౧. విభఙ్గవారో

హేతుపచ్చయాది

౧౮౬. ఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో ఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – ఉపేక్ఖాసహగతా హేతూ సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. (ఏవం చత్తారి పఞ్హా యథా సవితక్కదుకస్స.)

ఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో ఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. (యథా సప్పీతికదుకం ఏవం ఆరమ్మణమ్పి అధిపతిపి విత్థారేతబ్బా, ‘‘ఉపేక్ఖా’’తి నానం.)

అనన్తరపచ్చయాది

౧౮౭. ఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో ఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖాసహగతా ఖన్ధా పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం ఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)

ఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో నఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖాసహగతా ఖన్ధా పచ్ఛిమాయ పచ్ఛిమాయ ఉపేక్ఖాయ అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో; ఉపేక్ఖాసహగతం చుతిచిత్తం నఉపేక్ఖాసహగతస్స ఉపపత్తిచిత్తస్స… ఆవజ్జనా నఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం… విపాకమనోధాతు నఉపేక్ఖాసహగతాయ విపాకమనోవిఞ్ఞాణధాతుయా… ఉపేక్ఖాసహగతం భవఙ్గం నఉపేక్ఖాసహగతస్స భవఙ్గస్స… ఉపేక్ఖాసహగతం కుసలాకుసలం నఉపేక్ఖాసహగతస్స వుట్ఠానస్స… కిరియం వుట్ఠానస్స… ఫలం వుట్ఠానస్స… నిరోధా వుట్ఠహన్తస్స నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనం నఉపేక్ఖాసహగతాయ ఫలసమాపత్తియా అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)

ఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో ఉపేక్ఖాసహగతస్స చ నఉపేక్ఖాసహగతస్స చ ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖాసహగతా ఖన్ధా పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం ఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం ఉపేక్ఖాయ చ అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)

౧౮౮. నఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో నఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖా పచ్ఛిమాయ పచ్ఛిమాయ ఉపేక్ఖాయ అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో; పురిమా పురిమా నఉపేక్ఖాసహగతా ఖన్ధా పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం నఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో; అనులోమం గోత్రభుస్స…పే… అనులోమం ఫలసమాపత్తియా అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (మూలం కాతబ్బం.) పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖా పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం ఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో; నఉపేక్ఖాసహగతం చుతిచిత్తం ఉపేక్ఖాసహగతస్స ఉపపత్తిచిత్తస్స… నఉపేక్ఖాసహగతం భవఙ్గం ఆవజ్జనాయ… కాయవిఞ్ఞాణధాతు విపాకమనోధాతుయా… నఉపేక్ఖాసహగతా విపాకమనోవిఞ్ఞాణధాతు కిరియమనోవిఞ్ఞాణధాతుయా… నఉపేక్ఖాసహగతం భవఙ్గం ఉపేక్ఖాసహగతస్స భవఙ్గస్స… నఉపేక్ఖాసహగతం కుసలాకుసలం ఉపేక్ఖాసహగతస్స వుట్ఠానస్స… కిరియం వుట్ఠానస్స… ఫలం వుట్ఠానస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)

నఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో ఉపేక్ఖాసహగతస్స చ నఉపేక్ఖాసహగతస్స చ ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖా పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం ఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం ఉపేక్ఖాయ చ అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)

౧౮౯. ఉపేక్ఖాసహగతో చ నఉపేక్ఖాసహగతో చ ధమ్మా ఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖాసహగతా ఖన్ధా చ ఉపేక్ఖా చ పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం ఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (మూలం కాతబ్బం.) పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖాసహగతా ఖన్ధా చ ఉపేక్ఖా చ పచ్ఛిమాయ పచ్ఛిమాయ ఉపేక్ఖాయ అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో; ఉపేక్ఖాసహగతం చుతిచిత్తఞ్చ ఉపేక్ఖా చ నఉపేక్ఖాసహగతస్స ఉపపత్తిచిత్తస్స… ఆవజ్జనా చ ఉపేక్ఖా చ నఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం… విపాకమనోధాతు చ ఉపేక్ఖా చ నఉపేక్ఖాసహగతాయ విపాకమనోవిఞ్ఞాణధాతుయా… ఉపేక్ఖాసహగతం భవఙ్గఞ్చ ఉపేక్ఖా చ నఉపేక్ఖాసహగతస్స భవఙ్గస్స… ఉపేక్ఖాసహగతం కుసలాకుసలఞ్చ ఉపేక్ఖా చ నఉపేక్ఖాసహగతస్స వుట్ఠానస్స… కిరియఞ్చ ఉపేక్ఖా చ వుట్ఠానస్స… ఫలఞ్చ ఉపేక్ఖా చ వుట్ఠానస్స… నిరోధా వుట్ఠహన్తస్స నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనఞ్చ ఉపేక్ఖా చ నఉపేక్ఖాసహగతాయ ఫలసమాపత్తియా అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (మూలం కాతబ్బం.) పురిమా పురిమా ఉపేక్ఖాసహగతా ఖన్ధా చ ఉపేక్ఖా చ పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం ఉపేక్ఖాసహగతానం ఖన్ధానం ఉపేక్ఖాయ చ అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)

సమనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో… సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… నవ… అఞ్ఞమఞ్ఞపచ్చయేన పచ్చయో… నవ… నిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… నవ.

