౩. బ్రహ్మచరియకథా

౧. సుద్ధబ్రహ్మచరియకథావణ్ణనా

౨౬౯. ఇదాని బ్రహ్మచరియకథా హోతి. తత్థ ద్వే బ్రహ్మచరియవాసా, మగ్గభావనా చ పబ్బజ్జా చ. పబ్బజ్జా సబ్బదేవేసు నత్థి. మగ్గభావనా ఠపేత్వా అసఞ్ఞసత్తే సేసేసు అప్పటిసిద్ధా. తత్థ యే పరనిమ్మితవసవత్తిదేవే ఉపాదాయ తదుపరిదేవేసు మగ్గభావనమ్పి న ఇచ్ఛన్తి సేయ్యథాపి సమ్మితియా, తే సన్ధాయ నత్థి దేవేసూతి పుచ్ఛా సకవాదిస్స. ‘‘తీహి, భిక్ఖవే, ఠానేహి జమ్బుదీపకా మనుస్సా ఉత్తరకురుకే చ మనుస్సే అధిగ్గణ్హన్తి దేవే చ తావతింసే. కతమేహి తీహి? సూరా సతిమన్తో ఇధ బ్రహ్మచరియవాసో’’తి (అ. ని. ౯.౨౧) ఇదం సుత్తం నిస్సాయ ద్వేపి బ్రహ్మచరియవాసా నత్థి దేవేసూతి ఉప్పన్నలద్ధివసేన పటిఞ్ఞా పరవాదిస్స. పున ద్విన్నమ్పి బ్రహ్మచరియానం అన్తరాయికధమ్మవసేనేవ సబ్బే దేవా జళాతి పుచ్ఛా సకవాదిస్స. తత్థ హత్థసంవాచికాతి మూగా వియ హత్థముద్ధాయ వత్తారో. పరతో అత్థి దేవేసూతి పుచ్ఛా పరవాదిస్స, మగ్గభావనం సన్ధాయ పటిఞ్ఞా సకవాదిస్స. పటిఞ్ఞాయ అధిప్పాయం అసల్లక్ఖేత్వా పబ్బజ్జావసేన అనుయోగో పరవాదిస్స.

౨౭౦. యత్థ నత్థి పబ్బజ్జాతి పఞ్హే గిహీనఞ్చేవ ఏకచ్చానఞ్చ దేవానం మగ్గపటిలాభం సన్ధాయ పటిక్ఖేపో తస్సేవ. పున పుట్ఠో పచ్చన్తవాసినో చేవ అసఞ్ఞసత్తే చ సన్ధాయ పటిఞ్ఞా తస్సేవ. యో పబ్బజతీతిఆదీసు పుచ్ఛాసుపి ఏసేవ నయో. పున ‘‘అత్థి దేవేసూ’’తి పఞ్హేపి మగ్గభావనం సన్ధాయేవ పటిఞ్ఞా సకవాదిస్స, ‘‘సబ్బదేవేసూ’’తి వుత్తే అసఞ్ఞసత్తే సన్ధాయ పటిక్ఖేపో తస్సేవ.

౨౭౧. మనుస్సేసూతి పఞ్హద్వయే జమ్బుదీపకే సన్ధాయ పటిఞ్ఞా. పచ్చన్తవాసినో సన్ధాయ పటిక్ఖేపో వేదితబ్బో.

అత్థి యత్థ అత్థీతి అత్థి తే దేవా, అత్థి వా సో పదేసో, యత్థ అత్థీతి ఏవం సత్తపదేసవిభాగముఖేన విస్సజ్జనం సకవాదిస్స. ఇమినా నయేన సబ్బే ఏకన్తరికపఞ్హా వేదితబ్బా.

౨౭౨. సుత్తానుయోగే కుహిం ఫలుప్పత్తీతి తస్స అనాగామినో అరహత్తఫలుప్పత్తి కుహిన్తి పుచ్ఛా సకవాదిస్స. తత్థేవాతి సుద్ధావాసేసూతి అత్థో.

హన్ద హీతి కారణత్థే నిపాతో. ఇదం వుత్తం హోతి – యస్మా అనాగామిపుగ్గలో ఇధ లోకే భావితేన మగ్గేన తత్థ సుద్ధావాసేసు ఫలం సచ్ఛికరోతి, న తత్థ అఞ్ఞం మగ్గం భావేతి, తస్మా నత్థి దేవేసు బ్రహ్మచరియవాసోతి.

