి, న మహారాజానం పురిసకానం ఆదియన్తి, న మహారాజానం పురిసకానం పురిసకానం ఆదియన్తి. తే ఖో తే, మారిస, అమనుస్సా మహారాజానం అవరుద్ధా నామ వుచ్చన్తి. యో హి కోచి, మారిస, అమనుస్సో యక్ఖో వా యక్ఖినీ వా…పే… గన్ధబ్బో వా గన్ధబ్బీ వా … కుమ్భణ్డో వా కుమ్భణ్డీ వా… నాగో వా నాగీ వా నాగపోతకో వా నాగపోతికా వా నాగమహామత్తో వా నాగపారిసజ్జో వా నాగపచారో వా పదుట్ఠచిత్తో భిక్ఖుం వా భిక్ఖునిం వా ఉపాసకం వా ఉపాసికం వా గచ్ఛన్తం వా అనుగచ్ఛేయ్య, ఠితం వా ఉపతిట్ఠేయ్య, నిసిన్నం వా ఉపనిసీదేయ్య, నిపన్నం వా ఉపనిపజ్జేయ్య. ఇమేసం యక్ఖానం మహాయక్ఖానం సేనాపతీనం మహాసేనాపతీనం ఉజ్ఝాపేతబ్బం విక్కన్దితబ్బం విరవితబ్బం – ‘అయం యక్ఖో గణ్హాతి, అయం యక్ఖో ఆవిసతి, అయం యక్ఖో హేఠేతి, అయం యక్ఖో విహేఠేతి, అయం యక్ఖో హింసతి, అయం యక్ఖో విహింసతి, అయం యక్ఖో న ముఞ్చతీ’తి.

౨౮౩. ‘‘కతమేసం యక్ఖానం మహాయక్ఖానం సేనాపతీనం మహాసేనాపతీనం?

‘‘ఇన్దో సోమో వరుణో చ, భారద్వాజో పజాపతి;

చన్దనో కామసేట్ఠో చ, కిన్నుఘణ్డు నిఘణ్డు చ.

‘‘పనాదో ఓపమఞ్ఞో చ, దేవసూతో చ మాతలి;

చిత్తసేనో చ గన్ధబ్బో, నళో రాజా జనేసభో [జనోసభో (స్యా.)].

‘‘సాతాగిరో హేమవతో, పుణ్ణకో కరతియో గుళో;

సివకో ముచలిన్దో చ, వేస్సామిత్తో యుగన్ధరో.

‘‘గోపాలో సుప్పరోధో చ [సుప్పగేధో చ (సీ. స్యా. పీ.)], హిరి నేత్తి [హిరీ నేత్తీ (సీ. పీ.)] చ మన్దియో;

పఞ్చాలచణ్డో ఆళవకో, పజ్జున్నో సుమనో సుముఖో;

దధిముఖో మణి మాణివరో [మణి మానిచరో (స్యా. పీ.)] దీఘో, అథో సేరీసకో సహ.

‘‘ఇమేసం యక్ఖానం మహాయక్ఖానం సేనాపతీనం మహాసేనాపతీనం ఉజ్ఝాపేతబ్బం విక్కన్దితబ్బం విరవితబ్బం – ‘అయం యక్ఖో గణ్హాతి, అయం యక్ఖో ఆవిసతి, అయం యక్ఖో హేఠేతి, అయం యక్ఖో విహేఠేతి, అయం యక్ఖో హింసతి, అయం యక్ఖో విహింసతి, అయం యక్ఖో న ముఞ్చతీ’తి.

‘‘అయం ఖో సా, మారిస, ఆటానాటియా రక్ఖా భిక్ఖూనం భిక్ఖునీనం ఉపాసకానం ఉపాసికానం గుత్తియా రక్ఖాయ అవిహింసాయ ఫాసువిహారాయ. హన్ద చ దాని మయం, మారిస, గచ్ఛామ బహుకిచ్చా మయం బహుకరణీయా’’తి. ‘‘యస్సదాని తుమ్హే మహారాజానో కాలం మఞ్ఞథా’’తి.

౨౮౪. అథ ఖో చత్తారో మహారాజా ఉట్ఠాయాసనా భగవన్తం అభివాదేత్వా పదక్ఖిణం కత్వా తత్థేవన్తరధాయింసు. తేపి ఖో యక్ఖా ఉట్ఠాయాసనా అప్పేకచ్చే భగవన్తం అభివాదేత్వా పదక్ఖిణం కత్వా తత్థేవన్తరధాయింసు. అప్పేకచ్చే భగవతా సద్ధిం సమ్మోదింసు, సమ్మోదనీయం కథం సారణీయం వీతిసారేత్వా తత్థేవన్తరధాయింసు. అప్పేకచ్చే యేన భగవా తేనఞ్జలిం పణామేత్వా తత్థేవన్తరధాయింసు. అప్పేకచ్చే నామగోత్తం సావేత్వా తత్థేవన్తరధాయింసు. అప్పేకచ్చే తుణ్హీభూతా తత్థేవన్తరధాయింసూతి.

