౫. సబ్బమత్థీతికథా

౧. వాదయుత్తి

౨౮౨. సబ్బమత్థీతి? ఆమన్తా. సబ్బత్థ సబ్బమత్థీతి? న హేవం వత్తబ్బే. సబ్బమత్థీతి? ఆమన్తా. సబ్బదా సబ్బమత్థీతి? న హేవం వత్తబ్బే. సబ్బమత్థీతి? ఆమన్తా. సబ్బేన సబ్బం సబ్బమత్థీతి? న హేవం వత్తబ్బే. సబ్బమత్థీతి? ఆమన్తా. సబ్బేసు సబ్బమత్థీతి? న హేవం వత్తబ్బే. సబ్బమత్థీతి? ఆమన్తా. అయోగన్తి కత్వా సబ్బమత్థీతి? న హేవం వత్తబ్బే. సబ్బమత్థీతి? ఆమన్తా. యమ్పి నత్థి, తమ్పత్థీతి? న హేవం వత్తబ్బే. సబ్బమత్థీతి? ఆమన్తా. సబ్బమత్థీతి యా దిట్ఠి సా దిట్ఠి మిచ్ఛాదిట్ఠీతి, యా దిట్ఠి సా దిట్ఠి సమ్మాదిట్ఠీతి, హేవమత్థీతి? న హేవం వత్తబ్బే. (సంఖిత్తం). వాదయుత్తి.

౨. కాలసంసన్దనా

౨౮౩. అతీతం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను అతీతం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం అత్థఙ్గతం అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అతీతం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం అత్థఙ్గతం అబ్భత్థఙ్గతం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అతీతం అత్థీ’’తి.

అనాగతం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను అనాగతం అజాతం అభూతం అసఞ్జాతం అనిబ్బత్తం అనభినిబ్బత్తం అపాతుభూతన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అనాగతం అజాతం అభూతం అసఞ్జాతం అనిబ్బత్తం అనభినిబ్బత్తం అపాతుభూతం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అనాగతం అత్థీ’’తి.

పచ్చుప్పన్నం అత్థి పచ్చుప్పన్నం అనిరుద్ధం అవిగతం అవిపరిణతం న అత్థఙ్గతం న అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. అతీతం అత్థి అతీతం అనిరుద్ధం అవిగతం అవిపరిణతం న అత్థఙ్గతం న అబ్భత్థఙ్గతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పచ్చుప్పన్నం అత్థి పచ్చుప్పన్నం జాతం భూతం సఞ్జాతం నిబ్బత్తం అభినిబ్బత్తం పాతుభూతన్తి? ఆమన్తా. అనాగతం అత్థి అనాగతం జాతం భూతం సఞ్జాతం నిబ్బత్తం అభినిబ్బత్తం పాతుభూతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం అత్థి అతీతం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం అత్థఙ్గతం అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం అత్థి పచ్చుప్పన్నం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం అత్థఙ్గతం అబ్భత్థఙ్గతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అనాగతం అత్థి అనాగతం అజాతం అభూతం అసఞ్జాతం అనిబ్బత్తం అనభినిబ్బత్తం అపాతుభూతన్తి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం అత్థి పచ్చుప్పన్నం అజాతం అభూతం అసఞ్జాతం అనిబ్బత్తం అనభినిబ్బత్తం అపాతుభూతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే.

౨౮౪. అతీతం రూపం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను అతీతం రూపం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం అత్థఙ్గతం అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అతీతం రూపం నిరుద్ధం…పే… అబ్భత్థఙ్గతం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అతీతం రూపం అత్థీ’’తి.

అనాగతం రూపం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను అనాగతం రూపం అజాతం అభూతం అసఞ్జాతం అనిబ్బత్తం అనభినిబ్బత్తం అపాతుభూతన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అనాగతం రూపం అజాతం…పే… అపాతుభూతం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అనాగతం రూపం అత్థీ’’తి.

పచ్చుప్పన్నం రూపం అత్థి పచ్చుప్పన్నం రూపం అనిరుద్ధం అవిగతం అవిపరిణతం న అత్థఙ్గతం న అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అనిరుద్ధం అవిగతం అవిపరిణతం న అత్థఙ్గతం న అబ్భత్థఙ్గతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే.

పచ్చుప్పన్నం రూపం అత్థి పచ్చుప్పన్నం రూపం జాతం భూతం సఞ్జాతం నిబ్బత్తం అభినిబ్బత్తం పాతుభూతన్తి? ఆమన్తా. అనాగతం రూపం అత్థి అనాగతం రూపం జాతం భూతం సఞ్జాతం నిబ్బత్తం అభినిబ్బత్తం పాతుభూతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే.

అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం అత్థఙ్గతం అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం రూపం అత్థి పచ్చుప్పన్నం రూపం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం అత్థఙ్గతం అబ్భత్థఙ్గతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే.

అనాగతం రూపం అత్థి అనాగతం రూపం అజాతం అభూతం అసఞ్జాతం అనిబ్బత్తం అనభినిబ్బత్తం అపాతుభూతన్తి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం రూపం అత్థి పచ్చుప్పన్నం రూపం అజాతం అభూతం అసఞ్జాతం అనిబ్బత్తం అనభినిబ్బత్తం అపాతుభూతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే.

అతీతా వేదనా అత్థి…పే… సఞ్ఞా అత్థి, సఙ్ఖారా అత్థి, విఞ్ఞాణం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను అతీతం విఞ్ఞాణం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం అత్థఙ్గతం అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అతీతం విఞ్ఞాణం నిరుద్ధం…పే… అబ్భత్థఙ్గతం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థీ’’తి.

అనాగతం విఞ్ఞాణం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను అనాగతం విఞ్ఞాణం అజాతం అభూతం అసఞ్జాతం అనిబ్బత్తం అనభినిబ్బత్తం అపాతుభూతన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అనాగతం విఞ్ఞాణం అజాతం…పే… అపాతుభూతం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అనాగతం విఞ్ఞాణం అత్థీ’’తి.

పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం అత్థి పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం అనిరుద్ధం…పే… న అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అనిరుద్ధం…పే… న అబ్భత్థఙ్గతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే.

పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం అత్థి పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం జాతం…పే… పాతుభూతన్తి? ఆమన్తా. అనాగతం విఞ్ఞాణం అత్థి అనాగతం విఞ్ఞాణం జాతం…పే… పాతుభూతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే.

అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం నిరుద్ధం…పే… అబ్భత్థఙ్గతన్తి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం అత్థి పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం నిరుద్ధం…పే… అబ్భత్థఙ్గతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే. అనాగతం విఞ్ఞాణం అత్థి అనాగతం విఞ్ఞాణం అజాతం…పే… అపాతుభూతన్తి? ఆమన్తా.

పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం అత్థి పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం అజాతం…పే… అపాతుభూతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే.

౨౮౫. ‘‘పచ్చుప్పన్నన్తి వా రూప’’న్తి వా, ‘‘రూపన్తి వా పచ్చుప్పన్న’’న్తి వా పచ్చుప్పన్నం రూపం అప్పియం కరిత్వా ఏసేసే ఏకట్ఠే సమే సమభాగే తజ్జాతేతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం రూపం నిరుజ్ఝమానం పచ్చుప్పన్నభావం జహతీతి? ఆమన్తా. రూపభావం జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

‘‘పచ్చుప్పన్నన్తి వా రూప’’న్తి వా, ‘‘రూపన్తి వా పచ్చుప్పన్న’’న్తి వా పచ్చుప్పన్నం రూపం అప్పియం కరిత్వా ఏసేసే ఏకట్ఠే సమే సమభాగే తజ్జాతేతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం రూపం నిరుజ్ఝమానం రూపభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నభావం న జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

‘‘ఓదాతన్తి వా వత్థ’’న్తి వా, ‘‘వత్థన్తి వా ఓదాత’’న్తి వా ఓదాతం వత్థం అప్పియం కరిత్వా ఏసేసే ఏకట్ఠే సమే సమభాగే తజ్జాతేతి? ఆమన్తా. ఓదాతం వత్థం రజ్జమానం ఓదాతభావం జహతీతి? ఆమన్తా. వత్థభావం జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే.

‘‘ఓదాతన్తి వా వత్థ’’న్తి వా, ‘‘వత్థన్తి వా ఓదాత’’న్తి వా ఓదాతం వత్థం అప్పియం కరిత్వా ఏసేసే ఏకట్ఠే సమే సమభాగే తజ్జాతేతి? ఆమన్తా. ఓదాతం వత్థం రజ్జమానం వత్థభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. ఓదాతభావం న జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే.…పే….

౨౮౬. రూపం రూపభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. రూపం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే. నను రూపం రూపభావం న జహతీతి రూపం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి రూపం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘రూపం రూపభావం న జహతీ’’తి.

నిబ్బానం నిబ్బానభావం న జహతీతి నిబ్బానం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. రూపం రూపభావం న జహతీతి [న జహతి (సీ. క.)] రూపం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… రూపం రూపభావం న జహతి రూపం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. నిబ్బానం నిబ్బానభావం న జహతి నిబ్బానం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం అత్థి అతీతం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. అనాగతం అత్థి అనాగతం అనాగతభావం న జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే. అతీతం అత్థి అతీతం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం అత్థి పచ్చుప్పన్నం పచ్చుప్పన్నభావం న జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగతం అత్థి అనాగతం అనాగతభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అట్ఠకథా ఓలోకేతబ్బా]? ఆమన్తా. అతీతం అత్థి అతీతం అతీతభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అట్ఠకథా ఓలోకేతబ్బా]? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పచ్చుప్పన్నం అత్థి పచ్చుప్పన్నం పచ్చుప్పన్నభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అట్ఠకథా ఓలోకేతబ్బా]? ఆమన్తా. అతీతం అత్థి అతీతం అతీతభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అట్ఠకథా ఓలోకేతబ్బా]? న హేవం వత్తబ్బే.

అతీతం అత్థి అతీతం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. అతీతం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… నను అతీతం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అతీతం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అతీతం అత్థి అతీతం అతీతభావం న జహతీ’’తి.

నిబ్బానం అత్థి నిబ్బానం నిబ్బానభావం న జహతీతి నిబ్బానం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. అతీతం అత్థి అతీతం అతీతభావం న జహతీతి అతీతం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం అత్థి అతీతం అతీతభావం న జహతి అతీతం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. నిబ్బానం అత్థి నిబ్బానం నిబ్బానభావం న జహతి నిబ్బానం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౨౮౭. అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. అనాగతం రూపం అత్థి అనాగతం రూపం అనాగతభావం న జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం రూపం అత్థి పచ్చుప్పన్నం రూపం పచ్చుప్పన్నభావం న జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగతం రూపం అత్థి అనాగతం రూపం అనాగతభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అనులోమపఞ్హోయేవ]? ఆమన్తా. అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అతీతభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అనులోమపఞ్హోయేవ]? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పచ్చుప్పన్నం రూపం అత్థి పచ్చుప్పన్నం రూపం పచ్చుప్పన్నభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అనులోమపఞ్హోయేవ]? ఆమన్తా. అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అతీతభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అనులోమపఞ్హోయేవ]? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. అతీతం రూపం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… నను అతీతం రూపం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అతీతం రూపం అనిచ్చం…పే… విపరిణామధమ్మం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అతీతభావం న జహతీ’’తి.

