౧౧. భిక్ఖదాయివగ్గో

౧. భిక్ఖాదాయకత్థేరఅపదానవణ్ణనా

సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధన్తిఆదికం ఆయస్మతో భిక్ఖాదాయకత్థేరస్స అపదానం. అయమ్పి పురిమజినవరేసు కతాధికారో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని ఉపచినన్తో సిద్ధత్థస్స భగవతో కాలే ఏకస్మిం కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ విభవసమ్పన్నో సద్ధాజాతో విహారతో నిక్ఖమిత్వా పిణ్డాయ చరమానం సిద్ధత్థం భగవన్తం దిస్వా పసన్నమానసో ఆహారమదాసి. భగవా తం పటిగ్గహేత్వా అనుమోదనం వత్వా పక్కామి. సో తేనేవ కుసలేన యావతాయుకం ఠత్వా ఆయుపరియోసానే దేవలోకే నిబ్బత్తో తత్థ ఛ కామావచరసమ్పత్తియో అనుభవిత్వా మనుస్సేసు చ మనుస్ససమ్పత్తిమనుభవిత్వా ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సద్ధాజాతో పబ్బజిత్వా నచిరస్సేవ అరహా అహోసి.

౧. సో అపరభాగే అత్తనో పుబ్బకమ్మం అనుస్సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధన్తిఆదిమాహ. తం సబ్బం హేట్ఠా వుత్తనయమేవ. పవరా అభినిక్ఖన్తన్తి పకారేన వరితబ్బం పత్థేతబ్బన్తి పవరం, రమ్మభూతతో వివేకభూతతో సకవిహారతో అభి విసేసేన నిక్ఖన్తన్తి అత్థో. వానా నిబ్బానమాగతన్తి వానం వుచ్చతి తణ్హా, తతో నిక్ఖన్తత్తా నిబ్బానం, వాననామం తణ్హం పధానం కత్వా సబ్బకిలేసే పహాయ నిబ్బానం పత్తన్తి అత్థో.

౨. కటచ్ఛుభిక్ఖం దత్వానాతి కరతలేన గహేతబ్బా దబ్బి కటచ్ఛు, భిక్ఖీయతి ఆయాచీయతీతి భిక్ఖా, అభి విసేసేన ఖాదితబ్బా భక్ఖితబ్బాతి వా భిక్ఖా, కటచ్ఛునా గహేతబ్బా భిక్ఖా కటచ్ఛుభిక్ఖా, దబ్బియా భత్తం దత్వాతి అత్థో. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానత్థమేవాతి.

భిక్ఖాదాయకత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

౨. ఞాణసఞ్ఞికత్థేరఅపదానవణ్ణనా

సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధన్తిఆదికం ఆయస్మతో ఞాణసఞ్ఞికత్థేరస్స అపదానం. కా ఉప్పత్తి? అయమ్పి పురిమబుద్ధేసు కతాధికారో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని ఉపచినన్తో సిద్ధత్థస్స భగవతో కాలే కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సద్ధాజాతో సద్ధమ్మస్సవనే సాదరో సాలయో భగవతో ధమ్మదేసనానుసారేన ఞాణం పేసేత్వా ఘోసపమాణత్తా భగవతో ఞాణే పసన్నో పఞ్చఙ్గఅట్ఠఙ్గనమక్కారవసేన పణామం కత్వా పక్కామి. సో తతో చుతో దేవలోకేసు ఉప్పన్నో తత్థ ఛ కామావచరే దిబ్బసమ్పత్తిమనుభవన్తో తతో చవిత్వా మనుస్సలోకే జాతో తత్థగ్గభూతా చక్కవత్తిసమ్పదాదయో అనుభవిత్వా ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే విభవసమ్పన్నే ఏకస్మిం కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సత్థరి పసీదిత్వా పబ్బజితో నచిరస్సేవ అరహా అహోసి.

౭. సో అపరభాగే అత్తనో పుబ్బకమ్మం సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధన్తిఆదిమాహ. తం వుత్తత్థమేవ. నిసభాజానియం యథాతి గవసతసహస్సజేట్ఠో నిసభో, నిసభో చ సో ఆజానియో సేట్ఠో ఉత్తమో చేతి నిసభాజానియో. యథా నిసభాజానియో, తథేవ భగవాతి అత్థో. లోకవిసయసఞ్ఞాతం పఞ్ఞత్తివసేన ఏవం వుత్తం. అనుపమేయ్యో హి భగవా. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానత్థమేవాతి.

