౧. విభఙ్గవారో
హేతుపచ్చయో
౩౪౦. బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా హేతూ సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా హేతూ సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా హేతూ చిత్తస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా హేతూ చిత్తస్స అజ్ఝత్తికానఞ్చ కటత్తారూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స హేతుపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా హేతూ సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తస్స చ చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా హేతూ సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తస్స చ అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం హేతుపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
ఆరమ్మణపచ్చయో
౩౪౧. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో – చిత్తం ఆరబ్భ చిత్తం ఉప్పజ్జతి. (మూలం పుచ్ఛితబ్బం) చిత్తం ఆరబ్భ బాహిరా ఖన్ధా ఉప్పజ్జన్తి. (మూలం పుచ్ఛితబ్బం) చిత్తం ఆరబ్భ చిత్తఞ్చ సమ్పయుత్తకా చ ఖన్ధా ఉప్పజ్జన్తి. (౩)
బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో – దానం…పే… సీలం…పే… ఉపోసథకమ్మం కత్వా తం పచ్చవేక్ఖతి అస్సాదేతి అభినన్దతి, తం ఆరబ్భ రాగో…పే… దోమనస్సం ఉప్పజ్జతి; పుబ్బే సుచిణ్ణాని పచ్చవేక్ఖతి, ఝానా వుట్ఠహిత్వా ఝానం…పే… అరియా మగ్గా వుట్ఠహిత్వా మగ్గం…పే… ఫలం…పే… నిబ్బానం పచ్చవేక్ఖన్తి… నిబ్బానం గోత్రభుస్స, వోదానస్స, మగ్గస్స, ఫలస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో. అరియా బాహిరే పహీనే కిలేసే పచ్చవేక్ఖన్తి, విక్ఖమ్భితే కిలేసే…పే… పుబ్బే సముదాచిణ్ణే కిలేసే జానన్తి, రూపే…పే… వత్థుం బాహిరే ఖన్ధే అనిచ్చతో…పే… దోమనస్సం ఉప్పజ్జతి; దిబ్బేన చక్ఖునా రూపం పస్సతి, దిబ్బాయ సోతధాతుయా సద్దం సుణాతి. చేతోపరియఞాణేన బాహిరచిత్తసమఙ్గిస్స చిత్తం జానాతి, ఆకాసానఞ్చాయతనం విఞ్ఞాణఞ్చాయతనస్స…పే… ఆకిఞ్చఞ్ఞాయతనం నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనస్స…పే… రూపాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనం…పే… బాహిరా ఖన్ధా ఇద్ధివిధఞాణస్స, చేతోపరియఞాణస్స, పుబ్బేనివాసానుస్సతిఞాణస్స, యథాకమ్మూపగఞాణస్స, అనాగతంసఞాణస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో – దానం…పే… సీలం…పే… ఉపోసథకమ్మం కత్వా తం పచ్చవేక్ఖతి అస్సాదేతి అభినన్దతి, తం ఆరబ్భ చిత్తం ఉప్పజ్జతి. పుబ్బే సుచిణ్ణాని…పే… ఝానం…పే… (సంఖిత్తం, సబ్బం కాతబ్బం) పుబ్బే సముదాచిణ్ణే…పే… రూపే…పే… వత్థుం బాహిరే ఖన్ధే అనిచ్చతో…పే… విపస్సతి, అస్సాదేతి అభినన్దతి, తం ఆరబ్భ చిత్తం ఉప్పజ్జతి. దిబ్బేన చక్ఖునా రూపం పస్సతి…పే… రూపాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనం…పే… బాహిరా ఖన్ధా ఇద్ధివిధఞాణస్స, చేతోపరియఞాణస్స, పుబ్బేనివాసానుస్సతిఞాణస్స, యథాకమ్మూపగఞాణస్స, అనాగతంసఞాణస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో – దానం…పే… సీలం…పే… ఉపోసథకమ్మం కత్వా తం పచ్చవేక్ఖతి అస్సాదేతి అభినన్దతి, తం ఆరబ్భ చిత్తఞ్చ సమ్పయుత్తకా చ ఖన్ధా ఉప్పజ్జన్తి (సంఖిత్తం, సబ్బం కాతబ్బం). బాహిరే ఖన్ధే అనిచ్చతో…పే… విపస్సతి, అస్సాదేతి అభినన్దతి, తం ఆరబ్భ చిత్తఞ్చ సమ్పయుత్తకా చ ఖన్ధా ఉప్పజ్జన్తి. దిబ్బేన చక్ఖునా రూపం పస్సతి…పే… రూపాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స చ సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనం…పే… బాహిరా ఖన్ధా ఇద్ధివిధఞాణస్స, చేతోపరియఞాణస్స, పుబ్బేనివాసానుస్సతిఞాణస్స, యథాకమ్మూపగఞాణస్స, అనాగతంసఞాణస్స, ఆవజ్జనాయ ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఆరమ్మణపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
అధిపతిపచ్చయో
౩౪౨. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. ఆరమ్మణాధిపతి – చిత్తం గరుం కత్వా చిత్తం ఉప్పజ్జతి. (౧)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణాధిపతి, సహజాతాధిపతి. ఆరమ్మణాధిపతి – చిత్తం గరుం కత్వా బాహిరా ఖన్ధా ఉప్పజ్జన్తి. సహజాతాధిపతి – చిత్తాధిపతి సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో. (మూలం) ఆరమ్మణాధిపతి – అజ్ఝత్తికం చిత్తం గరుం కత్వా చిత్తఞ్చ సమ్పయుత్తకా చ ఖన్ధా ఉప్పజ్జన్తి. (౩)
బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణాధిపతి, సహజాతాధిపతి. ఆరమ్మణాధిపతి – దానం దత్వా…పే… తీణి (ద్వే అధిపతీ తిణ్ణమ్పి కాతబ్బా). (౩)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స అధిపతిపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి (తిణ్ణమ్పి ఏకాయేవ అధిపతి).
అనన్తరపచ్చయాది
౩౪౩. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమం పురిమం చిత్తం పచ్ఛిమస్స పచ్ఛిమస్స చిత్తస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో – పురిమా పురిమా బాహిరా ఖన్ధా పచ్ఛిమానం పచ్ఛిమానం ఖన్ధానం అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో; అనులోమం గోత్రభుస్స…పే… తీణి (తిణ్ణమ్పి ఏకసదిసా).
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స అనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి, సమనన్తరపచ్చయేన పచ్చయో… నవ, సహజాతపచ్చయేన పచ్చయో… నవ (పటిచ్చసదిసా), అఞ్ఞమఞ్ఞపచ్చయేన పచ్చయో… పఞ్చ (పటిచ్చసదిసా), నిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… నవ, (పచ్చయవారసదిసా).
ఉపనిస్సయపచ్చయో
౩౪౪. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణూపనిస్సయో, అనన్తరూపనిస్సయో, పకతూపనిస్సయో…పే…. పకతూపనిస్సయో – చిత్తం చిత్తస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణూపనిస్సయో, అనన్తరూపనిస్సయో, పకతూపనిస్సయో…పే…. పకతూపనిస్సయో – సద్ధం ఉపనిస్సాయ దానం దేతి…పే… మానం జప్పేతి, దిట్ఠిం గణ్హాతి; సీలం…పే… సేనాసనం ఉపనిస్సాయ దానం దేతి…పే… సఙ్ఘం భిన్దతి; సద్ధా…పే… సేనాసనం సద్ధాయ…పే… ఫలసమాపత్తియా ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో, (తీణిపి పూరేత్వా కాతబ్బా, చిత్తస్సాతి కాతబ్బా, సమ్పయుత్తకానఞ్చాతి కాతబ్బా).
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఉపనిస్సయపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి.
