౨. మరీచికమ్మట్ఠానికత్థేరవత్థు

ఫేణూపమన్తి ఇమం ధమ్మదేసనం సత్థా సావత్థియం విహరన్తో అఞ్ఞతరం మరీచికమ్మట్ఠానికం భిక్ఖుం ఆరబ్భ కథేసి.

సో కిర భిక్ఖు సత్థు సన్తికే కమ్మట్ఠానం గహేత్వా, ‘‘సమణధమ్మం కరిస్సామీ’’తి అరఞ్ఞం పవిసిత్వా ఘటేత్వా వాయమిత్వా అరహత్తం పత్తుం అసక్కోన్తో ‘‘విసేసేత్వా కమ్మట్ఠానం కథాపేస్సామీ’’తి సత్థు సన్తికం ఆగచ్ఛన్తో అన్తరామగ్గే మరీచిం దిస్వా, ‘‘యథా అయం గిమ్హసమయే ఉట్ఠితా మరీచి దూరే ఠితానం రూపగతా వియ పఞ్ఞాయతి, సన్తికం ఆగచ్ఛన్తానం నేవ పఞ్ఞాయతి, అయం అత్తభావోపి ఉప్పాదవయట్ఠేన ఏవరూపో’’తి మరీచికమ్మట్ఠానం భావేన్తో ఆగన్త్వా మగ్గకిలన్తో అచిరవతియం న్హాయిత్వా ఏకస్మిం చణ్డసోతతీరే రుక్ఖఛాయాయ నిసిన్నో ఉదకవేగాభిఘాతేన ఉట్ఠహిత్వా మహన్తే మహన్తే ఫేణపిణ్డే భిజ్జమానే దిస్వా, ‘‘అయం అత్తభావోపి ఉప్పజ్జిత్వా భిజ్జనట్ఠేన ఏవరూపోయేవా’’తి ఆరమ్మణం అగ్గహేసి. సత్థా గన్ధకుటియం ఠితోవ తం థేరం దిస్వా, ‘‘ఏవమేవ, భిక్ఖు, ఏవరూపోవాయం అత్తభావో ఫేణపిణ్డో వియ మరీచి వియ ఉప్పజ్జనభిజ్జనసభావోయేవా’’తి వత్వా ఇమం గాథమాహ –

౪౬. ‘‘ఫేణూపమం కాయమిమం విదిత్వా,

మరీచిధమ్మం అభిసమ్బుధానో;

ఛేత్వాన మారస్స పపుప్ఫకాని,

అదస్సనం మచ్చురాజస్స గచ్ఛే’’తి.

తత్థ ఫేణూపమన్తి ఇమం కేసాదిసమూహసఙ్ఖాతం కాయం అబలదుబ్బలట్ఠేన అనద్ధనియతావకాలికట్ఠేన ఫేణపిణ్డసరిక్ఖకోతి విదిత్వా. మరీచిధమ్మన్తి యథా మరీచి దూరే ఠితానం రూపగతా వియ గయ్హూపగా వియ హోతి, సన్తికే ఉపగచ్ఛన్తానం రిత్తా తుచ్ఛా అగయ్హూపగా సమ్పజ్జతి, ఏవమేవ ఖణికఇత్తరపచ్చుపట్ఠానట్ఠేన అయం కాయోపి మరీచిధమ్మోతి అభిసమ్బుధానో బుజ్ఝన్తో, జానన్తోతి అత్థో. మారస్స పపుప్ఫకానీతి మారస్స పపుప్ఫకసఙ్ఖాతాని తేభూమకాని వట్టాని అరియమగ్గేన ఛిన్దిత్వా ఖీణాసవో భిక్ఖు మచ్చురాజస్స అదస్సనం అవిసయం అమతమహానిబ్బానం గచ్ఛేయ్యాతి.

గాథాపరియోసానే థేరో సహ పటిసమ్భిదాహి అరహత్తం పత్వా సత్థు సువణ్ణవణ్ణం సరీరం థోమేన్తో వణ్ణేన్తో వన్దన్తోవ ఆగతోతి.

మరీచికమ్మట్ఠానికత్థేరవత్థు దుతియం.