పఠమభాణవారో నిట్ఠితో.

దుతియభాణవారో

౨౮౫. అథ ఖో భగవా తస్సా రత్తియా అచ్చయేన భిక్ఖూ ఆమన్తేసి – ‘‘ఇమం, భిక్ఖవే, రత్తిం చత్తారో మహారాజా మహతియా చ యక్ఖసేనాయ మహతియా చ గన్ధబ్బసేనాయ మహతియా చ కుమ్భణ్డసేనాయ మహతియా చ నాగసేనాయ చతుద్దిసం రక్ఖం ఠపేత్వా చతుద్దిసం గుమ్బం ఠపేత్వా చతుద్దిసం ఓవరణం ఠపేత్వా అభిక్కన్తాయ రత్తియా అభిక్కన్తవణ్ణా కేవలకప్పం గిజ్ఝకూటం పబ్బతం ఓభాసేత్వా యేనాహం తేనుపసఙ్కమింసు; ఉపసఙ్కమిత్వా మం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు. తేపి ఖో, భిక్ఖవే, యక్ఖా అప్పేకచ్చే మం అభివాదేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు. అప్పేకచ్చే మయా సద్ధిం సమ్మోదింసు, సమ్మోదనీయం కథం సారణీయం వీతిసారేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు. అప్పేకచ్చే యేనాహం తేనఞ్జలిం పణామేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు. అప్పేకచ్చే నామగోత్తం సావేత్వా ఏకమన్తం నిసీదింసు. అప్పేకచ్చే తుణ్హీభూతా ఏకమన్తం నిసీదింసు.

౨౮౬. ‘‘ఏకమన్తం నిసిన్నో ఖో, భిక్ఖవే, వేస్సవణో మహారాజా మం ఏతదవోచ – ‘సన్తి హి, భన్తే, ఉళారా యక్ఖా భగవతో అప్పసన్నా…పే… సన్తి హి, భన్తే నీచా యక్ఖా భగవతో పసన్నా. యేభుయ్యేన ఖో పన, భన్తే, యక్ఖా అప్పసన్నాయేవ భగవతో. తం కిస్స హేతు? భగవా హి, భన్తే, పాణాతిపాతా వేరమణియా ధమ్మం దేసేతి… సురామేరయమజ్జప్పమాదట్ఠానా వేరమణియా ధమ్మం దేసేతి. యేభుయ్యేన ఖో పన, భన్తే, యక్ఖా అప్పటివిరతాయేవ పాణాతిపాతా… అప్పటివిరతా సురామేరయమజ్జప్పమాదట్ఠానా. తేసం తం హోతి అప్పియం అమనాపం. సన్తి హి, భన్తే, భగవతో సావకా అరఞ్ఞవనపత్థాని పన్తాని సేనాసనాని పటిసేవన్తి అప్పసద్దాని అప్పనిగ్ఘోసాని విజనవాతాని మనుస్సరాహస్సేయ్యకాని పటిసల్లానసారుప్పాని. తత్థ సన్తి ఉళారా యక్ఖా నివాసినో, యే ఇమస్మిం భగవతో పావచనే అప్పసన్నా, తేసం పసాదాయ ఉగ్గణ్హాతు, భన్తే, భగవా ఆటానాటియం రక్ఖం భిక్ఖూనం భిక్ఖునీనం ఉపాసకానం ఉపాసికానం గుత్తియా రక్ఖాయ అవిహింసాయ ఫాసువిహారాయా’తి. అధివాసేసిం ఖో అహం, భిక్ఖవే, తుణ్హీభావేన. అథ ఖో, భిక్ఖవే, వేస్సవణో మహారాజా మే అధివాసనం విదిత్వా తాయం వేలాయం ఇమం ఆటానాటియం రక్ఖం అభాసి –

౨౮౭. ‘విపస్సిస్స చ నమత్థు, చక్ఖుమన్తస్స సిరీమతో.

సిఖిస్సపి చ నమత్థు, సబ్బభూతానుకమ్పినో.

‘వేస్సభుస్స చ నమత్థు, న్హాతకస్స తపస్సినో;

నమత్థు కకుసన్ధస్స, మారసేనాపమద్దినో.

‘కోణాగమనస్స నమత్థు, బ్రాహ్మణస్స వుసీమతో;

కస్సపస్స చ నమత్థు, విప్పముత్తస్స సబ్బధి.

‘అఙ్గీరసస్స నమత్థు, సక్యపుత్తస్స సిరీమతో;

యో ఇమం ధమ్మం దేసేసి, సబ్బదుక్ఖాపనూదనం.

‘యే చాపి నిబ్బుతా లోకే, యథాభూతం విపస్సిసుం;

తే జనా అపిసుణాథ, మహన్తా వీతసారదా.

‘హితం దేవమనుస్సానం, యం నమస్సన్తి గోతమం;