పురేజాతపచ్చయో
౩౪౫. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. ఆరమ్మణపురేజాతం – చక్ఖుం …పే… కాయం అనిచ్చతో…పే… విపస్సతి, అస్సాదేతి అభినన్దతి, తం ఆరబ్భ చిత్తం ఉప్పజ్జతి. వత్థుపురేజాతం – చక్ఖాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స…పే… కాయాయతనం కాయవిఞ్ఞాణస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. ఆరమ్మణపురేజాతం – చక్ఖుం…పే… కాయం అనిచ్చతో…పే… విపస్సతి, అస్సాదేతి…పే… దోమనస్సం ఉప్పజ్జతి. వత్థుపురేజాతం – చక్ఖాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం…పే… కాయాయతనం కాయవిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. ఆరమ్మణపురేజాతం – చక్ఖుం…పే… కాయం అనిచ్చతో…పే… విపస్సతి, తం ఆరబ్భ చిత్తఞ్చ సమ్పయుత్తకా ఖన్ధా చ ఉప్పజ్జన్తి. వత్థుపురేజాతం – చక్ఖాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం…పే… కాయాయతనం కాయవిఞ్ఞాణస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
౩౪౬. బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. ఆరమ్మణపురేజాతం – రూపే…పే… ఫోట్ఠబ్బే… వత్థుం అనిచ్చతో…పే… దోమనస్సం ఉప్పజ్జతి; దిబ్బేన చక్ఖునా రూపం పస్సతి, దిబ్బాయ సోతధాతుయా సద్దం సుణాతి. వత్థుపురేజాతం – వత్థు బాహిరానం ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. ఆరమ్మణపురేజాతం – రూపే…పే… ఫోట్ఠబ్బే… వత్థుం అనిచ్చతో…పే… తం ఆరబ్భ చిత్తం ఉప్పజ్జతి. దిబ్బేన చక్ఖునా రూపం పస్సతి, దిబ్బాయ సోతధాతుయా సద్దం సుణాతి. వత్థుపురేజాతం – వత్థు చిత్తస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. ఆరమ్మణపురేజాతం – రూపే…పే… ఫోట్ఠబ్బే… వత్థుం అనిచ్చతో…పే… తం ఆరబ్భ చిత్తఞ్చ సమ్పయుత్తకా ఖన్ధా చ ఉప్పజ్జన్తి. దిబ్బేన చక్ఖునా రూపం పస్సతి, దిబ్బాయ సోతధాతుయా సద్దం సుణాతి. వత్థుపురేజాతం – వత్థు చిత్తస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
౩౪౭. అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. చక్ఖాయతనఞ్చ వత్థు చ చిత్తస్స…పే… కాయాయతనఞ్చ వత్థు చ చిత్తస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో; రూపాయతనఞ్చ చక్ఖాయతనఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనఞ్చ కాయాయతనఞ్చ కాయవిఞ్ఞాణస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా బాహిరస్స ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. చక్ఖాయతనఞ్చ వత్థు చ బాహిరానం ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో…పే… కాయాయతనఞ్చ వత్థు చ బాహిరానం ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో; రూపాయతనఞ్చ చక్ఖాయతనఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనఞ్చ కాయాయతనఞ్చ కాయవిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో – ఆరమ్మణపురేజాతం, వత్థుపురేజాతం. చక్ఖాయతనఞ్చ వత్థు చ చిత్తస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో…పే… కాయాయతనఞ్చ వత్థు చ…పే… రూపాయతనఞ్చ చక్ఖాయతనఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం పురేజాతపచ్చయేన పచ్చయో…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనఞ్చ…పే…. (౩)
పచ్ఛాజాతాసేవనపచ్చయా
౩౪౮. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స పచ్ఛాజాతపచ్చయేన పచ్చయో – పచ్ఛాజాతా అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స అజ్ఝత్తికస్స కాయస్స పచ్ఛాజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (మూలం కాతబ్బం) పచ్ఛాజాతా అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స బాహిరస్స కాయస్స పచ్ఛాజాతపచ్చయేన పచ్చయో. (మూలం కాతబ్బం) పచ్ఛాజాతా అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ కాయస్స పచ్ఛాజాతపచ్చయేన పచ్చయో (ఏవం నవపి పఞ్హా కాతబ్బా), ఆసేవనపచ్చయేన పచ్చయో (నవ పఞ్హా కాతబ్బా).
కమ్మ-విపాకపచ్చయా
౩౪౯. బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతా, నానాక్ఖణికా. సహజాతా – బాహిరా చేతనా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. నానాక్ఖణికా – బాహిరా చేతనా విపాకానం బాహిరానం ఖన్ధానం కటత్తా చ రూపానం కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతా, నానాక్ఖణికా. సహజాతా – బాహిరా చేతనా చిత్తస్స కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. నానాక్ఖణికా – బాహిరా చేతనా విపాకస్స చిత్తస్స అజ్ఝత్తికానఞ్చ కటత్తారూపానం కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతా, నానాక్ఖణికా. సహజాతా – బాహిరా చేతనా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తస్స చ చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. నానాక్ఖణికా – బాహిరా చేతనా విపాకానం ఖన్ధానం చిత్తస్స చ అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం కమ్మపచ్చయేన పచ్చయో. (౩) విపాకపచ్చయేన పచ్చయో… నవ.