నిబ్బానం అత్థి నిబ్బానం నిబ్బానభావం న జహతి [న జహతీతి (?) పురిమపఞ్హేహి సంసన్దేతబ్బం] నిబ్బానం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అతీతభావం న జహతి [న జహతీతి (?) పురిమఞ్హేహి సంసన్దేతబ్బం] అతీతం రూపం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం రూపం అత్థి అతీతం రూపం అతీతభావం న జహతి అతీతం రూపం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. నిబ్బానం అత్థి నిబ్బానం నిబ్బానభావం న జహతి నిబ్బానం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతా వేదనా అత్థి… అతీతా సఞ్ఞా అత్థి… అతీతా సఙ్ఖారా అత్థి… అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. అనాగతం విఞ్ఞాణం అత్థి అనాగతం విఞ్ఞాణం అనాగతభావం న జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం అత్థి పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం పచ్చుప్పన్నభావం న జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగతం విఞ్ఞాణం అత్థి అనాగతం విఞ్ఞాణం అనాగతభావం జహతీతి? ఆమన్తా. అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అతీతభావం జహతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం అత్థి పచ్చుప్పన్నం విఞ్ఞాణం పచ్చుప్పన్నభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అనులోమపఞ్హోయేవ]? ఆమన్తా. అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అతీతభావం జహతీతి [న జహతీతి (బహూసు) అనులోమపఞ్హోయేవ]? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అతీతభావం న జహతీతి? ఆమన్తా. అతీతం విఞ్ఞాణం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… నను అతీతం విఞ్ఞాణం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అతీతం విఞ్ఞాణం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మం, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అతీతభావం న జహతీ’’తి.

నిబ్బానం అత్థి నిబ్బానం నిబ్బానభావం న జహతి [న జహతీతి (?) పురిమపఞ్హేహి సంసన్దేతబ్బం] నిబ్బానం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అతీతభావం న జహతి [న జహతీతి (?) పురిమపఞ్హేహి సంసన్దేతబ్బం] అతీతం విఞ్ఞాణం నిచ్చం ధువం సస్సతం అవిపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం విఞ్ఞాణం అత్థి అతీతం విఞ్ఞాణం అతీతభావం న జహతి అతీతం విఞ్ఞాణం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? ఆమన్తా. నిబ్బానం అత్థి నిబ్బానం నిబ్బానభావం న జహతి నిబ్బానం అనిచ్చం అధువం అసస్సతం విపరిణామధమ్మన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

వచనసోధనా

౨౮౮. అతీతం న్వత్థీతి? ఆమన్తా. హఞ్చి అతీతం న్వత్థి, అతీతం అత్థీతి మిచ్ఛా. హఞ్చి వా పన అత్థి న్వాతీతం, అత్థి అతీతన్తి మిచ్ఛా. అనాగతం న్వత్థీతి? ఆమన్తా. హఞ్చి అనాగతం న్వత్థి, అనాగతం అత్థీతి మిచ్ఛా. హఞ్చి వా పన అత్థి న్వానాగతం, అత్థి అనాగతన్తి మిచ్ఛా.

అనాగతం హుత్వా పచ్చుప్పన్నం హోతీతి? ఆమన్తా. తఞ్ఞేవ అనాగతం తం పచ్చుప్పన్నన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… తఞ్ఞేవ అనాగతం తం పచ్చుప్పన్నన్తి? ఆమన్తా. హుత్వా హోతి హుత్వా హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… హుత్వా హోతి హుత్వా హోతీతి? ఆమన్తా. న హుత్వా న హోతి న హుత్వా న హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పచ్చుప్పన్నం హుత్వా అతీతం హోతీతి? ఆమన్తా. తఞ్ఞేవ పచ్చుప్పన్నం తం అతీతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… తఞ్ఞేవ పచ్చుప్పన్నం తం అతీతన్తి? ఆమన్తా. హుత్వా హోతి హుత్వా హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… హుత్వా హోతి హుత్వా హోతీతి? ఆమన్తా. న హుత్వా న హోతి న హుత్వా న హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగతం హుత్వా పచ్చుప్పన్నం హోతి, పచ్చుప్పన్నం హుత్వా అతీతం హోతీతి? ఆమన్తా. తఞ్ఞేవ అనాగతం తం పచ్చుప్పన్నం తం అతీతన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… తఞ్ఞేవ అనాగతం తం పచ్చుప్పన్నం తం అతీతన్తి? ఆమన్తా. హుత్వా హోతి హుత్వా హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… హుత్వా హోతి హుత్వా హోతీతి? ఆమన్తా. న హుత్వా న హోతి న హుత్వా న హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే.

అతీతచక్ఖురూపాదికథా

౨౮౯. అతీతం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతేన చక్ఖునా అతీతం రూపం పస్సతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతం సోతం అత్థి సద్దా అత్థి సోతవిఞ్ఞాణం అత్థి ఆకాసో అత్థి మనసికారో అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతేన సోతేన అతీతం సద్దం సుణాతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతం ఘానం అత్థి గన్ధా అత్థి ఘానవిఞ్ఞాణం అత్థి వాయో అత్థి మనసికారో అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతేన ఘానేన అతీతం గన్ధం ఘాయతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతా జివ్హా అత్థి రసా అత్థి జివ్హావిఞ్ఞాణం అత్థి ఆపో అత్థి మనసికారో అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతాయ జివ్హాయ అతీతం రసం సాయతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతో కాయో అత్థి ఫోట్ఠబ్బా అత్థి కాయవిఞ్ఞాణం అత్థి పథవీ అత్థి మనసికారో అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతేన కాయేన అతీతం ఫోట్ఠబ్బం ఫుసతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతో మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతేన మనేన అతీతం ధమ్మం విజానాతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగతం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థీతి? ఆమన్తా. అనాగతేన చక్ఖునా అనాగతం రూపం పస్సతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అనాగతం సోతం అత్థి… ఘానం అత్థి… జివ్హా అత్థి… కాయో అత్థి … మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థీతి? ఆమన్తా. అనాగతేన మనేన అనాగతం ధమ్మం విజానాతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పచ్చుప్పన్నం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థి, పచ్చుప్పన్నేన చక్ఖునా పచ్చుప్పన్నం రూపం పస్సతీతి? ఆమన్తా. అతీతం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థి, అతీతేన చక్ఖునా అతీతం రూపం పస్సతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే…. పచ్చుప్పన్నం సోతం అత్థి… ఘానం అత్థి… జివ్హా అత్థి… కాయో అత్థి… మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థి, పచ్చుప్పన్నేన మనేన పచ్చుప్పన్నం ధమ్మం విజానాతీతి? ఆమన్తా. అతీతో మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థి, అతీతేన మనేన అతీతం ధమ్మం విజానాతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పచ్చుప్పన్నం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థి, పచ్చుప్పన్నేన చక్ఖునా పచ్చుప్పన్నం రూపం పస్సతీతి? ఆమన్తా. అనాగతం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థి, అనాగతేన చక్ఖునా అనాగతం రూపం పస్సతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పచ్చుప్పన్నం సోతం అత్థి… ఘానం అత్థి… జివ్హా అత్థి… కాయో అత్థి… మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థి, పచ్చుప్పన్నేన మనేన పచ్చుప్పన్నం ధమ్మం విజానాతీతి? ఆమన్తా. అనాగతో మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థి, అనాగతేన మనేన అనాగతం ధమ్మం విజానాతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థి, న చ అతీతేన చక్ఖునా అతీతం రూపం పస్సతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థి, న చ పచ్చుప్పన్నేన చక్ఖునా పచ్చుప్పన్నం రూపం పస్సతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతం సోతం అత్థి… ఘానం అత్థి… జివ్హా అత్థి… కాయో అత్థి… మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థి, న చ అతీతేన మనేన అతీతం ధమ్మం విజానాతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నో మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థి, న చ పచ్చుప్పన్నేన మనేన పచ్చుప్పన్నం ధమ్మం విజానాతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగతం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థి, న చ అనాగతేన చక్ఖునా అనాగతం రూపం పస్సతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం చక్ఖుం అత్థి రూపా అత్థి చక్ఖువిఞ్ఞాణం అత్థి ఆలోకో అత్థి మనసికారో అత్థి, న చ పచ్చుప్పన్నేన చక్ఖునా పచ్చుప్పన్నం రూపం పస్సతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అనాగతం సోతం అత్థి… ఘానం అత్థి… జివ్హా అత్థి… కాయో అత్థి… మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థి, న చ అనాగతేన మనేన అనాగతం ధమ్మం విజానాతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నో మనో అత్థి ధమ్మా అత్థి మనోవిఞ్ఞాణం అత్థి వత్థుం అత్థి మనసికారో అత్థి, న చ పచ్చుప్పన్నేన మనేన పచ్చుప్పన్నం ధమ్మం విజానాతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతఞాణాదికథా

౨౯౦. అతీతం ఞాణం అత్థీతి? ఆమన్తా. తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? ఆమన్తా. తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగతం ఞాణం అత్థీతి? ఆమన్తా. తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? ఆమన్తా. తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పచ్చుప్పన్నం ఞాణం అత్థి, తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? ఆమన్తా. అతీతం ఞాణం అత్థి, తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పచ్చుప్పన్నం ఞాణం అత్థి, తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? ఆమన్తా. అతీతం ఞాణం అత్థి, తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పచ్చుప్పన్నం ఞాణం అత్థి, తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? ఆమన్తా. అనాగతం ఞాణం అత్థి, తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పచ్చుప్పన్నం ఞాణం అత్థి, తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? ఆమన్తా. అనాగతం ఞాణం అత్థి, తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం ఞాణం అత్థి, న చ తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం ఞాణం అత్థి, న చ తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతం ఞాణం అత్థి, న చ తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం ఞాణం అత్థి, న చ తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగతం ఞాణం అత్థి, న చ తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం ఞాణం అత్థి, న చ తేన ఞాణేన ఞాణకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే…. అనాగతం ఞాణం అత్థి, న చ తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? ఆమన్తా. పచ్చుప్పన్నం ఞాణం అత్థి, న చ తేన ఞాణేన దుక్ఖం పరిజానాతి, సముదయం పజహతి, నిరోధం సచ్ఛికరోతి, మగ్గం భావేతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అరహన్తాదికథా

౨౯౧. అరహతో అతీతో రాగో అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తేన రాగేన సరాగోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతో దోసో అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తేన దోసేన సదోసోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతో మోహో అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తేన మోహేన సమోహోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతో మానో అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తేన మానేన సమానోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతా దిట్ఠి అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తాయ విచికిచ్ఛాయ సవిచికిచ్ఛోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతం థినం అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తేన థినేన సథినోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతం ఉద్ధచ్చం అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తేన ఉద్ధచ్చేన సఉద్ధచ్చోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతం అహిరికం అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తేన అహిరికేన సఅహిరికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతం అనోత్తప్పం అత్థీతి? ఆమన్తా. అరహా తేన అనోత్తప్పేన సఅనోత్తప్పీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగామిస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థీతి? ఆమన్తా. అనాగామీ తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అనాగామిస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి… అతీతో సీలబ్బతపరామాసో అత్థి… అతీతో అణుసహగతో కామరాగో అత్థి… అతీతో అణుసహగతో బ్యాపాదో అత్థీతి? ఆమన్తా. అనాగామీ తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

సకదాగామిస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థీతి? ఆమన్తా. సకదాగామీ తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… సకదాగామిస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి… అతీతో సీలబ్బతపరామాసో అత్థి… అతీతో ఓళారికో కామరాగో అత్థి… అతీతో ఓళారికో బ్యాపాదో అత్థీతి? ఆమన్తా. సకదాగామీ తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