ఉపనిస్సయపచ్చయో

౧౯౦. ఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో ఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.

నఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో నఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణూపనిస్సయో, అనన్తరూపనిస్సయో, పకతూపనిస్సయో…పే…. పకతూపనిస్సయో – నఉపేక్ఖాసహగతం సద్ధం ఉపనిస్సాయ నఉపేక్ఖాసహగతేన చిత్తేన దానం దేతి, సీలం…పే… ఉపోసథకమ్మం…పే… నఉపేక్ఖాసహగతం ఝానం…పే… విపస్సనం…పే… మగ్గం…పే… సమాపత్తిం ఉప్పాదేతి, మానం జప్పేతి, దిట్ఠిం గణ్హాతి; నఉపేక్ఖాసహగతం సీలం…పే… పఞ్ఞం… రాగం… దోసం… మోహం… మానం… దిట్ఠిం… పత్థనం… కాయికం సుఖం… కాయికం దుక్ఖం… ఉతుం… భోజనం… సేనాసనం ఉపేక్ఖం ఉపనిస్సాయ నఉపేక్ఖాసహగతేన చిత్తేన దానం దేతి…పే… సమాపత్తిం ఉప్పాదేతి, పాణం హనతి…పే… సఙ్ఘం భిన్దతి; నఉపేక్ఖాసహగతా సద్ధా…పే… సేనాసనం ఉపేక్ఖా చ నఉపేక్ఖాసహగతాయ సద్ధాయ…పే… పఞ్ఞాయ… రాగస్స…పే… పత్థనాయ… కాయికస్స సుఖస్స… కాయికస్స దుక్ఖస్స … మగ్గస్స, ఫలసమాపత్తియా ఉపేక్ఖాయ చ ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)

నఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో ఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో (తీణిపి ఉపనిస్సయా). నఉపేక్ఖాసహగతం సద్ధం ఉపనిస్సాయ ఉపేక్ఖాసహగతేన చిత్తేన దానం దేతి…పే… సమాపత్తిం ఉప్పాదేతి, మానం జప్పేతి, దిట్ఠిం గణ్హాతి; నఉపేక్ఖాసహగతం సీలం…పే… సేనాసనం ఉపేక్ఖం ఉపనిస్సాయ ఉపేక్ఖాసహగతేన చిత్తేన దానం దేతి…పే… సమాపత్తిం ఉప్పాదేతి, ఉపేక్ఖాసహగతేన చిత్తేన అదిన్నం ఆదియతి, ముసా భణతి, పిసుణం…పే… సమ్ఫం…పే… సన్ధిం…పే… నిల్లోపం…పే… ఏకాగారికం…పే… పరిపన్థే…పే… పరదారం…పే… గామఘాతం…పే… నిగమఘాతం కరోతి; నఉపేక్ఖాసహగతా సద్ధా…పే… సేనాసనం ఉపేక్ఖా చ ఉపేక్ఖాసహగతాయ సద్ధాయ…పే… పత్థనాయ… మగ్గస్స, ఫలసమాపత్తియా ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో.

నఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో ఉపేక్ఖాసహగతస్స చ నఉపేక్ఖాసహగతస్స చ ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో (తీణి ఉపనిస్సయా దుతియగమనసదిసా). (౩)

ఉపేక్ఖాసహగతో చ నఉపేక్ఖాసహగతో చ ధమ్మా ఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.

పురేజాతపచ్చయో

౧౯౧. నఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో నఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి (సప్పీతికదుకసదిసా).

పచ్ఛాజాతపచ్చయాది

౧౯౨. ఉపేక్ఖాసహగతో ధమ్మో నఉపేక్ఖాసహగతస్స ధమ్మస్స పచ్ఛాజాతపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి… ఆసేవనపచ్చయేన పచ్చయో… నవ… కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో… ఛ. (చత్తారి సహజాతా నానాక్ఖణికా కాతబ్బా, ద్వే నానాక్ఖణికా చ.)… విపాకపచ్చయేన పచ్చయో… నవ… ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో… చత్తారి… ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో… నవ… ఝానపచ్చయేన పచ్చయో… నవ… మగ్గపచ్చయేన పచ్చయో… చత్తారి… సమ్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో… ఛ… విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో… పఞ్చ… అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో… నవ… నత్థిపచ్చయేన పచ్చయో… విగతపచ్చయేన పచ్చయో… అవిగతపచ్చయేన పచ్చయో. (ఇమాని పచ్చయాని సప్పీతికకరణేన విభజితబ్బాని.)