ఆహారపచ్చయో
౩౫౦. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా ఆహారా అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో – అజ్ఝత్తికా ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (మూలం కాతబ్బం) పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
౩౫౧. బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… బాహిరో కబళీకారో ఆహారో బాహిరస్స కాయస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా ఆహారా చిత్తస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా ఆహారా చిత్తస్స అజ్ఝత్తికానఞ్చ కటత్తారూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో; బాహిరో కబళీకారో ఆహారో అజ్ఝత్తికస్స కాయస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తస్స చ చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తస్స చ అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో; బాహిరో కబళీకారో ఆహారో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ కాయస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
౩౫౨. అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఆహారా అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా బాహిరస్స ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో – అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఆహారా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఆహారపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
ఇన్ద్రియపచ్చయో
౩౫౩. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా ఇన్ద్రియా అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, చక్ఖున్ద్రియం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స…పే… కాయిన్ద్రియం కాయవిఞ్ఞాణస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – అజ్ఝత్తికా ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, చక్ఖున్ద్రియం చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం…పే… కాయిన్ద్రియం కాయవిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, చక్ఖున్ద్రియం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం…పే… కాయిన్ద్రియం కాయవిఞ్ఞాణస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
౩౫౪. బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, రూపజీవితిన్ద్రియం బాహిరానం కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా ఇన్ద్రియా చిత్తస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా ఇన్ద్రియా చిత్తస్స అజ్ఝత్తికానఞ్చ కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, రూపజీవితిన్ద్రియం అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – బాహిరా ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తస్స చ చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తస్స చ అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, రూపజీవితిన్ద్రియం అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
౩౫౫. అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఇన్ద్రియా అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, చక్ఖున్ద్రియఞ్చ ఉపేక్ఖిన్ద్రియఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో…పే… కాయిన్ద్రియఞ్చ సుఖిన్ద్రియం చ…పే… కాయిన్ద్రియఞ్చ దుక్ఖిన్ద్రియఞ్చ కాయవిఞ్ఞాణస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా బాహిరస్స ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, చక్ఖున్ద్రియఞ్చ ఉపేక్ఖిన్ద్రియఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో…పే… కాయిన్ద్రియఞ్చ సుఖిన్ద్రియఞ్చ…పే… కాయిన్ద్రియఞ్చ దుక్ఖిన్ద్రియఞ్చ కాయవిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఇన్ద్రియా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో, చక్ఖున్ద్రియఞ్చ ఉపేక్ఖిన్ద్రియఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం ఇన్ద్రియపచ్చయేన పచ్చయో… కాయిన్ద్రియఞ్చ…పే…. (౩)
ఝానపచ్చయాది
౩౫౬. బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స ఝానపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి… మగ్గపచ్చయేన పచ్చయో… తీణి… సమ్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో… పఞ్చ.
విప్పయుత్తపచ్చయో
౩౫౭. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతం – పటిసన్ధిక్ఖణే చిత్తం అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పురేజాతం – చక్ఖాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స…పే… కాయాయతనం కాయవిఞ్ఞాణస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతా – అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స అజ్ఝత్తికస్స కాయస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతా – అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా చిత్తసముట్ఠానానం రూపానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే…. పురేజాతం – చక్ఖాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం…పే… కాయాయతనం కాయవిఞ్ఞాణసహగతానం ఖన్ధానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతా – అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స బాహిరస్స కాయస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతా – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా అజ్ఝత్తికానఞ్చ బాహిరానఞ్చ కటత్తారూపానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పురేజాతం – చక్ఖాయతనం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స సమ్పయుత్తకానఞ్చ ఖన్ధానం…పే… కాయాయతనం కాయవిఞ్ఞాణస్స సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతా – అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ కాయస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. (౩)
౩౫౮. బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతా – బాహిరా ఖన్ధా చిత్తసముట్ఠానానం రూపానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే…పే… ఖన్ధా వత్థుస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో; వత్థు ఖన్ధానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పురేజాతం – వత్థు బాహిరానం ఖన్ధానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతా – బాహిరా ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స బాహిరస్స కాయస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతా – పటిసన్ధిక్ఖణే బాహిరా ఖన్ధా అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో; పటిసన్ధిక్ఖణే వత్థు చిత్తస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పురేజాతం – వత్థు చిత్తస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతా – బాహిరా ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స అజ్ఝత్తికస్స కాయస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. (౨)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం (సంఖిత్తం). (౩)
౩౫౯. అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతా – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఖన్ధా అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతం – పచ్ఛాజాతా…పే… (సంఖిత్తం). (౧)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా బాహిరస్స ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పచ్ఛాజాతం (సంఖిత్తం). (౨)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స విప్పయుత్తపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతా – పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఖన్ధా…పే… (సంఖిత్తం). (౩)
అత్థిపచ్చయాది
౩౬౦. అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతా – పటిసన్ధిక్ఖణే చిత్తం అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో. పురేజాతం – చక్ఖుం…పే… కాయం అనిచ్చతో…పే… (పురేజాతసదిసం, నిన్నానాకరణం). పచ్ఛాజాతం (పచ్ఛాజాతసదిసం కాతబ్బం). (౧)
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం. సహజాతం – సహజాతా అజ్ఝత్తికా ఖన్ధా సమ్పయుత్తకానం ఖన్ధానం చిత్తసముట్ఠానానఞ్చ రూపానం అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో (సంఖిత్తం). (౨)
(ఇధ అత్థి సబ్బట్ఠానే సహజాతం పచ్చయవారసదిసం. పురేజాతం పురేజాతసదిసం. పచ్ఛాజాతం పచ్ఛాజాతసదిసం కాతబ్బం, నిన్నానాకరణం).
