౭. పవారణాసుత్తవణ్ణనా

౨౧౫. సత్తమే తదహూతి తస్మిం అహు, తస్మిం దివసేతి అత్థో. ఉపవసన్తి ఏత్థాతి ఉపోసథో. ఉపవసన్తీతి చ సీలేన వా అనసనేన వా ఉపేతా హుత్వా వసన్తీతి అత్థో. సో పనేస ఉపోసథదివసో అట్ఠమీచాతుద్దసీపన్నరసీభేదేన తివిధో, తస్మా సేసద్వయనివారణత్థం పన్నరసేతి వుత్తం. పవారణాయాతి వస్సం-వుట్ఠ-పవారణాయ. విసుద్ధిపవారణాతిపి ఏతిస్సావ నామం. నిసిన్నో హోతీతి సాయన్హసమయే సమ్పత్తపరిసాయ కాలయుత్తం ధమ్మం దేసేత్వా ఉదకకోట్ఠకే గత్తాని పరిసిఞ్చిత్వా నివత్థనివాసనో ఏకంసం సుగతమహాచీవరం కత్వా మజ్ఝిమత్థమ్భం నిస్సాయ పఞ్ఞత్తే వరబుద్ధాసనే పురత్థిమదిసాయ ఉట్ఠహతో చన్దమణ్డలస్స సిరిం సిరియా అభిభవమానో నిసిన్నో హోతి. తుణ్హీభూతం తుణ్హీభూతన్తి యతో యతో అనువిలోకేతి, తతో తతో తుణ్హీభూతమేవ. తత్థ హి ఏకభిక్ఖుస్సాపి హత్థకుక్కుచ్చం వా పాదకుక్కుచ్చం వా నత్థి, సబ్బే నిరవా సన్తేన ఇరియాపథేన నిసీదింసు. అనువిలోకేత్వాతి దిస్సమానపఞ్చపసాదేహి నేత్తేహి అనువిలోకేత్వా. హన్దాతి వోస్సగ్గత్థే నిపాతో. న చ మే కిఞ్చి గరహథాతి ఏత్థ న చ కిఞ్చీతి పుచ్ఛనత్థే న-కారో. కిం మే కిఞ్చి గరహథ? యది గరహథ, వదథ, ఇచ్ఛాపేమి వో వత్తున్తి అత్థో. కాయికం వా వాచసికం వాతి ఇమినా కాయవచీద్వారానేవ పవారేతి, న మనోద్వారం. కస్మా? అపాకటత్తా. కాయవచీద్వారేసు హి దోసో పాకటో హోతి, న మనోద్వారే. ‘‘ఏకమఞ్చే సయతోపి హి కిం చిన్తేసీ’’తి? పుచ్ఛిత్వా చిత్తాచారం జానాతి. ఇతి మనోద్వారం అపాకటత్తా న పవారేతి, నో అపరిసుద్ధత్తా. బోధిసత్తభూతస్సాపి హి తస్స భూరిదత్తఛద్దన్తసఙ్ఖపాలధమ్మపాలాదికాలే మనోద్వారం పరిసుద్ధం, ఇదానేత్థ వత్తబ్బమేవ నత్థి.

ఏతదవోచాతి ధమ్మసేనాపతిట్ఠానే ఠితత్తా భిక్ఖుసఙ్ఘస్స భారం వహన్తో ఏతం అవోచ. న ఖో మయం, భన్తేతి, భన్తే, మయం భగవతో న కిఞ్చి గరహామ. కాయికం వా వాచసికం వాతి ఇదం చతున్నం అరక్ఖియతం సన్ధాయ థేరో ఆహ. భగవతో హి చత్తారి అరక్ఖియాని. యథాహ –

‘‘చత్తారిమాని, భిక్ఖవే, తథాగతస్స అరక్ఖియాని. కతమాని చత్తారి? పరిసుద్ధకాయసమాచారో, భిక్ఖవే, తథాగతో, నత్థి తథాగతస్స కాయదుచ్చరితం, యం తథాగతో రక్ఖేయ్య ‘మా మే ఇదం పరో అఞ్ఞాసీ’తి. పరిసుద్ధవచీసమాచారో, భిక్ఖవే, తథాగతో, నత్థి తథాగతస్స వచీదుచ్చరితం, యం తథాగతో రక్ఖేయ్య, ‘మా మే ఇదం పరో అఞ్ఞాసీ’తి. పరిసుద్ధమనోసమాచారో, భిక్ఖవే, తథాగతో, నత్థి తథాగతస్స మనోదుచ్చరితం, యం తథాగతో రక్ఖేయ్య, ‘మా మే ఇదం పరో అఞ్ఞాసీ’తి. పరిసుద్ధాజీవో, భిక్ఖవే, తథాగతో, నత్థి తథాగతస్స మిచ్ఛాఆజీవో, యం తథాగతో రక్ఖేయ్య ‘‘మా మే ఇదం పరో అఞ్ఞాసీ’’తి (అ. ని. ౭.౫౮).

