౧-౪. పచ్చయానులోమాది
హేతుపచ్చయో
౨౦౨. కామావచరం ధమ్మం పచ్చయా కామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – కామావచరం ఏకం ఖన్ధం పచ్చయా తయో ఖన్ధా చిత్తసముట్ఠానఞ్చ రూపం …పే… ద్వే ఖన్ధే…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… (యావ అజ్ఝత్తికా మహాభూతా) వత్థుం పచ్చయా కామావచరా ఖన్ధా. కామావచరం ధమ్మం పచ్చయా నకామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – వత్థుం పచ్చయా నకామావచరా ఖన్ధా; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. కామావచరం ధమ్మం పచ్చయా కామావచరో చ నకామావచరో చ ధమ్మా ఉప్పజ్జన్తి హేతుపచ్చయా – వత్థుం పచ్చయా నకామావచరా ఖన్ధా, మహాభూతే పచ్చయా చిత్తసముట్ఠానం రూపం; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (౩)
నకామావచరం ధమ్మం పచ్చయా నకామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా… తీణి (పటిచ్చసదిసా).
కామావచరఞ్చ నకామావచరఞ్చ ధమ్మం పచ్చయా కామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా (పటిచ్చసదిసా). కామావచరఞ్చ నకామావచరఞ్చ ధమ్మం పచ్చయా నకామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి హేతుపచ్చయా – నకామావచరం ఏకం ఖన్ధఞ్చ వత్థుఞ్చ పచ్చయా తయో ఖన్ధా…పే… ద్వే ఖన్ధే చ…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. కామావచరఞ్చ నకామావచరఞ్చ ధమ్మం పచ్చయా కామావచరో చ నకామావచరో చ ధమ్మా ఉప్పజ్జన్తి హేతుపచ్చయా – నకామావచరం ఏకం ఖన్ధఞ్చ వత్థుఞ్చ పచ్చయా తయో ఖన్ధా…పే… ద్వే ఖన్ధే చ…పే… నకామావచరే ఖన్ధే చ మహాభూతే చ పచ్చయా చిత్తసముట్ఠానం రూపం; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (౩) (సంఖిత్తం.)
హేతుయా నవ, ఆరమ్మణే చత్తారి, అధిపతియా నవ, అనన్తరే చత్తారి, సమనన్తరే చత్తారి, సహజాతే నవ, అఞ్ఞమఞ్ఞే ఛ, నిస్సయే నవ, ఉపనిస్సయే చత్తారి, పురేజాతే చత్తారి, ఆసేవనే చత్తారి, కమ్మే నవ…పే… అవిగతే నవ.
అనులోమం.
నహేతుపచ్చయాది
౨౦౩. కామావచరం ధమ్మం పచ్చయా కామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నహేతుపచ్చయా – అహేతుకం కామావచరం ఏకం ఖన్ధం పచ్చయా…పే… అహేతుకపటిసన్ధిక్ఖణే…పే… (యావ అసఞ్ఞసత్తా) చక్ఖాయతనం పచ్చయా చక్ఖువిఞ్ఞాణం…పే… కాయాయతనం పచ్చయా కాయవిఞ్ఞాణం, వత్థుం పచ్చయా అహేతుకా కామావచరా ఖన్ధా, విచికిచ్ఛాసహగతే ఉద్ధచ్చసహగతే ఖన్ధే చ వత్థుఞ్చ పచ్చయా విచికిచ్ఛాసహగతో ఉద్ధచ్చసహగతో మోహో. (౧)
నఆరమ్మణపచ్చయా… తీణి.
నఅధిపతిపచ్చయాది
౨౦౪. కామావచరం ధమ్మం పచ్చయా కామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నఅధిపతిపచ్చయా… ఏకం (యావ అసఞ్ఞసత్తా). కామావచరం ధమ్మం పచ్చయా నకామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నఅధిపతిపచ్చయా – వత్థుం పచ్చయా నకామావచరాధిపతి, వత్థుం పచ్చయా విపాకా నకామావచరా ఖన్ధా; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. కామావచరం ధమ్మం పచ్చయా కామావచరో చ నకామావచరో చ ధమ్మా ఉప్పజ్జన్తి నఅధిపతిపచ్చయా – వత్థుం పచ్చయా విపాకా నకామావచరా ఖన్ధా, మహాభూతే పచ్చయా చిత్తసముట్ఠానం రూపం; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (౩)
నకామావచరం ధమ్మం పచ్చయా నకామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నఅధిపతిపచ్చయా… తీణి (పటిచ్చసదిసా).
కామావచరఞ్చ నకామావచరఞ్చ ధమ్మం పచ్చయా కామావచరో ధమ్మో ఉప్పజ్జతి నఅధిపతిపచ్చయా (పటిచ్చసదిసా. మూలం కాతబ్బం.) నకామావచరే ఖన్ధే చ వత్థుఞ్చ పచ్చయా నకామావచరాధిపతి, విపాకం నకామావచరం ఏకం ఖన్ధఞ్చ వత్థుఞ్చ పచ్చయా తయో ఖన్ధా…పే… ద్వే ఖన్ధే చ…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (మూలం కాతబ్బం.) విపాకం నకామావచరం ఏకం ఖన్ధఞ్చ వత్థుఞ్చ పచ్చయా తయో ఖన్ధా…పే… ద్వే ఖన్ధే చ…పే… విపాకే నకామావచరే ఖన్ధే చ మహాభూతే చ పచ్చయా చిత్తసముట్ఠానం రూపం; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (౩)
నఉపనిస్సయపచ్చయా… తీణి… నఆసేవనపచ్చయా (సుద్ధకే అరూపమిస్సకే చ ‘‘విపాక’’న్తి నియామేతబ్బం, రూపమిస్సకే నత్థి. సంఖిత్తం).
సుద్ధం
నహేతుయా ఏకం, నఆరమ్మణే తీణి, నఅధిపతియా నవ, నఅనన్తరే తీణి, నసమనన్తరే తీణి, నఉపనిస్సయే తీణి, నపురేజాతే నవ, నపచ్ఛాజాతే నవ, నఆసేవనే నవ, నకమ్మే చత్తారి, నవిపాకే నవ, నఆహారే ఏకం, నఇన్ద్రియే ఏకం, నఝానే ఏకం, నమగ్గే ఏకం, నసమ్పయుత్తే తీణి, నవిప్పయుత్తే ద్వే, నోనత్థియా తీణి, నోవిగతే తీణి.
పచ్చనీయం.