౨. తిస్సమేత్తేయ్యమాణవసుత్తనిద్దేసవణ్ణనా

౯. దుతియే తిస్సమేత్తేయ్యసుత్తనిద్దేసే – కోధ సన్తుసితోతి నిట్ఠితే పన అజితసుత్తే ‘‘కథం లోకం అవేక్ఖన్తం, మచ్చురాజా న పస్సతీ’’తి (సు. ని. ౧౧౨౪; చూళని. మోఘరాజమాణవపుచ్ఛా ౧౪౩) ఏవం మోఘరాజా పుచ్ఛితుం ఆరభి. ‘‘న తావస్స ఇన్ద్రియాని పరిపాకం గతానీ’’తి ఞత్వా భగవా ‘‘తిట్ఠ త్వం, మోఘరాజ, అఞ్ఞో పుచ్ఛతూ’’తి పటిక్ఖిపి. తతో తిస్సమేత్తేయ్యో అత్తనో సంసయం పుచ్ఛన్తో ‘‘కోధాతి గాథమాహ. తత్థ కోధ సన్తుసితోతి కో ఇధ సత్తో తుట్ఠో. ఇఞ్జితాతి తణ్హాదిట్ఠివిప్ఫన్దితాని. ఉభన్తమభిఞ్ఞాయాతి ఉభో అన్తే అభిజానిత్వా. మన్తా న లిప్పతీతి పఞ్ఞాయ న లిప్పతి.

పరిపుణ్ణసఙ్కప్పోతి నేక్ఖమ్మాదివితక్కేహి పరిపుణ్ణసఙ్కప్పత్తా పరిపుణ్ణమనోరథో.

తణ్హిఞ్జితన్తి తణ్హాయ చలితం. దిట్ఠిఞ్జితాదీసుపి ఏసేవ నయో. కామిఞ్జితన్తి కిలేసకామేహి ఇఞ్జితం ఫన్దితం. ‘‘కమ్మిఞ్జిత’’న్తిపి పాఠో, తం న సున్దరం.

మహన్తో పురిసోతి మహాపురిసో. ఉత్తమో పురిసోతి అగ్గపురిసో. పధానో పురిసోతి సేట్ఠపురిసో. అలామకో పురిసోతి విసిట్ఠపురిసో. జేట్ఠకో పురిసోతి పామోక్ఖపురిసో. న హేట్ఠిమకో పురిసోతి ఉత్తమపురిసో. పురిసానం కోటిప్పత్తో పురిసోతి పధానపురిసో. సబ్బేసం ఇచ్ఛితో పురిసోతి పవరపురిసో.

సిబ్బినిమచ్చగాతి తణ్హం అతిఅగా, అతిక్కమిత్వా ఠితో. ఉపచ్చగాతి భుసం అతిఅగా.

౧౦. తస్సేతమత్థం భగవా బ్యాకరోన్తో ‘‘కామేసూ’’తి గాథాద్వయమాహ. తత్థ కామేసు బ్రహ్మచరియవాతి కామనిమిత్తం బ్రహ్మచరియవా, కామేసు ఆదీనవం దిస్వా మగ్గబ్రహ్మచరియేన సమన్నాగతోతి వుత్తం హోతి. ఏత్తావతా సన్తుసితతం దస్సేతి. ‘‘వీతతణ్హో’’తిఆదీహి అనిఞ్జితతం. తత్థ సఙ్ఖాయ నిబ్బుతోతి అనిచ్చాదివసేన ధమ్మే వీమంసిత్వా రాగాదినిబ్బానేన నిబ్బుతో.

అసద్ధమ్మసమాపత్తియాతి నీచధమ్మసమాయోగతో. ఆరతీతి ఆరకా రమనం. విరతీతి తాయ వినా రమనం. పటివిరతీతి పటినివత్తిత్వా తాయ వినా రమనం. వేరమణీతి వేరవినాసనం. అకిరియాతి కిరియాపచ్ఛిన్దనం. అకరణన్తి కరణపరిచ్ఛిన్దనం. అనజ్ఝాపత్తీతి అనాపజ్జనతా. వేలాఅనతిక్కమోతి సీమాఅనతిక్కమో. సేసం తత్థ తత్థ వుత్తనయత్తా పాకటమేవ.

ఏవం భగవా ఇదమ్పి సుత్తం అరహత్తనికూటేనేవ దేసేసి. దేసనాపరియోసానే అయమ్పి బ్రాహ్మణో అరహత్తే పతిట్ఠాసి సద్ధిం అన్తేవాసికసహస్సేన, అఞ్ఞేసఞ్చ అనేకసహస్సానం ధమ్మచక్ఖుం ఉదపాది. సేసం పుబ్బసదిసమేవ.

సద్ధమ్మప్పజ్జోతికాయ చూళనిద్దేస-అట్ఠకథాయ

తిస్సమేత్తేయ్యమాణవసుత్తనిద్దేసవణ్ణనా నిట్ఠితా.