౧౧. దుతియనాగవిమానవణ్ణనా

మహన్తం నాగం అభిరుయ్హాతి దుతియనాగవిమానం. తస్స కా ఉప్పత్తి? భగవా రాజగహే విహరతి వేళువనే. తేన సమయేన రాజగహే అఞ్ఞతరో ఉపాసకో సద్ధో పసన్నో పఞ్చసు సీలేసు పతిట్ఠితో ఉపోసథదివసేసు ఉపోసథసీలం సమాదియిత్వా పురేభత్తం అత్తనో విభవానురూపం భిక్ఖూనం దానాని దత్వా సయం భుఞ్జిత్వా సుద్ధవత్థనివత్థో సుద్ధుత్తరాసఙ్గో పచ్ఛాభత్తం యేభుయ్యేన అట్ఠ పానాని గాహాపేత్వా విహారం గన్త్వా భిక్ఖుసఙ్ఘస్స నియ్యాదేత్వా భగవన్తం ఉపసఙ్కమిత్వా ధమ్మం సుణాతి. ఏవం సో సక్కచ్చం దానమయం సీలమయఞ్చ బహుం సుచరితం ఉపచినిత్వా ఇతో చుతో తావతింసేసు ఉప్పజ్జి. తస్స పుఞ్ఞానుభావేన సబ్బసేతో మహన్తో దిబ్బో హత్థినాగో పాతురహోసి. సో తం అభిరుయ్హ మహన్తేన పరివారేన మహన్తేన దిబ్బానుభావేన కాలేన కాలం ఉయ్యానకీళం గచ్ఛతి.

అథేకదివసం కతఞ్ఞుతాయ చోదియమానో అడ్ఢరత్తిసమయే తం దిబ్బనాగం అభిరుయ్హ మహతా పరివారేన ‘‘భగవన్తం వన్దిస్సామీ’’తి దేవలోకతో ఆగన్త్వా కేవలకప్పం వేళువనం ఓభాసేత్వా హత్థిక్ఖన్ధతో ఓరుయ్హ భగవన్తం ఉపసఙ్కమిత్వా అభివాదేత్వా అఞ్జలిం పగ్గయ్హ ఏకమన్తం అట్ఠాసి. తం భగవతో సమీపే ఠితో ఆయస్మా వఙ్గీసో భగవతో అనుఞ్ఞాయ ఇమాహి గాథాహి పుచ్ఛి –

౯౬౮. ‘‘మహన్తం నాగం అభిరుయ్హ, సబ్బసేతం గజుత్తమం;

వనా వనం అనుపరియాసి, నారీగణపురక్ఖతో;

ఓభాసేన్తో దిసా సబ్బా, ఓసధీ వియ తారకా.

౯౬౯. ‘‘కేన తేతాదిసో వణ్ణో…పే…

వణ్ణో చ తే సబ్బదిసా పభాసతీ’’తి.

తత్థా పుచ్ఛితో సోపి తస్స గాథాహి ఏవ బ్యాకాసి.

౯౭౧. ‘‘సో దేవపుత్తో అత్తమనో, వఙ్గీసేనేవ పుచ్ఛితో;

పఞ్హం పుట్ఠో వియాకాసి, యస్స కమ్మస్సిదం ఫలం’’.

౯౭౨. ‘‘అహం మనుస్సేసు మనుస్సభూతో, ఉపాసకో చక్ఖుమతో అహోసిం;

పాణాతిపాతా విరతో అహోసిం, లోకే అదిన్నం పరివజ్జయిస్సం.

౯౭౩. ‘‘అమజ్జపో నో చ ముసా అభాణిం, సకేన దారేన చ తుట్ఠో అహోసిం;

అన్నఞ్చ పానఞ్చ పసన్నచిత్తో, సక్కచ్చ దానం విపులం అదాసిం.

౯౭౪. ‘‘తేన మేతాదిసో వణ్ణో…పే…

వణ్ణో చ మే సబ్బదిసా పభాసతీ’’తి.

తత్థ అపుబ్బం నత్థి, సేసం హేట్ఠా వుత్తనయమేవ.

దుతియనాగవిమానవణ్ణనా నిట్ఠితా.