౨. సంసన్దనబ్రహ్మచరియవణ్ణనా

౨౭౩. ఇదాని యది అఞ్ఞత్థ భావితేన మగ్గేన అఞ్ఞత్థ ఫలసచ్ఛికిరియా హోతి, సోతాపన్నాదీనమ్పి సియాతి ఏతమత్థం దస్సేతుం పున అనాగామీతిఆదీనం సంసన్దనపుచ్ఛా సకవాదిస్స. తత్థ అనాగామిస్స ఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిఞ్ఞా, సేసానం ఫలసచ్ఛికిరియాయ పటిక్ఖేపో పరవాదిస్స. ఇధ భావితమగ్గో హి అనాగామీ ఇధవిహాయనిట్ఠో నామ హోతి. సో ఇధ అనాగామిమగ్గం భావేత్వా ‘‘ఓపపాతికో తత్థపరినిబ్బాయీ’’తి వచనతో ‘‘పున మగ్గభావనం వినా ఉపపత్తివసేనేవ అరహత్తఫలం సచ్ఛికరోతీ’’తి తస్స లద్ధి. సోతాపన్నసకదాగామినో పన తత్థ మగ్గం భావేత్వా తత్రుపపత్తికా నామ హోన్తీతి తేసం ఇధాగమనఞ్ఞేవ నత్థి. ఇతి సో అనాగామిస్స ఫలసచ్ఛికిరియం పుట్ఠో పటిజానాతి. ఇతరేసం పటిక్ఖిపతి.

అనాగామీ పుగ్గలో తత్థ భావితేన మగ్గేనాతి పఞ్హే ‘‘అనాగామినో తత్థ మగ్గభావనావ నత్థీ’’తి లద్ధియా పటిక్ఖిపతి. మగ్గో చ భావీయతి, న చ కిలేసా పహీయన్తీతి పుచ్ఛా సకవాదిస్స, రూపావచరమగ్గం సన్ధాయ పటిఞ్ఞా ఇతరస్స. రూపావచరమగ్గేన హి సో ఇధవిహాయనిట్ఠో నామ జాతో.

అనాగామీ పుగ్గలో కతకరణీయోతి పఞ్హే ‘‘ఓపపాతికో తత్థపరినిబ్బాయీ’’తి వచనతో ఉపపత్తియావస్స కతకరణీయాదిభావం సన్ధాయ పటిజానాతి. అరహాతి పఞ్హే ఇధపరినిబ్బాయినో అరహతో వసేనేవ పటిక్ఖిపతి. పున పుట్ఠో తత్థపరినిబ్బాయినో వసేన పటిజానాతి.

అత్థి అరహతో పునబ్భవోతిఆదీసుపి తత్థపరినిబ్బాయీ ఇధపరినిబ్బాయీనం వసేనేవ అత్థో వేదితబ్బో. అప్పటివిద్ధాకుప్పోవ తత్థపరినిబ్బాయతీతి పుట్ఠో ఇధేవ భావితేన మగ్గేన తస్స అకుప్పపటివేధం ఇచ్ఛన్తో పటిక్ఖిపతి.

యథా మిగోతి పఠమం ఉదాహరణం పరవాదిస్స, దుతియం సకవాదిస్స. సేసం సబ్బత్థ ఉత్తానత్థమేవాతి.

బ్రహ్మచరియకథా నిట్ఠితా.

౩. ఓధిసోకథావణ్ణనా

౨౭౪. ఇదాని ఓధిసోకథా నామ హోతి. తత్థ యే సోతాపన్నాదీనం నానాభిసమయవసేన దుక్ఖదస్సనాదీహి ఓధిసో ఓధిసో ఏకదేసేన ఏకదేసేన కిలేసప్పహానం ఇచ్ఛన్తి సేయ్యథాపి ఏతరహి సమ్మితియాదయో, తేసం తం లద్ధిం భిన్దితుం ఓధిసోతి పుచ్ఛా సకవాదిస్స, పటిఞ్ఞా పరవాదిస్స. పున అనుయోగో సకవాదిస్స, ఏకదేసేన సోతాపన్నాదిభావస్స అభావతో పటిక్ఖేపో పరవాదిస్స. ఇమినా ఉపాయేన సబ్బవారేసు అత్థో వేదితబ్బోతి.

ఓధిసోకథావణ్ణనా.