౧౦. ఉపవానత్థేరఅపదానవణ్ణనా

దసమాపదానే పదుముత్తరో నామ జినోతిఆదికం ఆయస్మతో ఉపవానత్థేరస్స అపదానం. అయం కిర పురిమబుద్ధేసు కతాధికారో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని ఉపచినన్తో కేనచి కమ్మచ్ఛిద్దేన పదుముత్తరస్స భగవతో కాలే దల్లిద్దకులే నిబ్బత్తిత్వా విఞ్ఞుతం పత్తో భగవతి పరినిబ్బుతే తస్స ధాతుం గహేత్వా మనుస్సదేవనాగగరుళయక్ఖకుమ్భణ్డగన్ధబ్బేహి సత్తరతనమయే సత్తయోజనికే థూపే కతే తత్థ సుధోతం అత్తనో ఉత్తరాసఙ్గం వేళగ్గే ఆబన్ధిత్వా ధజం కత్వా పూజం అకాసి. తం గహేత్వా అభిసమ్మతకో నామ యక్ఖసేనాపతి దేవేహి చేతియపూజారక్ఖణత్థం ఠపితో అదిస్సమానకాయో ఆకాసే ధారేన్తో చేతియం తిక్ఖత్తుం పదక్ఖిణం అకాసి. తం దిస్వా భియ్యోసోమత్తాయ పసన్నమానసో అహోసి. సో తేన పుఞ్ఞకమ్మేన దేవమనుస్సేసు సంసరన్తో ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే సావత్థియం బ్రాహ్మణకులే నిబ్బత్తిత్వా ఉపవానోతి లద్ధనామో వయప్పత్తో జేతవనపటిగ్గహణే బుద్ధానుభావం దిస్వా పటిలద్ధసద్ధో పబ్బజిత్వా విపస్సనాయ కమ్మం కరోన్తో ఛళభిఞ్ఞో అహోసి. అథాయస్మా ఉపవానో భగవతో ఉపట్ఠాకో అహోసి. తేన చ సమయేన భగవతో వాతాబాధో ఉప్పజ్జి. థేరస్స గిహిసహాయో దేవహితో నామ బ్రాహ్మణో సావత్థియం పటివసతి. సో థేరం చతూహి పచ్చయేహి పవారేసి. అథాయస్మా ఉపవానో నివాసేత్వా పత్తచీవరం గహేత్వా తస్స బ్రాహ్మణస్స నివేసనం ఉపగఞ్ఛి. బ్రాహ్మణో ‘‘కేనచి మఞ్ఞే పయోజనేన థేరో ఆగతో భవిస్సతీ’’తి ఞత్వా ‘‘వదేయ్యాథ, భన్తే, కేనత్థో’’తి ఆహ. థేరో తస్స బ్రాహ్మణస్స పయోజనం ఆచిక్ఖన్తో –

‘‘అరహం సుగతో లోకే, వాతేహాబాధికో ముని;

సచే ఉణ్హోదకం అత్థి, మునినో దేహి బ్రాహ్మణ.

‘‘పూజితో పూజనేయ్యానం, సక్కరేయ్యాన సక్కతో;

అపచితోపచేయ్యానం, తస్స ఇచ్ఛామి హాతవే’’తి. (థేరగా. ౧౮౫-౧౮౬) –

గాథాద్వయం అభాసి.

తస్సత్థో – యో ఇమస్మిం లోకే పూజనేయ్యానం పూజేతబ్బేహి సక్కాదీహి దేవేహి మహాబ్రహ్మాదీహి చ బ్రహ్మేహి పూజితో, సక్కరేయ్యానం సక్కాతబ్బేహి బిమ్బిసారకోసలరాజాదీహి సక్కతో, అపచేయ్యానం అపచాయితబ్బేహి మహేసీహి ఖీణాసవేహి అపచితో, కిలేసేహి ఆరకత్తాదినా అరహం, సోభనగమనాదినా సుగతో సబ్బఞ్ఞూ ముని మయ్హం సత్థా దేవదేవో సక్కానం అతిసక్కో బ్రహ్మానం అతిబ్రహ్మా, సో దాని వాతేహి వాతహేతు వాతక్ఖోభనిమిత్తం ఆబాధికో జాతో. సచే, బ్రాహ్మణ, ఉణ్హోదకం అత్థి, తస్స వాతాబాధవూపసమనత్థం తం హాతవే ఉపనేతుం ఇచ్ఛామీతి.