సోతాపన్నస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థీతి? ఆమన్తా. సోతాపన్నో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… సోతాపన్నస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి… అతీతో సీలబ్బతపరామాసో అత్థి… అతీతో అపాయగమనీయో రాగో అత్థి… అతీతో అపాయగమనీయో దోసో అత్థి… అతీతో అపాయగమనీయో మోహో అత్థీతి? ఆమన్తా. సోతాపన్నో తేన మోహేన సమోహోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౨౯౨. పుథుజ్జనస్స అతీతో రాగో అత్థి, పుథుజ్జనో తేన రాగేన సరాగోతి? ఆమన్తా. అరహతో అతీతో రాగో అత్థి, అరహా తేన రాగేన సరాగోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పుథుజ్జనస్స అతీతో దోసో అత్థి…పే… అతీతం అనోత్తప్పం అత్థి పుథుజ్జనో తేన అనోత్తప్పేన అనోత్తప్పీతి? ఆమన్తా. అరహతో అతీతం అనోత్తప్పం అత్థి, అరహా తేన అనోత్తప్పేన అనోత్తప్పీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పుథుజ్జనస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, పుథుజ్జనో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? ఆమన్తా. అనాగామిస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, అనాగామీ తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పుథుజ్జనస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి…పే… అతీతో అణుసహగతో బ్యాపాదో అత్థి, పుథుజ్జనో తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? ఆమన్తా. అనాగామిస్స అతీతో అణుసహగతో బ్యాపాదో అత్థి, అనాగామీ తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పుథుజ్జనస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, పుథుజ్జనో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? ఆమన్తా. సకదాగామిస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, సకదాగామీ తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పుథుజ్జనస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి… అతీతో ఓళారికో బ్యాపాదో అత్థి, పుథుజ్జనో తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? ఆమన్తా. సకదాగామిస్స అతీతో ఓళారికో బ్యాపాదో అత్థి, సకదాగామీ తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పుథుజ్జనస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, పుథుజ్జనో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? ఆమన్తా. సోతాపన్నస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, సోతాపన్నో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… పుథుజ్జనస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి…పే… అతీతో అపాయగమనీయో మోహో అత్థి, పుథుజ్జనో తేన మోహేన సమోహోతి? ఆమన్తా. సోతాపన్నస్స అతీతో అపాయగమనీయో మోహో అత్థి, సోతాపన్నో తేన మోహేన సమోహోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అరహతో అతీతో రాగో అత్థి, న చ అరహా తేన రాగేన సరాగోతి? ఆమన్తా. పుథుజ్జనస్స అతీతో రాగో అత్థి, న చ పుథుజ్జనో తేన రాగేన సరాగోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరహతో అతీతో దోసో అత్థి…పే… అతీతం అనోత్తప్పం అత్థి, న చ అరహా తేన అనోత్తప్పేన అనోత్తప్పీతి? ఆమన్తా. పుథుజ్జనస్స అతీతం అనోత్తప్పం అత్థి, న చ పుథుజ్జనో తేన అనోత్తప్పేన అనోత్తప్పీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అనాగామిస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, న చ అనాగామీ తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? ఆమన్తా. పుథుజ్జనస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, న చ పుథుజ్జనో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అనాగామిస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి…పే… అతీతో అణుసహగతో బ్యాపాదో అత్థి, న చ అనాగామీ తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? ఆమన్తా. పుథుజ్జనస్స అతీతో అణుసహగతో బ్యాపాదో అత్థి, న చ పుథుజ్జనో తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

సకదాగామిస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, న చ సకదాగామీ తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? ఆమన్తా. పుథుజ్జనస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, న చ పుథుజ్జనో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… సకదాగామిస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి…పే… అతీతో ఓళారికో బ్యాపాదో అత్థి, న చ సకదాగామీ తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? ఆమన్తా. పుథుజ్జనస్స అతీతో ఓళారికో బ్యాపాదో అత్థి, న చ పుథుజ్జనో తేన బ్యాపాదేన బ్యాపన్నచిత్తోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

సోతాపన్నస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, న చ సోతాపన్నో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? ఆమన్తా. పుథుజ్జనస్స అతీతా సక్కాయదిట్ఠి అత్థి, న చ పుథుజ్జనో తాయ దిట్ఠియా సదిట్ఠికోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… సోతాపన్నస్స అతీతా విచికిచ్ఛా అత్థి…పే… అతీతో అపాయగమనీయో మోహో అత్థి, న చ సోతాపన్నో తేన మోహేన సమోహోతి? ఆమన్తా. పుథుజ్జనస్స అతీతో అపాయగమనీయో మోహో అత్థి, న చ పుథుజ్జనో తేన మోహేన సమోహోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతహత్థాదికథా

౨౯౩. అతీతా హత్థా అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతేసు హత్థేసు సతి ఆదాననిక్ఖేపనం పఞ్ఞాయతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతా పాదా అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతేసు పాదేసు సతి అభిక్కమపటిక్కమో పఞ్ఞాయతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతా పబ్బా అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతేసు పబ్బేసు సతి సమిఞ్జనపసారణం పఞ్ఞాయతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతో కుచ్ఛి అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతస్మిం కుచ్ఛిస్మిం సతి జిఘచ్ఛా పిపాసా పఞ్ఞాయతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతో కాయో అత్థీతి? ఆమన్తా. అతీతో కాయో పగ్గహనిగ్గహుపగో ఛేదనభేదనుపగో కాకేహి గిజ్ఝేహి కులలేహి సాధారణోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతే కాయే విసం కమేయ్య, సత్థం కమేయ్య, అగ్గి కమేయ్యాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… లబ్భా అతీతో కాయో అద్దుబన్ధనేన బన్ధితుం, రజ్జుబన్ధనేన బన్ధితుం, సఙ్ఖలికబన్ధనేన బన్ధితుం, గామబన్ధనేన బన్ధితుం, నిగమబన్ధనేన బన్ధితుం, నగరబన్ధనేన బన్ధితుం, జనపదబన్ధనేన బన్ధితుం, కణ్ఠపఞ్చమేహి బన్ధనేహి బన్ధితున్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతో ఆపో అత్థీతి? ఆమన్తా. తేన ఆపేన ఆపకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతో తేజో అత్థీతి? ఆమన్తా. తేన తేజేన తేజకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతో వాయో అత్థీతి? ఆమన్తా. తేన వాయేన వాయకరణీయం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతక్ఖన్ధాదిసమోధానకథా