ఇదాని భగవతో యథాభూతగుణే కథేన్తో భగవా హి, భన్తేతిఆదిమాహ. తత్థ అనుప్పన్నస్సాతి కస్సపసమ్మాసమ్బుద్ధతో పట్ఠాయ అఞ్ఞేన సమణేన వా బ్రాహ్మణేన వా అనుప్పాదితపుబ్బస్స. అసఞ్జాతస్సాతి ఇదం అనుప్పన్నవేవచనమేవ. అనక్ఖాతస్సాతి అఞ్ఞేన అదేసితస్స. పచ్ఛా సమన్నాగతాతి పఠమగతస్స భగవతో పచ్ఛా సమనుఆగతా. ఇతి థేరో యస్మా సబ్బేపి భగవతో సీలాదయో గుణా అరహత్తమగ్గమేవ నిస్సాయ ఆగతా, తస్మా అరహత్తమగ్గమేవ నిస్సాయ గుణం కథేసి. తేన సబ్బగుణా కథితావ హోన్తి. అహఞ్చ ఖో, భన్తేతి ఇదం థేరో సదేవకే లోకే అగ్గపుగ్గలస్స అత్తనో చేవ సఙ్ఘస్స చ కాయికవాచసికం పవారేన్తో ఆహ.

పితరా పవత్తితన్తి చక్కవత్తిమ్హి కాలఙ్కతే వా పబ్బజితే వా సత్తాహచ్చయేన చక్కం అన్తరధాయతి, తతో దసవిధం ద్వాదసవిధం చక్కవత్తివత్తం పూరేత్వా నిసిన్నస్స పుత్తస్స అఞ్ఞం పాతుభవతి, తం సో పవత్తేతి. రతనమయత్తా పన సదిసట్ఠేన తదేవ వత్తం కత్వా ‘‘పితరా పవత్తిత’’న్తి వుత్తం. యస్మా వా సో ‘‘అప్పోస్సుక్కో త్వం, దేవ, హోహి, అహమనుసాసిస్సామీ’’తి ఆహ, తస్మా పితరా పవత్తితం ఆణాచక్కం అనుప్పవత్తేతి నామ. సమ్మదేవ అనుప్పవత్తేసీతి సమ్మా నయేన హేతునా కారణేనేవ అనుప్పవత్తేసి. భగవా హి చతుసచ్చధమ్మం కథేతి, థేరో తమేవ అనుకథేతి, తస్మా ఏవమాహ. ఉభతోభాగవిముత్తాతి ద్వీహి భాగేహి విముత్తా, అరూపావచరసమాపత్తియా రూపకాయతో విముత్తా, అగ్గమగ్గేన నామకాయతోతి. పఞ్ఞావిముత్తాతి పఞ్ఞాయ విముత్తా తేవిజ్జాదిభావం అప్పత్తా ఖీణాసవా.

విసుద్ధియాతి విసుద్ధత్థాయ. సంయోజనబన్ధనచ్ఛిదాతి సంయోజనసఙ్ఖాతే చేవ బన్ధనసఙ్ఖాతే చ కిలేసే ఛిన్దిత్వా ఠితా. విజితసఙ్గామన్తి విజితరాగదోసమోహసఙ్గామం, మారబలస్స విజితత్తాపి విజితసఙ్గామం. సత్థవాహన్తి అట్ఠఙ్గికమగ్గరథే ఆరోపేత్వా వేనేయ్యసత్థం వాహేతి సంసారకన్తారం ఉత్తారేతీతి భగవా సత్థవాహో, తం సత్థవాహం. పలాపోతి అన్తోతుచ్ఛో దుస్సీలో. ఆదిచ్చబన్ధునన్తి ఆదిచ్చబన్ధుం సత్థారం దసబలం వన్దామీతి వదతి. సత్తమం.