౭. రూపారూపావచరకిరియా

౬౩౫. చత్తారి ఝానాని – పఠమం ఝానం, దుతియం ఝానం, తతియం ఝానం, చతుత్థం ఝానం.

౬౩౬. తత్థ కతమం పఠమం ఝానం? ఇధ భిక్ఖు యస్మిం సమయే రూపావచరం ఝానం భావేతి కిరియం నేవ కుసలం నాకుసలం న చ కమ్మవిపాకం దిట్ఠధమ్మసుఖవిహారం వివిచ్చేవ కామేహి…పే… పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి పథవీకసిణం, తస్మిం సమయే పఞ్చఙ్గికం ఝానం హోతి – వితక్కో, విచారో, పీతి, సుఖం, చిత్తస్సేకగ్గతా. ఇదం వుచ్చతి ‘‘పఠమం ఝానం’’. అవసేసా ధమ్మా ఝానసమ్పయుత్తా.

తత్థ కతమం దుతియం ఝానం? ఇధ భిక్ఖు యస్మిం సమయే రూపావచరం ఝానం భావేతి కిరియం నేవ కుసలం నాకుసలం న చ కమ్మవిపాకం దిట్ఠధమ్మసుఖవిహారం వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం…పే… పఠమం ఝానం…పే… పఞ్చమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి పథవీకసిణం, తస్మిం సమయే దువఙ్గికం ఝానం హోతి – ఉపేక్ఖా, చిత్తస్సేకగ్గతా. ఇదం వుచ్చతి ‘‘పఞ్చమం ఝానం’’. అవసేసా ధమ్మా ఝానసమ్పయుత్తా.

౬౩౭. ఇధ భిక్ఖు యస్మిం సమయే అరూపావచరం ఝానం భావేతి కిరియం నేవ కుసలం నాకుసలం న చ కమ్మవిపాకం దిట్ఠధమ్మసుఖవిహారం సబ్బసో ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం సమతిక్కమ్మ నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనసఞ్ఞాసహగతం సుఖస్స చ పహానా…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, తస్మిం సమయే దువఙ్గికం ఝానం హోతి – ఉపేక్ఖా, చిత్తస్సేకగ్గతా. ఇదం వుచ్చతి ‘‘చతుత్థం ఝానం’’. అవసేసా ధమ్మా ఝానసమ్పయుత్తాతి.

అభిధమ్మభాజనీయం.