౨౯౪. అతీతో రూపక్ఖన్ధో అత్థి, అనాగతో రూపక్ఖన్ధో అత్థి, పచ్చుప్పన్నో రూపక్ఖన్ధో అత్థీతి? ఆమన్తా. తయో రూపక్ఖన్ధాతి? న హేవం వత్తబ్బే …పే… అతీతా పఞ్చక్ఖన్ధా అత్థి, అనాగతా పఞ్చక్ఖన్ధా అత్థి, పచ్చుప్పన్నా పఞ్చక్ఖన్ధా అత్థీతి? ఆమన్తా. పన్నరసక్ఖన్ధాతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం చక్ఖాయతనం అత్థి, అనాగతం చక్ఖాయతనం అత్థి, పచ్చుప్పన్నం చక్ఖాయతనం అత్థీతి? ఆమన్తా. తీణి చక్ఖాయతనానీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతాని ద్వాదసాయతనాని అత్థి, అనాగతాని ద్వాదసాయతనాని అత్థి, పచ్చుప్పన్నాని ద్వాదసాయతనాని అత్థీతి? ఆమన్తా. ఛత్తింసాయతనానీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతా చక్ఖుధాతు అత్థి, అనాగతా చక్ఖుధాతు అత్థి, పచ్చుప్పన్నా చక్ఖుధాతు అత్థీతి? ఆమన్తా. తిస్సో చక్ఖుధాతుయోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతా అట్ఠారస ధాతుయో అత్థి, అనాగతా అట్ఠారస ధాతుయో అత్థి, పచ్చుప్పన్నా అట్ఠారస ధాతుయో అత్థీతి? ఆమన్తా. చతుపఞ్ఞాస ధాతుయోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతం చక్ఖున్ద్రియం అత్థి, అనాగతం చక్ఖున్ద్రియం అత్థి, పచ్చుప్పన్నం చక్ఖున్ద్రియం అత్థీతి? ఆమన్తా. తీణి చక్ఖున్ద్రియానీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అతీతాని బావీసతిన్ద్రియాని అత్థి, అనాగతాని బావీసతిన్ద్రియాని అత్థి, పచ్చుప్పన్నాని బావీసతిన్ద్రియాని అత్థీతి? ఆమన్తా. ఛసట్ఠిన్ద్రియానీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతో రాజా చక్కవత్తీ అత్థి, అనాగతో రాజా చక్కవత్తీ అత్థి, పచ్చుప్పన్నో రాజా చక్కవత్తీ అత్థీతి? ఆమన్తా. తిణ్ణన్నం రాజూనం చక్కవత్తీనం సమ్ముఖీభావో హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అతీతో సమ్మాసమ్ముద్ధో అత్థి, అనాగతో సమ్మాసమ్బుద్ధో అత్థి, పచ్చుప్పన్నో సమ్మాసమ్బుద్ధో అత్థీతి? ఆమన్తా. తిణ్ణన్నం సమ్మాసమ్బుద్ధానం సమ్ముఖీభావో హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పదసోధనకథా

౨౯౫. అతీతం అత్థీతి? ఆమన్తా. అత్థి అతీతన్తి? అత్థి సియా అతీతం, సియా న్వాతీతన్తి.

ఆజానాహి నిగ్గహం. హఞ్చి అతీతం అత్థి, అత్థి సియా అతీతం, సియా న్వాతీతం, తేనాతీతం న్వాతీతం, న్వాతీతం అతీతన్తి. యం తత్థ వదేసి – ‘‘వత్తబ్బే ఖో – ‘అతీతం అత్థి అత్థి సియా అతీతం, సియా న్వాతీతం, తేనాతీతం న్వాతీతం, న్వాతీతం అతీత’’’న్తి మిచ్ఛా.

నో చే పన అతీతం న్వాతీతం న్వాతీతం అతీతన్తి, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అతీతం అత్థి అత్థి సియా అతీతం, సియా న్వాతీత’’న్తి. యం తత్థ వదేసి – ‘‘వత్తబ్బే ఖో – ‘అతీతం అత్థి అత్థి సియా అతీతం, సియా న్వాతీతం, తేనాతీతం న్వాతీతం, న్వాతీతం అతీత’’’న్తి మిచ్ఛా.

అనాగతం అత్థీతి? ఆమన్తా. అత్థి అనాగతన్తి? అత్థి సియా అనాగతం, సియా న్వానాగతన్తి.

ఆజానాహి నిగ్గహం. హఞ్చి అనాగతం అత్థి అత్థి సియా అనాగతం సియా న్వానాగతం, తేనానాగతం న్వానాగతం, న్వానాగతం అనాగతన్తి. యం తత్థ వదేసి – ‘‘వత్తబ్బే ఖో – ‘అనాగతం అత్థి అత్థి సియా అనాగతం, సియా న్వానాగతం, తేనానాగతం న్వానాగతం, న్వానాగతం అనాగత’’’న్తి మిచ్ఛా.

నో చే పనానాగతం న్వానాగతం న్వానాగతం అనాగతన్తి, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘అనాగతం అత్థి అత్థి సియా అనాగతం, సియా న్వానాగత’’న్తి. యం తత్థ వదేసి – ‘‘వత్తబ్బే ఖో – ‘అనాగతం అత్థి అత్థి సియా అనాగతం, సియా న్వానాగతం, తేనానాగతం న్వానాగతం, న్వానాగతం అనాగత’’’న్తి మిచ్ఛా.

పచ్చుప్పన్నం అత్థీతి, ఆమన్తా. అత్థి పచ్చుప్పన్నన్తి? అత్థి సియా పచ్చుప్పన్నం, సియా నో పచ్చుప్పన్నన్తి.

ఆజానాహి నిగ్గహం. హఞ్చి పచ్చుప్పన్నం అత్థి అత్థి సియా పచ్చుప్పన్నం, సియా నో పచ్చుప్పన్నం, తేన పచ్చుప్పన్నం, నో పచ్చుప్పన్నం, నో పచ్చుప్పన్నం పచ్చుప్పన్నన్తి. యం తత్థ వదేసి – ‘‘వత్తబ్బే ఖో – ‘పచ్చుప్పన్నం అత్థి అత్థి సియా పచ్చుప్పన్నం, సియా నో పచ్చుప్పన్నం, తేన పచ్చుప్పన్నం నో పచ్చుప్పన్నం, నో పచ్చుప్పన్నం పచ్చుప్పన్న’’’న్తి మిచ్ఛా.

నో చే పన పచ్చుప్పన్నం నో పచ్చుప్పన్నం, నో పచ్చుప్పన్నం పచ్చుప్పన్నన్తి, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘పచ్చుప్పన్నం అత్థి అత్థి సియా పచ్చుప్పన్నం, సియా నో పచ్చుప్పన్న’’న్తి. యం తత్థ వదేసి – ‘‘వత్తబ్బే ఖో – ‘పచ్చుప్పన్నం అత్థి అత్థి సియా పచ్చుప్పన్నం, సియా నో పచ్చుప్పన్నం, తేన పచ్చుప్పన్నం నో పచ్చుప్పన్నం, నో పచ్చుప్పన్నం పచ్చుప్పన్న’’’న్తి మిచ్ఛా.

