౧౪. చుద్దసమవగ్గో

(౧౩౭) ౨. సళాయతనుప్పత్తికథా

౬౯౧. సళాయతనం అపుబ్బం అచరిమం మాతుకుచ్ఛిస్మిం సణ్ఠాతీతి? ఆమన్తా. సబ్బఙ్గపచ్చఙ్గీ అహీనిన్ద్రియో మాతుకుచ్ఛిస్మిం ఓక్కమతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

ఉపపత్తేసియేన చిత్తేన చక్ఖాయతనం సణ్ఠాతీతి? ఆమన్తా. ఉపపత్తేసియేన చిత్తేన హత్థా సణ్ఠన్తి, పాదా సణ్ఠన్తి, సీసం సణ్ఠాతి, కణ్ణో సణ్ఠాతి, నాసికా సణ్ఠాతి, ముఖం సణ్ఠాతి, దన్తా సణ్ఠన్తీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

ఉపపత్తేసియేన చిత్తేన సోతాయతనం…పే… ఘానాయతనం…పే… జివ్హాయతనం సణ్ఠాతీతి? ఆమన్తా. ఉపపత్తేసియేన చిత్తేన హత్థా సణ్ఠన్తి, పాదా సణ్ఠన్తి, సీసం సణ్ఠాతి, కణ్ణో సణ్ఠాతి, నాసికా సణ్ఠాతి, ముఖం సణ్ఠాతి, దన్తా సణ్ఠన్తీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౬౯౨. మాతుకుచ్ఛిగతస్స పచ్ఛా చక్ఖాయతనం ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. మాతుకుచ్ఛిస్మిం చక్ఖుపటిలాభాయ కమ్మం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… మాతుకుచ్ఛిగతస్స పచ్ఛా సోతాయతనం…పే… ఘానాయతనం…పే… జివ్హాయతనం ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. మాతుకుచ్ఛిస్మిం జివ్హాపటిలాభాయ కమ్మం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

మాతుకుచ్ఛిగతస్స పచ్ఛా కేసా లోమా నఖా దన్తా అట్ఠీ ఉప్పజ్జన్తీతి? ఆమన్తా. మాతుకుచ్ఛిస్మిం అట్ఠిపటిలాభాయ కమ్మం కరోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

న వత్తబ్బం – ‘‘మాతుకుచ్ఛిగతస్స పచ్ఛా కేసా లోమా నఖా దన్తా అట్ఠీ ఉప్పజ్జన్తీ’’తి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా –

‘‘పఠమం కలలం హోతి, కలలా హోతి అబ్బుదం;

అబ్బుదా జాయతే పేసి [పేసీ (స్యా. కం. పీ.)], పేసి నిబ్బత్తతే [నిబ్బత్తతీ (సీ. స్యా., సం. ని. ౧.౨౩౫), నిబ్బత్తతి (పీ. క.)] ఘనో;

ఘనా పసాఖా జాయన్తి, కేసా లోమా నఖాపి చ.

‘‘యఞ్చస్స భుఞ్జతి మాతా, అన్నం పానఞ్చ భోజనం;

తేన సో తత్థ యాపేతి, మాతుకుచ్ఛిగతో నరో’’తి [సం. ని. ౧.౨౩౫].

అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి మాతుకుచ్ఛిగతస్స పచ్ఛా కేసా లోమా నఖా దన్తా అట్ఠీ ఉప్పజ్జన్తీతి.

సళాయతనుప్పత్తికథా నిట్ఠితా.