౧. సుత్తన్తభాజనీయం

౪౬౬. సత్త బోజ్ఝఙ్గా – సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో, వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో, పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గో.

౪౬౭. తత్థ కతమో సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో? ఇధ భిక్ఖు సతిమా హోతి పరమేన సతినేపక్కేన సమన్నాగతో, చిరకతమ్పి చిరభాసితమ్పి సరితా హోతి అనుస్సరితా – అయం వుచ్చతి ‘‘సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో’’.

సో తథా సతో విహరన్తో తం ధమ్మం పఞ్ఞాయ పవిచినతి పవిచరతి పరివీమంసమాపజ్జతి – అయం వుచ్చతి ‘‘ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో’’.

తస్స తం ధమ్మం పఞ్ఞాయ పవిచినతో పవిచరతో పరివీమంసమాపజ్జతో ఆరద్ధం హోతి వీరియం అసల్లీనం – అయం వుచ్చతి ‘‘వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో’’.

ఆరద్ధవీరియస్స ఉప్పజ్జతి పీతి నిరామిసా – అయం వుచ్చతి ‘‘పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో’’.

పీతిమనస్స కాయోపి పస్సమ్భతి, చిత్తమ్పి పస్సమ్భతి – అయం వుచ్చతి ‘‘పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో’’.

పస్సద్ధకాయస్స సుఖినో చిత్తం సమాధియతి – అయం వుచ్చతి ‘‘సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో’’.

సో తథా సమాహితం చిత్తం సాధుకం అజ్ఝుపేక్ఖితా హోతి – అయం వుచ్చతి ‘‘ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గో’’.

౪౬౮. సత్త బోజ్ఝఙ్గా – సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో, వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో, పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గో.

౪౬౯. తత్థ కతమో సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో? అత్థి అజ్ఝత్తం ధమ్మేసు సతి, అత్థి బహిద్ధా ధమ్మేసు సతి. యదపి అజ్ఝత్తం ధమ్మేసు సతి తదపి సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి. యదపి బహిద్ధా ధమ్మేసు సతి తదపి సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి.

తత్థ కతమో ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో? అత్థి అజ్ఝత్తం ధమ్మేసు పవిచయో, అత్థి బహిద్ధా ధమ్మేసు పవిచయో. యదపి అజ్ఝత్తం ధమ్మేసు పవిచయో తదపి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి. యదపి బహిద్ధా ధమ్మేసు పవిచయో తదపి ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి.

తత్థ కతమో వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో? అత్థి కాయికం వీరియం, అత్థి చేతసికం వీరియం. యదపి కాయికం వీరియం తదపి వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి. యదపి చేతసికం వీరియం తదపి వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి.

తత్థ కతమో పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో? అత్థి సవితక్కసవిచారా పీతి, అత్థి అవితక్కఅవిచారా పీతి. యదపి సవితక్కసవిచారా పీతి తదపి పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి. యదపి అవితక్కఅవిచారా పీతి తదపి పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి.

తత్థ కతమో పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో? అత్థి కాయపస్సద్ధి [కాయప్పస్సద్ధి (స్యా. క.)], అత్థి చిత్తపస్సద్ధి [చిత్తప్పస్సద్ధి (స్యా. క.)]. యదపి కాయపస్సద్ధి తదపి పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి. యదపి చిత్తపస్సద్ధి తదపి పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి.

తత్థ కతమో సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో? అత్థి సవితక్కో సవిచారో సమాధి, అత్థి అవితక్కో అవిచారో సమాధి. యదపి సవితక్కో సవిచారో సమాధి తదపి సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి. యదపి అవితక్కో అవిచారో సమాధి తదపి సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి.

తత్థ కతమో ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గో? అత్థి అజ్ఝత్తం ధమ్మేసు ఉపేక్ఖా, అత్థి బహిద్ధా ధమ్మేసు ఉపేక్ఖా. యదపి అజ్ఝత్తం ధమ్మేసు ఉపేక్ఖా తదపి ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి. యదపి బహిద్ధా ధమ్మేసు ఉపేక్ఖా తదపి ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గో అభిఞ్ఞాయ సమ్బోధాయ నిబ్బానాయ సంవత్తతి.

౪౭౦. సత్త బోజ్ఝఙ్గా – సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గో, వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గో, పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గో, ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గో.

౪౭౧. తత్థ కతమో సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గో? ఇధ భిక్ఖు సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి వివేకనిస్సితం విరాగనిస్సితం నిరోధనిస్సితం వోస్సగ్గపరిణామిం, ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి…పే… వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి వివేకనిస్సితం విరాగనిస్సితం నిరోధనిస్సితం వోస్సగ్గపరిణామిం.

సుత్తన్తభాజనీయం.