ఞాణసఞ్ఞికత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

౩. ఉప్పలహత్థియత్థేరఅపదానవణ్ణనా

తివరాయం నివాసీహన్తిఆదికం ఆయస్మతో ఉప్పలహత్థకత్థేరస్స అపదానం. అయమ్పి పురిమజినవరేసు కతకుసలో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని ఉపచినన్తో సిద్ధత్థస్స భగవతో కాలే మాలాకారకులే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ మాలాకారకమ్మేన అనేకాని పుప్ఫాని విక్కిణన్తో జీవతి. అథేకదివసం పుప్ఫాని గహేత్వా చరన్తో భగవన్తం రతనగ్ఘికమివ చరమానం దిస్వా రత్తుప్పలకలాపేన పూజేసి. సో తతో చుతో తేనేవ పుఞ్ఞేన సుగతీసు పుఞ్ఞమనుభవిత్వా ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సద్ధాజాతో పబ్బజిత్వా నచిరస్సేవ అరహా అహోసి.

౧౩. సో అపరభాగే అత్తనో పుబ్బకమ్మం సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో తివరాయం నివాసీహన్తిఆదిమాహ. తత్థ తివరాతి తీహి వారేహి కారితం సఞ్చరితం పటిచ్ఛన్నం నగరం, తస్సం తివరాయం నివాసీ, వసనసీలో నివాసనట్ఠానగేహే వా వసన్తో అహన్తి అత్థో. అహోసిం మాలికో తదాతి తదా నిబ్బానత్థాయ పుఞ్ఞసమ్భారకరణసమయే మాలికో మాలాకారోవ పుప్ఫాని కయవిక్కయం కత్వా జీవన్తో అహోసిన్తి అత్థో.

౧౪. పుప్ఫహత్థమదాసహన్తి సిద్ధత్థం భగవన్తం దిస్వా ఉప్పలకలాపం అదాసిం పూజేసిన్తి అత్థో. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానత్థమేవాతి.

ఉప్పలహత్థకత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

౪. పదపూజకత్థేరఅపదానవణ్ణనా

సిద్ధత్థస్స భగవతోతిఆదికం ఆయస్మతో పదపూజకత్థేరస్స అపదానం. అయమ్పి పురిమబుద్ధేసు కతాధికారో సిద్ధత్థస్స భగవతో కాలే కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సత్థరి పసన్నో సుమనపుప్ఫేన పాదమూలే పూజేసి. సో తేన పుఞ్ఞేన దేవమనుస్సేసు సంసరన్తో సక్కసమ్పత్తిం అనుభవిత్వా ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే ఏకస్మిం కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సత్థరి పసీదిత్వా పబ్బజితో విపస్సనం వడ్ఢేత్వా అరహత్తఫలే పతిట్ఠాసి.

౧౯. సో అపరభాగే అత్తనో పుబ్బకమ్మం సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో సిద్ధత్థస్స భగవతోతిఆదిమాహ. జాతిపుప్ఫమదాసహన్తి జాతిసుమనపుప్ఫం అదాసిం అహన్తి వత్తబ్బే గాథాబన్ధసుఖత్థం సుమనసద్దస్స లోపం కత్వా వుత్తం. తత్థ జాతియా నిబ్బత్తో వికసమానోయేవ సుమనం జనానం సోమనస్సం కరోతీతి సుమనం, పుప్ఫనట్ఠేన వికసనట్ఠేన పుప్ఫం, సుమనఞ్చ తం పుప్ఫఞ్చాతి సుమనపుప్ఫం, తాని సుమనపుప్ఫాని సిద్ధత్థస్స భగవతో అహం పూజేసిన్తి అత్థో. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానమేవాతి.

