౫. మహాకస్సపత్థేరవత్థు
పమాదం అప్పమాదేనాతి ఇమం ధమ్మదేసనం సత్థా జేతవనే విహరన్తో మహాకస్సపత్థేరం ఆరబ్భ కథేసి.
ఏకస్మిఞ్హి దివసే థేరో పిప్ఫలిగుహాయం విహరన్తో రాజగహే పిణ్డాయ చరిత్వా పచ్ఛాభత్తం పిణ్డపాతపటిక్కన్తో ఆలోకం వడ్ఢేత్వా పమత్తే చ అప్పమత్తే చ ఉదకపథవీపబ్బతాదీసు చవనకే ఉపపజ్జనకే చ సత్తే దిబ్బేన చక్ఖునా ఓలోకేన్తో నిసీది. సత్థా జేతవనే నిసిన్నకోవ ‘‘కేన ను ఖో విహారేన అజ్జ మమ పుత్తో కస్సపో విహరతీ’’తి దిబ్బేన చక్ఖునా ఉపధారేన్తో ‘‘సత్తానం చుతూపపాతం ఓలోకేన్తో విహరతీ’’తి ఞత్వా ‘‘సత్తానం చుతూపపాతో నామ బుద్ధఞాణేనపి అపరిచ్ఛిన్నో, మాతుకుచ్ఛియం పటిసన్ధిం గహేత్వా మాతాపితరో అజానాపేత్వా చవనసత్తానం పరిచ్ఛేదో కాతుం న సక్కా, తే జానితుం తవ అవిసయో, కస్సప, అప్పమత్తకో తవ విసయో, సబ్బసో పన చవన్తే చ ఉపపజ్జన్తే చ జానితుం పస్సితుం బుద్ధానమేవ విసయో’’తి వత్వా ఓభాసం ఫరిత్వా సమ్ముఖే నిసిన్నో వియ హుత్వా ఇమం గాథమాహ –
౨౮. ‘‘పమాదం అప్పమాదేన, యదా నుదతి పణ్డితో;
పఞ్ఞాపాసాదమారుయ్హ, అసోకో సోకినిం పజం;
పబ్బతట్ఠోవ భూమట్ఠే, ధీరో బాలే అవేక్ఖతీ’’తి.
తత్థ నుదతీతి యథా నామ పోక్ఖరణిం పవిసన్తం నవోదకం పురాణోదకం ఖోభేత్వా తస్సోకాసం అదత్వా తం అత్తనో మత్థకమత్థకేన పలాయన్తం నుదతి నీహరతి, ఏవమేవ పణ్డితో అప్పమాదలక్ఖణం బ్రూహేన్తో పమాదస్సోకాసం అదత్వా యదా అప్పమాదవేగేన తం నుదతి నీహరతి, అథ సో పనున్నపమాదో అచ్చుగ్గతత్థేన పరిసుద్ధం దిబ్బచక్ఖుసఙ్ఖాతం పఞ్ఞాపాసాదం తస్స అనుచ్ఛవికం పటిపదం పూరేన్తో తాయ పటిపదాయ నిస్సేణియా పాసాదం వియ ఆరుయ్హ పహీనసోకసల్లతాయ అసోకో, అప్పహీనసోకసల్లతాయ సోకినిం పజం సత్తనికాయం చవమానఞ్చేవ ఉపపజ్జమానఞ్చ దిబ్బచక్ఖునా అవేక్ఖతి పస్సతి. యథా కిం? పబ్బతట్ఠోవ భూమట్ఠేతి పబ్బతముద్ధని ఠితో భూమియం ఠితే, ఉపరిపాసాదే వా పన ఠితో పాసాదపరివేణే ఠితే అకిచ్ఛేన అవేక్ఖతి, తథా సోపి ధీరో పణ్డితో మహాఖీణాసవో అసముచ్ఛిన్నవట్టబీజే బాలే చవన్తే చ ఉపపజ్జన్తే చ అకిచ్ఛేన అవేక్ఖతీతి.
గాథాపరియోసానే బహూ సోతాపత్తిఫలాదీని సచ్ఛికరింసూతి.
మహాకస్సపత్థేరవత్థు పఞ్చమం.