తం సుత్వా బ్రాహ్మణో ఉణ్హోదకం తదనురూపం వాతహరఞ్చ భేసజ్జం భగవతో ఉపనామేసి. తేన చ సత్థు రోగో వూపసమి. తస్స భగవా అనుమోదనం అకాసి.

౧౨౨. అథాయస్మా ఉపవానో అపరభాగే అత్తనో పుబ్బకమ్మం సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో పదుముత్తరో నామ జినోతిఆదిమాహ. తత్థ పదుముత్తరోతిఆదీని పుబ్బే వుత్తత్థానేవ.

౧౨౩. మహాజనా సమాగమ్మాతి సకలజమ్బుదీపవాసినో రాసిభూతాతి అత్థో. చితకం కత్వాతి యోజనుబ్బేధం చన్దనరాసిచితకం కత్వా భగవతో సరీరం తత్థ అభిరోపయింసూతి సమ్బన్ధో.

౧౨౪. సరీరకిచ్చం కత్వానాతి ఆదహనాతి అగ్గినా దహనకిచ్చం కత్వాతి అత్థో.

౧౨౭-౨౮. జఙ్ఘా మణిమయా ఆసీతి మనుస్సేహి కతథూపే జఙ్ఘా పుప్ఫవాహత్థం చరితట్ఠానం మణిమయా ఇన్దనీలమణినా కతాతి అత్థో. మయమ్పీతి సబ్బే దేవా థూపం కరిస్సామాతి అత్థో.

౧౨౯. ధాతు ఆవేణికా నత్థీతి దేవమనుస్సేహి విసుం విసుం చేతియం కాతుం ఆవేణికా విసుం ధాతు నత్థి, తం దస్సేన్తో సరీరం ఏకపిణ్డితన్తి ఆహ. అధిట్ఠానబలేన సకలసరీరధాతు ఏకఘనసిలామయపటిమా వియ ఏకమేవ అహోసీతి అత్థో. ఇమమ్హి బుద్ధథూపమ్హీతి సకలజమ్బుదీపవాసీహి కతమ్హి ఇమమ్హి సువణ్ణథూపమ్హి మయం సబ్బే సమాగన్త్వా కఞ్చుకథూపం కరిస్సామాతి అత్థో.

౧౩౩. ఇన్దనీలం మహానీలన్తి ఇన్దీవరపుప్ఫవణ్ణాభం మణి ఇన్దనీలమణి. తతో అధికవణ్ణతా మహామణి ఇన్దనీలమణయో చ మహానీలమణయో చ జోతిరసమణిజాతిరఙ్గమణయో చ ఏకతో సన్నిపాతేత్వా రాసీ కత్వా సువణ్ణథూపే కఞ్చుకథూపం కత్వా అఛాదయున్తి సమ్బన్ధో.

౧౪౪. పచ్చేకం బుద్ధసేట్ఠస్సాతి బుద్ధుత్తమస్స పతి ఏకం విసుం ఉపరిఛదనేన థూపం అకంసూతి అత్థో.

౧౪౭. కుమ్భణ్డా గుయ్హకా తథాతి కుమ్భమత్తాని అణ్డాని యేసం దేవానం తే కుమ్భణ్డా, పటిచ్ఛాదేత్వా నిగుహిత్వా పటిచ్ఛాదనతో గరుళా గుయ్హకా నామ జాతా, తే కుమ్భణ్డా గుయ్హకాపి థూపం అకంసూతి అత్థో.

౧౫౧. అతిభోన్తి న తస్సాభాతి తస్స చేతియస్స పభం చన్దసూరియతారకానం పభా న అతిభోన్తి, న అజ్ఝోత్థరన్తీతి అత్థో.

౧౫౮. అహమ్పి కారం కస్సామీతి తాదినో లోకనాథస్స థూపస్మిం అహమ్పి కారం పుఞ్ఞకిరియం కుసలకమ్మం ధజపటాకపూజం కరిస్సామీతి అత్థో.

ఉపవానత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.