౪. చతుత్థనయో సఙ్గహితేనసఙ్గహితపదవణ్ణనా

౧౯౧. ఇదాని సఙ్గహితేనసఙ్గహితపదం భాజేతుం సముదయసచ్చేనాతిఆది ఆరద్ధం. తత్థ యం ఖన్ధాదీహి సఙ్గహితేన ఖన్ధాదివసేన సఙ్గహితం, పున తస్సేవ ఖన్ధాదీహి సఙ్గహం పుచ్ఛిత్వా విస్సజ్జనం కతం. తం ఖన్ధాయతనధాతూసు ఏకమ్పి సకలకోట్ఠాసం గహేత్వా ఠితపదేసు న యుజ్జతి. సకలేన హి ఖన్ధాదిపదేన అఞ్ఞం ఖన్ధాదివసేన సఙ్గహితం నామ నత్థి, యం అత్తనో సఙ్గాహకం సఙ్గణ్హిత్వా పున తేనేవ సఙ్గహం గచ్ఛేయ్య. తస్మా తథారూపాని పదాని ఇమస్మిం వారే న గహితాని. యాని పన పదాని సఙ్ఖారేకదేసం వా అఞ్ఞేన అసమ్మిస్సం దీపేన్తి – వేదనేకదేసం వా సుఖుమరూపం వా సద్దేకదేసం వా, తాని ఇధ గహితాని. తేసం ఇదముద్దానం –

‘‘ద్వే సచ్చా పన్నరసిన్ద్రియా, ఏకాదస పటిచ్చపదా;

ఉద్ధం పున ఏకాదస, గోచ్ఛకపదమేత్థ తింసవిధ’’న్తి.

పఞ్హా పనేత్థ ద్వేయేవ హోన్తి. తత్థ యం పుచ్ఛాయ ఉద్ధటం పదం, తదేవ యేహి ధమ్మేహి ఖన్ధాదివసేన సఙ్గహితం, తే ధమ్మే సన్ధాయ సబ్బత్థ ఏకేన ఖన్ధేనాతిఆది వుత్తం. తత్రాయం నయో – సముదయసచ్చేన హి తణ్హావజ్జా సేసా సఙ్ఖారా ఖన్ధాదిసఙ్గహేన సఙ్గహితా. పున తేహి తణ్హావ సఙ్గహితా. సా తణ్హా పున సఙ్ఖారేహేవ ఖన్ధాదిసఙ్గహేన సఙ్గహితాతి. ఏసేవ నయో సబ్బత్థ. అరూపధమ్మపుచ్ఛాసు పనేత్థ సఙ్ఖారక్ఖన్ధో వా వేదనాక్ఖన్ధో వా ఏకో ఖన్ధో నామ. రూపధమ్మపుచ్ఛాసు రూపక్ఖన్ధో. పరిదేవపుచ్ఛాయ సద్దాయతనం ఏకం ఆయతనం నామ. సద్దధాతు ఏకా ధాతు నామ, సేసట్ఠానేసు ధమ్మాయతనధమ్మధాతువసేనేవ అత్థో వేదితబ్బోతి.

సఙ్గహితేనసఙ్గహితపదవణ్ణనా.