పదపూజకత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

౫. ముట్ఠిపుప్ఫియత్థేరఅపదానవణ్ణనా

సుదస్సనో నామ నామేనాతిఆదికం ఆయస్మతో ముట్ఠిపుప్ఫియత్థేరస్స అపదానం. అయమ్పి పురిమబుద్ధేసు కతాధికారో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని ఉపచినన్తో పదుముత్తరస్స భగవతో కాలే మాలాకారకులే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సకసిప్పే నిప్ఫత్తిం పత్తో ఏకదివసం భగవన్తం దిస్వా పసన్నమానసో జాతిసుమనపుప్ఫాని ఉభోహి హత్థేహి భగవతో పాదమూలే ఓకిరిత్వా పూజేసి. సో తేన కుసలసమ్భారేన దేవమనుస్సేసు సంసరన్తో ఉభో సమ్పత్తియో అనుభవిత్వా ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిప్పత్తో పుబ్బవాసనావసేన సత్థరి పసీదిత్వా పబ్బజితో నచిరస్సేవ అరహా అహోసి.

౧౪-౨౫. సో అపరభాగే అత్తనో పుబ్బకమ్మం అనుస్సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో సుదస్సనో నామ నామేనాతిఆదిమాహ. తత్థ సుదస్సనోతి ఆరోహపరిణాహరూపసణ్ఠానయోబ్బఞ్ఞసోభనేన సున్దరో దస్సనోతి సుదస్సనో, నామేన సుదస్సనో నామ మాలాకారో హుత్వా జాతిసుమనపుప్ఫేహి పదుముత్తరం భగవన్తం పూజేసిన్తి అత్థో. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానమేవాతి.

ముట్ఠిపుప్ఫియత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

౬. ఉదకపూజకత్థేరఅపదానవణ్ణనా

సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధన్తిఆదికం ఆయస్మతో ఉదకపూజకత్థేరస్స అపదానం. అయమ్పి పురిమజినవరేసు పూరితకుసలసఞ్చయో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని పరిపూరియమానో పుదుముత్తరస్స భగవతో కాలే ఏకస్మిం కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ కుసలాకుసలం జానన్తో పదుముత్తరస్స భగవతో ఆకాసే గచ్ఛతో నిక్ఖన్తఛబ్బణ్ణబుద్ధరంసీసు పసన్నో ఉభోహి హత్థేహి ఉదకం గహేత్వా పూజేసి. తేన పూజితం ఉదకం రజతబుబ్బులం వియ ఆకాసే అట్ఠాసి. సో అభిప్పసన్నో తేనేవ సోమనస్సేన తుసితాదీసు నిబ్బత్తో దిబ్బసమ్పత్తియో అనుభవిత్వా అపరభాగే మనుస్ససమ్పత్తియో చ అనుభవిత్వా ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే కులగేహే నిబ్బత్తో విఞ్ఞుతం పత్తో సత్థరి పసీదిత్వా పబ్బజితో నచిరస్సేవ అరహా అహోసి.

౨౯. సో అపరభాగే అత్తనో పుబ్బకమ్మం సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధన్తిఆదిమాహ. తం హేట్ఠా వుత్తమేవ. ఘతాసనంవ జలితన్తి ఘతం వుచ్చతి సప్పి, ఘతస్స ఆసనం ఆధారన్తి ఘతాసనం, అగ్గి, అథ వా తం అసతి భుఞ్జతీతి ఘతాసనం, అగ్గియేవ. యథా ఘతే ఆసిత్తే అగ్గిమ్హి అగ్గిసిఖా అతీవ జలతి, ఏవం అగ్గిక్ఖన్ధం ఇవ జలమానం భగవన్తన్తి అత్థో. ఆదిత్తంవ హుతాసనన్తి హుతం వుచ్చతి పూజాసక్కారే, హుతస్స పూజాసక్కారస్స ఆసనన్తి హుతాసనం, జలమానం సూరియం ఇవ ద్వత్తింసమహాపురిసలక్ఖణేహి బ్యామప్పభామణ్డలేహి విజ్జోతమానం సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధం అనిలఞ్జసే ఆకాసే గచ్ఛన్తం అద్దసన్తి సమ్బన్ధో. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానమేవాతి.