నిబ్బానం అత్థీతి? ఆమన్తా. అత్థి నిబ్బానన్తి? అత్థి సియా నిబ్బానం సియా నో నిబ్బానన్తి.

ఆజానాహి నిగ్గహం. హఞ్చి నిబ్బానం అత్థి అత్థి సియా నిబ్బానం, సియా నో నిబ్బానం, తేన నిబ్బానం నో నిబ్బానం, నో నిబ్బానం నిబ్బానన్తి. యం తత్థ వదేసి – ‘‘వత్తబ్బే ఖో – ‘నిబ్బానం అత్థి అత్థి సియా నిబ్బానం, సియా నో నిబ్బానం, తేన నిబ్బానం నో నిబ్బానం, నో నిబ్బానం నిబ్బాన’’’న్తి మిచ్ఛా.

నో చే పన నిబ్బానం నో నిబ్బానం, నో నిబ్బానం నిబ్బానన్తి, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘నిబ్బానం అత్థి అత్థి సియా నిబ్బానం, సియా నో నిబ్బాన’’న్తి. యం తత్థ వదేసి – ‘‘వత్తబ్బే ఖో – ‘నిబ్బానం అత్థి అత్థి సియా నిబ్బానం, సియా నో నిబ్బానం, తేన నిబ్బానం నో నిబ్బానం, నో నిబ్బానం నిబ్బాన’’’న్తి మిచ్ఛా.

సుత్తసాధనం

౨౯౬. న వత్తబ్బం – ‘‘అతీతం అత్థి, అనాగతం అత్థీ’’తి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘యం కిఞ్చి, భిక్ఖవే, రూపం అతీతానాగతపచ్చుప్పన్నం అజ్ఝత్తం వా బహిద్ధా వా ఓళారికం వా సుఖుమం వా హీనం వా పణీతం వా యం దూరే సన్తికే వా – అయం వుచ్చతి రూపక్ఖన్ధో. యా కాచి వేదనా… యా కాచి సఞ్ఞా… యే కేచి సఙ్ఖారా… యం కిఞ్చి విఞ్ఞాణం అతీతానాగతపచ్చుప్పన్నం అజ్ఝత్తం వా బహిద్ధా వా ఓళారికం వా సుఖుమం వా హీనం వా పణీతం వా యం దూరే సన్తికే వా – అయం వుచ్చతి విఞ్ఞాణక్ఖన్ధో’’తి [సం. ని. ౩.౪౮]. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి అతీతం అత్థి, అనాగతం అత్థీతి.

అతీతం అత్థి, అనాగతం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘తయోమే, భిక్ఖవే, నిరుత్తిపథా అధివచనపథా పఞ్ఞత్తిపథా అసఙ్కిణ్ణా అసఙ్కిణ్ణపుబ్బా న సఙ్కియన్తి న సఙ్కియిస్సన్తి అప్పటికుట్ఠా సమణేహి బ్రాహ్మణేహి విఞ్ఞూహి. కతమే తయో? యం, భిక్ఖవే, రూపం అతీతం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం ‘అహోసీ’తి తస్స సఙ్ఖా, ‘అహోసీ’తి తస్స సమఞ్ఞా, ‘అహోసీ’తి తస్స పఞ్ఞత్తి; న తస్స సఙ్ఖా ‘అత్థీ’తి, న తస్స సఙ్ఖా ‘భవిస్సతీ’తి. యా వేదనా…పే… యా సఞ్ఞా… యే సఙ్ఖారా… యం విఞ్ఞాణం అతీతం నిరుద్ధం విగతం విపరిణతం ‘అహోసీ’తి తస్స సఙ్ఖా, ‘అహోసీ’తి తస్స సమఞ్ఞా, ‘అహోసీ’తి తస్స పఞ్ఞత్తి; న తస్స సఙ్ఖా ‘అత్థీ’తి, న తస్స సఙ్ఖా ‘భవిస్సతీ’తి.

‘‘యం, భిక్ఖవే, రూపం అజాతం అపాతుభూతం ‘భవిస్సతీ’తి తస్స సఙ్ఖా, ‘భవిస్సతీ’తి తస్స సమఞ్ఞా, ‘భవిస్సతీ’తి తస్స పఞ్ఞత్తి; న తస్స సఙ్ఖా ‘అత్థీ’తి, న తస్స సఙ్ఖా ‘అహోసీ’తి. యా వేదనా…పే… యా సఞ్ఞా… యే సఙ్ఖారా… యం విఞ్ఞాణం అజాతం అపాతుభూతం ‘భవిస్సతీ’తి తస్స సఙ్ఖా, ‘భవిస్సతీ’తి తస్స సమఞ్ఞా, ‘భవిస్సతీ’తి తస్స పఞ్ఞత్తి; న తస్స సఙ్ఖా ‘అత్థీ’తి, న తస్స సఙ్ఖా ‘అహోసీ’తి.

‘‘యం, భిక్ఖవే, రూపం జాతం పాతుభూతం ‘అత్థీ’తి తస్స సఙ్ఖా, ‘అత్థీ’తి తస్స సమఞ్ఞా, ‘అత్థీ’తి తస్స పఞ్ఞత్తి; న తస్స సఙ్ఖా ‘అహోసీ’తి, న తస్స సఙ్ఖా ‘భవిస్సతీ’తి. యా వేదనా…పే… యా సఞ్ఞా… యే సఙ్ఖారా… యం విఞ్ఞాణం జాతం పాతుభూతం ‘అత్థీ’తి తస్స సఙ్ఖా, ‘అత్థీ’తి తస్స సమఞ్ఞా, ‘అత్థీ’తి తస్స పఞ్ఞత్తి; న తస్స సఙ్ఖా ‘అహోసీ’తి, న తస్స సఙ్ఖా ‘భవిస్సతీ’తి. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, తయో నిరుత్తిపథా అధివచనపథా పఞ్ఞత్తిపథా అసఙ్కిణ్ణా అసఙ్కిణ్ణపుబ్బా న సఙ్కియన్తి న సఙ్కియిస్సన్తి అప్పటికుట్ఠా సమణేహి బ్రాహ్మణేహి విఞ్ఞూహి.

