౫. మిగసాలాసుత్తవణ్ణనా

౭౫. పఞ్చమస్స ఆదిమ్హి తావ యం వత్తబ్బం, తం ఛక్కనిపాతే వుత్తమేవ. దుస్సీలో హోతీతిఆదీసు పన దుస్సీలోతి నిస్సీలో. చేతోవిముత్తిన్తి ఫలసమాధిం. పఞ్ఞావిముత్తిన్తి ఫలఞాణం. నప్పజానాతీతి ఉగ్గహపరిపుచ్ఛావసేన న జానాతి. దుస్సీల్యం అపరిసేసం నిరుజ్ఝతీతి ఏత్థ పఞ్చ దుస్సీల్యాని తావ సోతాపత్తిమగ్గేన పహీయన్తి, దస అరహత్తమగ్గేన. ఫలక్ఖణే తాని పహీనాని నామ హోన్తి. ఫలక్ఖణం సన్ధాయ ఇధ ‘‘నిరుజ్ఝతీ’’తి వుత్తం. పుథుజ్జనస్స సీలం పఞ్చహి కారణేహి భిజ్జతి పారాజికాపజ్జనేన సిక్ఖాపచ్చక్ఖానేన తిత్థియపక్ఖన్దనేన అరహత్తేన మరణేనాతి. తత్థ పురిమా తయో భావనాపరిహానాయ సంవత్తన్తి, చతుత్థో వడ్ఢియా, పఞ్చమో నేవ హానాయ న వడ్ఢియా. కథం పనేతం అరహత్తేన సీలం భిజ్జతీతి? పుథుజ్జనస్స హి సీలం అచ్చన్తకుసలమేవ హోతి, అరహత్తమగ్గో చ కుసలాకుసలకమ్మక్ఖయాయ సంవత్తతీతి ఏవం తేన తం భిజ్జతి. సవనేనపి అకతం హోతీతి సోతబ్బయుత్తకం అస్సుతం హోతి. బాహుసచ్చేనపి అకతం హోతీతి ఏత్థ బాహుసచ్చన్తి వీరియం. వీరియేన కత్తబ్బయుత్తకం అకతం హోతి, తస్స అకతత్తా సగ్గతోపి మగ్గతోపి పరిహాయతి. దిట్ఠియాపి అప్పటివిద్ధం హోతీతి దిట్ఠియా పటివిజ్ఝితబ్బం అప్పటివిద్ధం హోతి అపచ్చక్ఖకతం. సామయికమ్పి విముత్తిం న లభతీతి కాలానుకాలం ధమ్మస్సవనం నిస్సాయ పీతిపామోజ్జం న లభతి. హానాయ పరేతీతి హానాయ పవత్తతి.

యథాభూతం పజానాతీతి ‘‘సోతాపత్తిఫలం పత్వా పఞ్చవిధం దుస్సీల్యం అపరిసేసం నిరుజ్ఝతీ’’తి ఉగ్గహపరిపుచ్ఛావసేన జానాతి. తస్స సవనేనపి కతం హోతీతి సోతబ్బయుత్తకం సుతం హోతి. బాహుసచ్చేనపి కతం హోతీతి వీరియేన కత్తబ్బయుత్తకం అన్తమసో దుబ్బలవిపస్సనామత్తకమ్పి కతం హోతి. దిట్ఠియాపి సుప్పటివిద్ధం హోతీతి అన్తమసో లోకియపఞ్ఞాయపి పచ్చయపటివేధో కతో హోతి. ఇమస్స హి పుగ్గలస్స పఞ్ఞా సీలం పరిధోవతి, సో పఞ్ఞాపరిధోతేన విసేసం పాపుణాతి.

పమాణికాతి పుగ్గలేసు పమాణగ్గాహకా. పమిణన్తీతి పమేతుం తులేతుం అరహన్తి. ఏకో హీనోతి ఏకో గుణేహి హీనో. పణీతోతి ఏకో గుణేహి పణీతో ఉత్తమో. తం హీతి తం పమాణకరణం. అభిక్కన్తతరోతి సున్దరతరో. పణీతతరోతి ఉత్తమతరో. ధమ్మసోతో నిబ్బహతీతి సూరం హుత్వా పవత్తమానం విపస్సనాఞాణం నిబ్బహతి, అరియభూమిం పాపేతి. తదన్తరం కో జానేయ్యాతి తం ఏవం కారణం కో జానేయ్య. సీలవా హోతీతి లోకియసీలేన సీలవా హోతి. యత్థస్స తం సీలన్తి అరహత్తవిముత్తిం పత్వా సీలం అపరిసేసమ్పి నిరుజ్ఝతి నామ, తత్థ యుత్తి వుత్తాయేవ. ఇతో పరేసు ద్వీసు అఙ్గేసు అనాగామిఫలం విముత్తి నామ, పఞ్చమే అరహత్తమేవ. సేసమేత్థ వుత్తనయానుసారేనేవ వేదితబ్బం. ఛట్ఠం ఉత్తానత్థమేవ.