౬. అనురుద్ధసుత్తవణ్ణనా

౨౨౬. ఛట్ఠే పురాణదుతియికాతి అనన్తరే అత్తభావే అగ్గమహేసీ. సోభసీతి పుబ్బేపి సోభసి, ఇదానిపి సోభసి. దుగ్గతాతి న గతిదుగ్గతియా దుగ్గతా. తా హి సుగతియం ఠితా సమ్పత్తిం అనుభవన్తి, పటిపత్తిదుగ్గతియా పన దుగ్గతా. తతో చుతా హి తా నిరయేపి ఉపపజ్జన్తీతి దుగ్గతా. పతిట్ఠితాతి సక్కాయస్మిం హి పతిట్ఠహన్తో అట్ఠహి కారణేహి పతిట్ఠాతి – రత్తో రాగవసేన పతిట్ఠాతి, దుట్ఠో దోసవసేన… మూళ్హో మోహవసేన… వినిబద్ధో మానవసేన… పరామట్ఠో దిట్ఠివసేన… థామగతో అనుసయవసేన… అనిట్ఠఙ్గతో విచికిచ్ఛావసేన… విక్ఖేపగతో ఉద్ధచ్చవసేన పతిట్ఠాతి. తాపి ఏవం పతిట్ఠితావ. నరదేవానన్తి దేవనరానం.

నత్థి దానీతి సా కిర దేవధీతా థేరే బలవసినేహా అహోసి, పటిగన్తుం నాసక్ఖి. కాలేన ఆగన్త్వా పరివేణం సమ్మజ్జతి, ముఖోదకం దన్తకట్ఠం పానీయం పరిభోజనీయం ఉపట్ఠపేతి. థేరో అనావజ్జనేన పరిభుఞ్జతి. ఏకస్మిం దివసే థేరస్స జిణ్ణచీవరస్స చోళకభిక్ఖం చరతో సఙ్కారకూటే దిబ్బదుస్సం ఠపేత్వా పక్కమి. థేరో తం దిస్వా ఉక్ఖిపిత్వా, ఓలోకేన్తో దుస్సన్తం దిస్వా ‘‘దుస్సమేత’’న్తి ఞత్వా, ‘‘అలం ఏత్తావతా’’తి అగ్గహేసి. తేనేవస్స చీవరం నిట్ఠాసి. అథ ద్వే అగ్గసావకా అనురుద్ధత్థేరో చాతి తయో జనా చీవరం కరింసు. సత్థా సూచిం యోజేత్వా అదాసి. నిట్ఠితచీవరస్స పిణ్డాయ చరతో దేవతా పిణ్డపాతం సమాదపేతి. సా కాలేన ఏకికా, కాలేన అత్తదుతియా థేరస్స సన్తికం ఆగచ్ఛతి. తదా పన అత్తతతియా ఆగన్త్వా దివాట్ఠానే థేరం ఉపసఙ్కమిత్వా – ‘‘మయం మనాపకాయికా నామ మనసా ఇచ్ఛితిచ్ఛితరూపం మాపేమా’’తి ఆహ. థేరో – ‘‘ఏతా ఏవం వదన్తి, వీమంసిస్సామి, సబ్బా నీలకా హోన్తూ’’తి చిన్తేసి. తా థేరస్స మనం ఞత్వా సబ్బావ నీలవణ్ణా అహేసుం, ఏవం పీతలోహితఓదాతవణ్ణాతి. తతో చిన్తయింసు – ‘‘థేరో అమ్హాకం దస్సనం అస్సాదేతీ’’తి తా సమజ్జం కాతుం ఆరద్ధా, ఏకాపి గాయి, ఏకాపి నచ్చి, ఏకాపి అచ్ఛరం పహరి. థేరో ఇన్ద్రియాని ఓక్ఖిపి. తతో – ‘‘న అమ్హాకం దస్సనం థేరో అస్సాదేతీ’’తి ఞత్వా సినేహం వా సన్థవం వా అలభమానా నిబ్బిన్దిత్వా గన్తుమారద్ధా. థేరో తాసం గమనభావం ఞత్వా – ‘‘మా పునప్పునం ఆగచ్ఛింసూ’’తి అరహత్తం బ్యాకరోన్తో ఇమం గాథమాహ. తత్థ విక్ఖీణోతి ఖీణో. జాతిసంసారోతి తత్థ తత్థ జాతిసఙ్ఖాతో సంసారో. ఛట్ఠం.