‘‘యేపి తే, భిక్ఖవే, అహేసుం ఉక్కలా వస్సభఞ్ఞా అహేతుకవాదా అకిరియవాదా నత్థికవాదా, తేపిమే తయో నిరుత్తిపథే అధివచనపథే పఞ్ఞత్తిపథే న గరహితబ్బం న పటిక్కోసితబ్బం అమఞ్ఞింసు. తం కిస్స హేతు? నిన్దాబ్యారోసఉపారమ్భభయా’’తి [సంయుత్తనికాయే]. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అతీతం అత్థి, అనాగతం అత్థీ’’తి.

అతీతం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను ఆయస్మా ఫగ్గునో భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘అత్థి ను ఖో తం, భన్తే, చక్ఖుం యేన చక్ఖునా అతీతే బుద్ధే పరినిబ్బుతే ఛిన్నపపఞ్చే ఛిన్నవటుమే పరియాదిన్నవట్టే సబ్బదుక్ఖవీతివత్తే పఞ్ఞాపయమానో పఞ్ఞాపేయ్యాతి. అత్థి ను ఖో సా, భన్తే, జివ్హా…పే… అత్థి ను ఖో సో, భన్తే, మనో యేన మనేన అతీతే బుద్ధే పరినిబ్బుతే ఛిన్నపపఞ్చే ఛిన్నవటుమే పరియాదిన్నవట్టే సబ్బదుక్ఖవీతివత్తే పఞ్ఞాపయమానో పఞ్ఞాపేయ్యా’’తి.

‘‘నత్థి ఖో తం, ఫగ్గున, చక్ఖుం యేన చక్ఖునా అతీతే బుద్ధే పరినిబ్బుతే ఛిన్నపపఞ్చే ఛిన్నవటుమే పరియాదిన్నవట్టే సబ్బదుక్ఖవీతివత్తే పఞ్ఞాపయమానో పఞ్ఞాపేయ్య. నత్థి ఖో సా, ఫగ్గున, జివ్హా…పే… నత్థి ను ఖో సో, ఫగ్గున, మనో యేన మనేన అతీతే బుద్ధే పరినిబ్బుతే ఛిన్నపపఞ్చే ఛిన్నవటుమే పరియాదిన్నవట్టే సబ్బదుక్ఖవీతివత్తే పఞ్ఞాపయమానో పఞ్ఞాపేయ్యా’’తి [సం. ని. ౪.౮౩]. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అతీతం అత్థీ’’తి.

అతీతం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను ఆయస్మా నన్దకో ఏతదవోచ – ‘‘అహు పుబ్బే లోభో తదహు అకుసలం, సో ఏతరహి నత్థి, ఇచ్చేతం కుసలం. అహు పుబ్బే దోసో… అహు పుబ్బే మోహో, తదహు అకుసలం, సో ఏతరహి నత్థి, ఇచ్చేతం కుసల’’న్తి [అఙ్గుత్తరనికాయే]. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అతీతం అత్థీ’’తి.

న వత్తబ్బం – ‘‘అనాగతం అత్థీ’’తి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘కబళీకారే చే, భిక్ఖవే, ఆహారే అత్థి రాగో, అత్థి నన్దీ, అత్థి తణ్హా; పతిట్ఠితం తత్థ విఞ్ఞాణం విరూళ్హం. యత్థ పతిట్ఠితం విఞ్ఞాణం విరూళ్హం, అత్థి తత్థ నామరూపస్స అవక్కన్తి. యత్థ అత్థి నామరూపస్స అవక్కన్తి, అత్థి తత్థ సఙ్ఖారానం వుద్ధి. యత్థ అత్థి సఙ్ఖారానం వుద్ధి, అత్థి తత్థ ఆయతిం పునబ్భవాభినిబ్బత్తి. యత్థ అత్థి ఆయతిం పునబ్భవాభినిబ్బత్తి, అత్థి తత్థ ఆయతిం జాతిజరామరణం. యత్థ అత్థి ఆయతిం జాతిజరామరణం, ససోకం తం, భిక్ఖవే, సరజం [సదరం (సం. ని. ౨.౬౪) తదేవ యుత్తతరం] సఉపాయాసన్తి వదామి.

‘‘ఫస్సే చే, భిక్ఖవే, ఆహారే… మనోసఞ్చేతనాయ చే, భిక్ఖవే, ఆహారే… విఞ్ఞాణే చే, భిక్ఖవే, ఆహారే అత్థి రాగో, అత్థి నన్దీ…పే… సరజం సఉపాయాసన్తి వదామీ’’తి [సం. ని. ౨.౬౪]. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి అనాగతం అత్థీతి.

అనాగతం అత్థీతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘కబళీకారే చే, భిక్ఖవే, ఆహారే నత్థి రాగో, నత్థి నన్దీ, నత్థి తణ్హా; అప్పతిట్ఠితం తత్థ విఞ్ఞాణం అవిరూళ్హం. యత్థ విఞ్ఞాణం అప్పతిట్ఠితం అవిరూళ్హం, నత్థి తత్థ నామరూపస్స అవక్కన్తి. యత్థ నత్థి నామరూపస్స అవక్కన్తి, నత్థి తత్థ సఙ్ఖారానం వుద్ధి. యత్థ నత్థి సఙ్ఖారానం వుద్ధి, నత్థి తత్థ ఆయతిం పునబ్భవాభినిబ్బత్తి. యత్థ నత్థి ఆయతిం పునబ్భవాభినిబ్బత్తి, నత్థి తత్థ ఆయతిం జాతిజరామరణం. యత్థ నత్థి ఆయతిం జాతిజరామరణం, అసోకం తం, భిక్ఖవే, అరజం అనుపాయాసన్తి వదామి.

‘‘ఫస్సే చే, భిక్ఖవే, ఆహారే… మనోసఞ్చేతనాయ చే, భిక్ఖవే, ఆహారే… విఞ్ఞాణే చే, భిక్ఖవే, ఆహారే నత్థి రాగో, నత్థి నన్దీ…పే… అరజం అనుపాయాసన్తి వదామీ’’తి [సం. ని. ౨.౬౪]. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘అనాగతం అత్థీ’’తి.

సబ్బమత్థీతికథా నిట్ఠితా.