ఉదకపూజకత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

౭. నళమాలియత్థేరఅపదానవణ్ణనా

పదుముత్తరబుద్ధస్సాతిఆదికం ఆయస్మతో నళమాలియత్థేరస్స అపదానం. ఏసోపి పురిమజినవరేసు కతాధికారో అనేకాసు జాతీసు వివట్టూపనిస్సయాని కుసలకమ్మాని ఉపచినన్తో పదుముత్తరస్స భగవతో కాలే కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ ఘరావాసం సణ్ఠపేత్వా కామే ఆదీనవం దిస్వా గేహం పహాయ తాపసపబ్బజ్జం పబ్బజిత్వా హిమవన్తే వసన్తో తత్థాగతం భగవన్తం దిస్వా పసన్నో వన్దిత్వా తిణసన్థరం సన్థరిత్వా తత్థ నిసిన్నస్స భగవతో నళమాలేహి బీజనిం కత్వా బీజేత్వా అదాసి. పటిగ్గహేసి భగవా తస్సానుకమ్పాయ, అనుమోదనఞ్చ అకాసి. సో తేన పుఞ్ఞేన దేవమనుస్సేసు సంసరన్తో ఉప్పన్నుప్పన్నభవే పరిళాహసన్తాపవివజ్జితో కాయచిత్తచేతసికసుఖప్పత్తో అనేకసుఖమనుభవిత్వా ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే ఏకస్మిం కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ పుబ్బవాసనాబలేన సత్థరి పసన్నో పబ్బజిత్వా నచిరస్సేవ అరహా అహోసి.

౩౬. సో అపరభాగే అత్తనో పుబ్బకమ్మం సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో పదుముత్తరబుద్ధస్సాతిఆదిమాహ. తం హేట్ఠా వుత్తమేవ.

౩౭. నళమాలం గహేత్వానాతి నళతి అసారో నిస్సారో హుత్వా వేళువంసతోపి తనుకో సల్లహుకో జాతోతి నళో, నళస్స మాలా పుప్ఫం నళమాలం, తేన నళమాలేన బీజనిం కారేసిన్తి సమ్బన్ధో. బీజిస్సతి జనిస్సతి వాతో అనేనాతి బీజనీ, తం బీజనిం బుద్ధస్స ఉపనామేసిం, పటిగ్గహేసిన్తి అత్థో. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానమేవాతి.

నళమాలియత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

సత్తమభాణవారవణ్ణనా సమత్తా.

౮. ఆసనుపట్ఠాహకత్థేరఅపదానవణ్ణనా

కాననం వనమోగ్గయ్హాతిఆదికం ఆయస్మతో ఆసనుపట్ఠాహకత్థేరస్స అపదానం. అయమ్పి పురిమబుద్ధేసు కతాధికారో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని ఉపచినన్తో అత్థదస్సిస్స భగవతో కాలే కులగేహే నిబ్బత్తో ఘరావాసం వసన్తో తత్థ దోసం దిస్వా ఘరావాసం పహాయ తాపసపబ్బజ్జం పబ్బజిత్వా హిమవన్తే వసన్తో తత్థ సమ్పత్తం భగవన్తం దిస్వా పసన్నో సీహాసనం అదాసి, తత్థ నిసిన్నం భగవన్తం మాలాకలాపం గహేత్వా పూజేత్వా తం పదక్ఖిణం కత్వా పక్కామి. సో తేన పుఞ్ఞేన దేవమనుస్సేసు సంసరన్తో నిబ్బత్తనిబ్బత్తభవే ఉచ్చకులికో విభవసమ్పన్నో అహోసి. సో కాలన్తరేన ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సత్థరి పసీదిత్వా పబ్బజితో నచిరస్సేవ అరహా అహోసి.

౪౭. సో అరహా సమానో అత్తనో పుబ్బకమ్మం సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో కాననం వనమోగ్గయ్హాతిఆదిమాహ. తం సబ్బం హేట్ఠా వుత్తత్థమేవాతి.

