౧. సబ్బసుత్తవణ్ణనా

౨౩. సబ్బవగ్గస్స పఠమే సబ్బం వో, భిక్ఖవేతి సబ్బం నామ చతుబ్బిధం – సబ్బసబ్బం, ఆయతనసబ్బం, సక్కాయసబ్బం, పదేససబ్బన్తి. తత్థ –

‘‘న తస్స అద్దిట్ఠమిధఅత్థి కిఞ్చి,

అథో అవిఞ్ఞాతమజానితబ్బం;

సబ్బం అభిఞ్ఞాసి యదత్థి నేయ్యం,

తథాగతో తేన సమన్తచక్ఖూ’’తి. (మహాని. ౧౫౬; చూళని. ధోతకమాణవపుచ్ఛానిద్దేసో ౩౨; పటి. మ. ౧.౧౨౧) –

ఇదం సబ్బసబ్బం నామ. ‘‘సబ్బం వో, భిక్ఖవే, దేసేస్సామి, తం సుణాథా’’తి (సం. ని. ౪.౨౪) ఇదం ఆయతనసబ్బం నామ. ‘‘సబ్బధమ్మమూలపరియాయం వో, భిక్ఖవే, దేసేస్సామీ’’తి (మ. ని. ౧.౧) ఇదం సక్కాయసబ్బం నామ. ‘‘సబ్బధమ్మేసు వా పన పఠమసమన్నాహారో ఉప్పజ్జతి చిత్తం మనో మానసం…పే… తజ్జామనోధాతూ’’తి ఇదం పదేససబ్బం నామ. ఇతి పఞ్చారమ్మణమత్తం పదేససబ్బం. తేభూమకధమ్మా సక్కాయసబ్బం. చతుభూమకధమ్మా ఆయతనసబ్బం. యంకిఞ్చి నేయ్యం సబ్బసబ్బం. పదేససబ్బం సక్కాయసబ్బం న పాపుణాతి, సక్కాయసబ్బం ఆయతనసబ్బం న పాపుణాతి, ఆయతనసబ్బం సబ్బసబ్బం న పాపుణాతి. కస్మా? సబ్బఞ్ఞుతఞ్ఞాణస్స అయం నామ ధమ్మో ఆరమ్మణం న హోతీతి నత్థితాయ. ఇమస్మిం పన సుత్తే ఆయతనసబ్బం అధిప్పేతం.

పచ్చక్ఖాయాతి పటిక్ఖిపిత్వా. వాచావత్థుకమేవస్సాతి, వాచాయ వత్తబ్బవత్థుమత్తకమేవ భవేయ్య. ఇమాని పన ద్వాదసాయతనాని అతిక్కమిత్వా అయం నామ అఞ్ఞో సభావధమ్మో అత్థీతి దస్సేతుం న సక్కుణేయ్య. పుట్ఠో చ న సమ్పాయేయ్యాతి, ‘‘కతమం అఞ్ఞం సబ్బం నామా’’తి? పుచ్ఛితో, ‘‘ఇదం నామా’’తి వచనేన సమ్పాదేతుం న సక్కుణేయ్య. విఘాతం ఆపజ్జేయ్యాతి దుక్ఖం ఆపజ్జేయ్య. యథా తం, భిక్ఖవే, అవిసయస్మిన్తి ఏత్థ తన్తి నిపాతమత్తం. యథాతి కారణవచనం, యస్మా అవిసయే పుట్ఠోతి అత్థో. అవిసయస్మిఞ్హి సత్తానం విఘాతోవ హోతి, కూటాగారమత్తం సిలం సీసేన ఉక్ఖిపిత్వా గమ్భీరే ఉదకే తరణం అవిసయో, తథా చన్దిమసూరియానం ఆకడ్ఢిత్వా పాతనం, తస్మిం అవిసయే వాయమన్తో విఘాతమేవ ఆపజ్జతి, ఏవం ఇమస్మిమ్పి అవిసయే విఘాతమేవ ఆపజ్జేయ్యాతి అధిప్పాయో.