౭. పఞ్హావారో
పచ్చయచతుక్కం
హేతుపచ్చయో
౧౨. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో. హేతు కుసలో ధమ్మో నహేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స చ నహేతుస్స కుసలస్స చ ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
ఆరమ్మణపచ్చయాది
౧౩. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
నహేతు కుసలో ధమ్మో నహేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
హేతు కుసలో చ నహేతు కుసలో చ ధమ్మా హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
౧౪. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణాధిపతి, సహజాతాధిపతి… తీణి.
నహేతు కుసలో ధమ్మో నహేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణాధిపతి, సహజాతాధిపతి… తీణి.
హేతు కుసలో చ నహేతు కుసలో చ ధమ్మా హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణాధిపతి… తీణి.
అనన్తరపచ్చయాది
౧౫. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో… సమనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… అఞ్ఞమఞ్ఞపచ్చయేన పచ్చయో… నిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో.
౧౬. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణూపనిస్సయో, అనన్తరూపనిస్సయో, పకతూపనిస్సయో… తీణి.
నహేతు కుసలో ధమ్మో నహేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణూపనిస్సయో, అనన్తరూపనిస్సయో, పకతూపనిస్సయో… తీణి.
హేతు కుసలో చ నహేతు కుసలో చ ధమ్మా హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణూపనిస్సయో, అనన్తరూపనిస్సయో, పకతూపనిస్సయో… తీణి, ఆసేవనపచ్చయేన పచ్చయో… నవ.
౧౭. నహేతు కుసలో ధమ్మో నహేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో. నహేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో. నహేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స చ నహేతుస్స కుసలస్స చ ధమ్మస్స కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
ఆహారపచ్చయాది
౧౮. నహేతు కుసలో ధమ్మో నహేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
౧౯. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో… నవ.
౨౦. నహేతు కుసలో ధమ్మో నహేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఝానపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
౨౧. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స మగ్గపచ్చయేన పచ్చయో… నవ.
౨౨. హేతుయా తీణి, ఆరమ్మణే నవ, అధిపతియా నవ, అనన్తరే నవ, సమనన్తరే నవ, సహజాతే నవ, అఞ్ఞమఞ్ఞే నవ, నిస్సయే నవ, ఉపనిస్సయే నవ, ఆసేవనే నవ, కమ్మే తీణి, ఆహారే తీణి, ఇన్ద్రియే నవ, ఝానే తీణి, మగ్గే నవ, సమ్పయుత్తే నవ, అత్థియా నవ, నత్థియా నవ, విగతే నవ, అవిగతే నవ.
పచ్చనీయుద్ధారో
౨౩. హేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
౨౪. నహేతు కుసలో ధమ్మో నహేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో. నహేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో. నహేతు కుసలో ధమ్మో హేతుస్స కుసలస్స చ నహేతుస్స కుసలస్స చ ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
౨౫. హేతు కుసలో చ నహేతు కుసలో చ ధమ్మా హేతుస్స కుసలస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి. (౩)
౨౬. నహేతుయా నవ, నఆరమ్మణే నవ, నఅధిపతియా నవ…పే… నోఅవిగతే నవ (సంఖిత్తం, పచ్చనీయం).
హేతుపచ్చయా నఆరమ్మణే తీణి…పే… నోనత్థియా తీణి, నోవిగతే తీణి (సంఖిత్తం, అనులోమపచ్చనీయం).
నహేతుపచ్చయా ఆరమ్మణే నవ…పే… అవిగతే నవ (సంఖిత్తం, పచ్చనీయానులోమం).
(యథా కుసలత్తికే పఞ్హావారస్స అనులోమమ్పి పచ్చనీయమ్పి అనులోమపచ్చనీయమ్పి పచ్చనీయానులోమమ్పి గణితం, ఏవం గణేతబ్బం.)