ఆసనుపట్ఠాహకత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

౯. బిళాలిదాయకత్థేరఅపదానవణ్ణనా

హిమవన్తస్సావిదూరేతిఆదికం ఆయస్మతో బిళాలిదాయకత్థేరస్స అపదానం. అయమ్పి పురిమజినవరేసు కతాధికారో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని ఉపచినన్తో పదుముత్తరస్స భగవతో కాలే కులగేహే నిబ్బత్తో విఞ్ఞుతం పత్తో ఘరావాసం వసన్తో తత్థాదీనవం దిస్వా ఘరావాసం పహాయ తాపసపబ్బజ్జం పబ్బజిత్వా హిమవన్తే వసన్తో అతీవ అప్పిచ్ఛసన్తుట్ఠో ఆలువాదీహి యాపేన్తో వసతి. తదా పదుముత్తరో భగవా తస్స అనుకమ్పాయ తం హిమవన్తం అగమాసి. తం దిస్వా పసన్నో వన్దిత్వా బిళాలియో గహేత్వా పత్తే ఓకిరి. తం తథాగతో తస్సానుకమ్పాయ సోమనస్సుప్పాదయన్తో పరిభుఞ్జి. సో తేన కమ్మేన తతో చుతో దేవమనుస్సేసు ఉభయసమ్పత్తియో అనుభవిత్వా ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే కులగేహే నిబ్బత్తిత్వా వుద్ధిమన్వాయ సత్థరి పసన్నో సాసనే పబ్బజిత్వా నచిరస్సేవ అరహా అహోసి.

౫౩. సో అపరభాగే అత్తనో కుసలకమ్మం సరిత్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో హిమవన్తస్సావిదూరేతిఆదిమాహ. తం సబ్బం హేట్ఠా వుత్తనయత్తా ఉత్తానత్థమేవ. ఆలువకరమ్భాదయో తేసం తేసం కన్దజాతీనం నామానేవాతి.

బిళాలిదాయకత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

౧౦. రేణుపూజకత్థేరఅపదానవణ్ణనా

సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధన్తిఆదికం ఆయస్మతో రేణుపూజకత్థేరస్స అపదానం. అయమ్పి పురిమజినవరేసు కతాధికారో తత్థ తత్థ భవే వివట్టూపనిస్సయాని పుఞ్ఞాని ఉపచినన్తో విపస్సిస్స భగవతో కాలే కులగేహే నిబ్బత్తో వుద్ధిమన్వాయ సత్థరి పసన్నో విఞ్ఞుతం పత్తో అగ్గిక్ఖన్ధం వియ విజ్జోతమానం భగవన్తం దిస్వా పసన్నమానసో నాగపుప్ఫకేసరం గహేత్వా పూజేసి. అథ భగవా అనుమోదనమకాసి.

౬౨-౩. సో తేన పుఞ్ఞేన తతో చుతో దేవమనుస్సేసు సంసరన్తో ఉభయసమ్పత్తియో అనుభవిత్వా ఉప్పన్నుప్పన్నభవే సబ్బత్థ పూజితో ఇమస్మిం బుద్ధుప్పాదే కులగేహే నిబ్బత్తో విఞ్ఞుతం పత్తో పుబ్బవాసనాబలేన సత్థరి పసన్నో సాసనే పబ్బజితో నచిరస్సేవ అరహా హుత్వా దిబ్బచక్ఖునా అత్తనో పుబ్బకమ్మం దిస్వా సోమనస్సజాతో పుబ్బచరితాపదానం పకాసేన్తో సువణ్ణవణ్ణం సమ్బుద్ధన్తిఆదిమాహ. తం హేట్ఠా వుత్తత్థమేవ. సతరంసింవ భాణుమన్తి సతమత్తా సతప్పమాణా రంసి పభా యస్స సూరియస్స సో సతరంసి, గాథాబన్ధసుఖత్థం సతరంసీతి వుత్తం, అనేకసతస్స అనేకసతసహస్సరంసీతి అత్థో. భాణు వుచ్చతి పభా, భాణు పభా యస్స సో భాణుమా, భాణుమసఙ్ఖాతం సూరియం ఇవ విపస్సిం భగవన్తం దిస్వా సకేసరం నాగపుప్ఫం గహేత్వా అభిరోపయిం పూజేసిన్తి అత్థో. సేసం ఉత్తానమేవాతి.

రేణుపూజకత్థేరఅపదానవణ్ణనా సమత్తా.

ఏకాదసమవగ్గవణ్ణనా సమత్తా.