అజ్ఝత్తికో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం (సంఖిత్తం). (౩)
౩౬౧. బాహిరో ధమ్మో బాహిరస్స ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం, ఆహారం, ఇన్ద్రియం (సబ్బం విత్థారేతబ్బం). (౧)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం, ఆహారం, ఇన్ద్రియం (సంఖిత్తం). (౨)
బాహిరో ధమ్మో అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం, ఆహారం, ఇన్ద్రియం (సంఖిత్తం). (౩)
౩౬౨. అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం, ఆహారం, ఇన్ద్రియం. సహజాతా – చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతా ఖన్ధా చ చక్ఖాయతనఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతా ఖన్ధా చ చక్ఖాయతనఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో…పే… కాయవిఞ్ఞాణసహగతా ఖన్ధా చ…పే… పటిసన్ధిక్ఖణే అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఖన్ధా అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో. పురేజాతం – చక్ఖాయతనఞ్చ వత్థు చ చిత్తస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో…పే… కాయాయతనఞ్చ వత్థు చ చిత్తస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో; రూపాయతనఞ్చ చక్ఖాయతనఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స…పే… ఫోట్ఠబ్బాయతనఞ్చ కాయాయతనఞ్చ కాయవిఞ్ఞాణస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతా – అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఖన్ధా పురేజాతస్స ఇమస్స అజ్ఝత్తికస్స కాయస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతా – అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఖన్ధా కబళీకారో ఆహారో చ ఇమస్స అజ్ఝత్తికస్స కాయస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో. పచ్ఛాజాతా – అజ్ఝత్తికా చ బాహిరా చ ఖన్ధా రూపజీవితిన్ద్రియఞ్చ అజ్ఝత్తికానం కటత్తారూపానం అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో. (౧)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా బాహిరస్స ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం, ఆహారం, ఇన్ద్రియం. సహజాతో – చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతో ఏకో ఖన్ధో చ చక్ఖాయతనఞ్చ చక్ఖువిఞ్ఞాణఞ్చ ద్విన్నం ఖన్ధానం అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో…పే… (సహజాతపచ్చయవారసదిసం నిన్నానాకరణం, పఠమగమనసదిసంయేవ. సబ్బే పదా పఠమఘటనానయేన విభజితబ్బా). (౨)
అజ్ఝత్తికో చ బాహిరో చ ధమ్మా అజ్ఝత్తికస్స చ బాహిరస్స చ ధమ్మస్స అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో – సహజాతం, పురేజాతం, పచ్ఛాజాతం, ఆహారం, ఇన్ద్రియం. సహజాతో – చక్ఖువిఞ్ఞాణసహగతో ఏకో ఖన్ధో చ చక్ఖాయతనఞ్చ ద్విన్నం ఖన్ధానం చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స చ అత్థిపచ్చయేన పచ్చయో (సంఖిత్తం. సబ్బే పదా విభజితబ్బా పఠమఘటనానయేన). (౩)
నత్థిపచ్చయేన పచ్చయో… విగతపచ్చయేన పచ్చయో… అవిగతపచ్చయేన పచ్చయో.